Styczniowa kumulacja

Jednym z ważnych aspektów nowelizacji ustawy z 11 marca 2004 r. o VAT (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 z późn. zm.), która miała miejsce 1 stycznia 2014 r., jest odpowiednie stosowanie nowych bądź dawnych przepisów do transakcji z przełomu grudnia 2013 r. i stycznia 2014 r. Chodzi o zastosowanie odpowiednich przepisów przejściowych, które regulują, według jakich zasad dana transakcja ma być rozliczona dla celów VAT. Jednym z najważniejszych jest art. 7 ust. 1 ustawy z 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2013 r. poz. 35). W myśl tego przepisu w przypadku czynności wykonanych przed 1 stycznia 2014 r. obowiązek podatkowy w VAT powstaje zgodnie z przepisami obowiązującymi przed tym dniem. Będą to przede wszystkim przepisy dawnego art. 19 ustawy o VAT.

W przypadku zatem każdej dostawy towaru lub świadczenia usługi, których wykonanie zakończyło się do 31 grudnia 2013 r., obowiązek podatkowy będzie rozpoznawany na starych zasadach. Przykładowo, jeśli dostawa towaru nastąpiła 30 grudnia 2013 r., zaś faktura wystawiona została 2 stycznia 2014 r., to obowiązek podatkowy w VAT dla tej dostawy powstanie na podstawie art. 19 ust. 4 ustawy o VAT, czyli przepisu obowiązującego do końca 2013 r. Datą powstania obowiązku podatkowego będzie zatem data wystawienia faktury (czyli 2 stycznia 2014 r.), a nie data dokonania dostawy, jak chcą tego przepisy obowiązujące od 1 stycznia 2014 r.

Oznacza to, że w przypadku transakcji dokonanych pod koniec grudnia 2013 r. będzie możliwe przeniesienie VAT należnego do rozliczenia za styczeń 2014 r., jeśli fakturowanie nastąpi na początku stycznia. Dotyczy to naturalnie transakcji rozliczanych na podstawie ogólnej zasady rozpoznawania VAT przewidzianej w art. 19 ust. 4 ustawy o VAT w dawnym brzmieniu, która pozwalała na takie przenoszenie VAT do kolejnego miesiąca w przypadku zafakturowania w następnym miesiącu transakcji wykonanych pod koniec poprzedniego miesiąca.

Znowelizowane przepisy o VAT nie dopuszczają już tego typu rozliczenia. Pomijając w tym miejscu różne wyjątki, przyjmują one jako zasadę powstawanie obowiązku podatkowego w dacie dokonania dostawy lub wyświadczenia usługi. Na mocy wspomnianego przepisu przejściowego ta nowa zasada będzie mieć zastosowanie do wszystkich transakcji wykonanych od 1 stycznia 2014 r.

Zestawienie nowych i starych zasad rozliczenia VAT w połączeniu z omówionym powyżej przepisem przejściowym spowoduje, że rozliczenie VAT za styczeń 2014 r. będzie szczególne. W rozliczeniu tym pojawią się bowiem transakcje wykonane pod koniec grudnia 2013 r., jeśli ich fakturowanie nastąpiło na początku stycznia 2014 r. i jednocześnie pojawią się w nim transakcje ze stycznia - w stosunku do nich nie będzie już bowiem możliwości przeniesienia na kolejny okres. To oznacza, że w rozliczeniu za styczeń 2014 r. może nastąpić kumulacja VAT należnego, szczególnie w przypadku podatników, którzy szeroko stosowali zasadę "przenoszenia" VAT należnego do kolejnego miesiąca poprzez odpowiednie fakturowanie transakcji. Podatnicy ci powinni mieć świadomość, że może ich czekać zaskakująco wysoka kwota VAT podlegająca wpłacie do urzędu skarbowego i powinni być na to przygotowani. Wymagać to będzie zapewnienia odpowiednich kwot, co powinno być dla takich podatników istotnym elementem planowania ich przepływów pieniężnych w najbliższym czasie. Będzie to szczególnie istotne w przypadku podatników rozliczających się miesięcznie, chociaż również podatnicy stosujący rozliczenia kwartalne powinni mieć omawianą kwestię na uwadze.

W rozliczeniu za styczeń może nastąpić kumulacja VAT należnego, szczególnie u podatników stosujących zasadę przenoszenia VAT na kolejny miesiąc poprzez odpowiednie fakturowanie

@RY1@i02/2014/007/i02.2014.007.07100020a.802.jpg@RY2@

Piotr Litwin doradca podatkowy, partner w EnodoAdvisors

Piotr Litwin

doradca podatkowy, partner w EnodoAdvisors