Jakie są nowe zasady opodatkowania ubytków wyrobów akcyzowych

@RY1@i02/2010/208/i02.2010.208.086.0016.001.jpg@RY2@

Paweł Bębenek, menedżer Zespołu Podatku Akcyzowego w kancelarii Ożóg i Wspólnicy

Zmiana taka jest istotna dla wielu podmiotów gospodarczych z sektora wyrobów energetycznych, zwłaszcza dla podmiotów pośredniczących, które do tej pory nie rozliczały się podatkowo z ubytków.

Objęcie opodatkowaniem strat wyrobów jest konsekwencją zmiany definicji ubytków wyrobów akcyzowych. W poprzednim stanie prawnym rozliczanie ubytków dotyczyło dwóch grup wyrobów: napojów alkoholowych objętych zwolnieniem ze względu na przeznaczenie, a także wyrobów objętych stawką podatku inną niż stawka zerowa. W tej ostatniej grupie strata traktowana była jako ubytek, jeżeli powstawała podczas stosowania procedury zawieszenia poboru akcyzy, a więc co do zasady w składzie podatkowym. W tym zakresie do ubytków nie zaliczało się jednak straty powstałej podczas produkcji wyrobów energetycznych i tytoniowych.

Taka definicja ubytków wyrobów akcyzowych oznaczała, że podmiot, u którego powstały straty w wyrobach akcyzowych nieobjętych procedurą zawieszonego poboru (z wyjątkiem napojów alkoholowych), nie musiał rozliczać się z nich akcyzowo z organem podatkowym.

Nowelizacja przepisów ustawy o podatku akcyzowym zmieniła ten stan. Obecnie obok ubytków opodatkowaniu akcyzą podlegają także straty w wyrobach akcyzowych objętych zwolnieniem ze względu na przeznaczenie. Co istotne, straty takie, aby były traktowane jako ubytki, muszą powstać w trakcie przemieszczania tych wyrobów, a w przypadku podmiotu pośredniczącego także w razie ich magazynowania.

Nie każdy ubytek wyrobów akcyzowych powstały w przywołanych okolicznościach pociąga za sobą konieczność zapłaty podatku. Obowiązek zapłaty podatku nie powstanie, jeżeli strata powstała wskutek zdarzenia losowego lub siły wyższej. Okoliczność powstania straty należy jednak w sposób rzetelny i pełny udokumentować.

Ponadto od zapłaty podatku zwalnia otrzymanie decyzji, o której mowa w art. 85 ustawy. Decyzją taką naczelnik urzędu celnego ustala dopuszczalne normy ubytków, a więc wysokość ewentualnych strat wyrobów, od których nie musimy płacić akcyzy. Naczelnik urzędu celnego nie może jednak ustalić norm dopuszczalnych ubytków w wysokości większej od tej, jaka została przewidziana w rozporządzeniu wykonawczym do ustawy. Aby jednak uzyskać decyzję, należy wystąpić z odpowiednim wnioskiem (postępowanie zasadniczo jest wnioskowe). W postępowaniu bada się wysokość rzeczywistych ubytków w ostatnim okresie obrachunkowym oraz stopień zaawansowania technologicznego stosowanych urządzeń i technologii.

Dla ustalenia ubytków właściwy jest naczelnik urzędu celnego ze względu na miejsce wykonywania czynności (wystąpienia stanów faktycznych podlegających opodatkowaniu), co nie musi być tożsame z miejscem siedziby podatnika. Przykładowo podmiot pośredniczący, który prowadzi działalność i magazynuje swoje wyroby na obszarze właściwości kilku organów podatkowych, z wnioskiem o wydanie decyzji w zakresie ustalenia norm dopuszczalnych ubytków powinien zwrócić się do każdego z nich. Normy ubytków ustala się także odrębnie dla każdego składu podatkowego. Miejsce zlokalizowania danego składu wyznacza jednocześnie właściwość miejscową naczelnika urzędu celnego.

Podmioty, które po nowelizacji przepisów nie wystąpiły jeszcze z wnioskiem o ustalenie norm dopuszczalnych ubytków, powinny to niezwłocznie zrobić. W przeciwnym razie narażają się na konieczność ponoszenia podwójnego ciężaru ekonomicznego - z tytułu nieodwracalnej utraty części towarów oraz z tytułu podatku akcyzowego od tych strat.

em