W jaki sposób ubiegać się o odsetki za nieterminowy zwrot akcyzy

Czy można odzyskać zapłaconą w Polsce akcyzę

@RY1@i02/2013/022/i02.2013.022.18300110e.813.jpg@RY2@

Wyroby akcyzowe, czyli produkty alkoholowe (np. wódka, piwo, likiery), tytoniowe (papierosy, cygara, cygaretki, tytoń) oraz niektóre oleje napędowe i opałowe, mogą być produkowane wyłącznie w składzie podatkowym i dopóki znajdują się na terenie składu, nie trzeba ich opodatkowywać. Jednak, jeżeli zostaną sprzedane i wywiezione w inne miejsce (np. do sklepu), wówczas trzeba zapłacić podatek akcyzowy i nanieść na nie banderole akcyzowe (znaków akcyzowych nie trzeba nanosić na cygara i piwo). Akcyzy nie trzeba będzie płacić tylko wtedy, gdy towary będą transportowane z jednego składu podatkowego do innego w tzw. procedurze zawieszenia poboru akcyzy. Sama procedura zawieszenia poboru akcyzy jest dość skomplikowana. Z tego powodu mali importerzy z niej nie korzystają.

Towary, które wywieziono ze składu podatkowego i za które zapłacono podatek w prawidłowej wysokości, mogą być legalnie sprzedawane na terytorium Polski. Jeżeli zostaną wywiezione do innego kraju, to zanim trafią tam do sprzedaży, trzeba drugi raz uiścić akcyzę zgodnie z miejscowymi przepisami. Jednak nie oznacza to, że importowane produkty będą opodatkowane podwójnie. Sprzedawca, który je wywiózł i zapłacił podatek jeszcze raz, może domagać się, żeby polski urząd celny zwrócił mu zapłacony w Polsce podatek. Zwrotu akcyzy może domagać się też osoba, która eksportowała wyroby do kraju nienależącego do UE. Jednak należy pamiętać o tym, że zgodnie z obecnym stanem prawnym zwrot akcyzy przysługuje wyłącznie dwóm osobom, tj. podatnikowi, który zapłacił akcyzę i wywiózł produkty za granicę, albo podmiotowi, który nabył te wyroby bezpośrednio od podatnika i sam dokonał ich wywozu. Celnicy odmawiają zwrotu podatku kolejnym podmiotom, które kupują wyroby akcyzowe od wspomnianych pośredników i wywożą je do innego kraju. Należy podkreślić, że polskie przepisy nie są w tym względzie zgodne z przepisami tzw. dyrektywy horyzontalnej ani innymi przepisami unijnymi, które regulują zasady opodatkowania akcyzą w krajach UE. Zainteresowani przedsiębiorcy (dalsi pośrednicy) mogą więc powołać się bezpośrednio na przepisy unijne. Stanowisko takie potwierdzają też sądy administracyjne: WSA w Warszawie w wyroku z 8 września 2011 r. (sygn. akt III SA/Wa 381/11) oraz WSA w Warszawie w wyroku z 2 marca 2012 r. (sygn. akt SA/Wa 1625/11).

Podstawa prawna

Art. 82 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 108, poz. 626 z późn. zm.).

Czy wniosek może być złożony w dowolnej formie

@RY1@i02/2013/022/i02.2013.022.18300110e.814.jpg@RY2@

Wniosek należy dostarczyć na urzędowym formularzu, którego wzór można znaleźć w załączniku do rozporządzenia ministra finansów z 20 sierpnia 2010 r. w sprawie zwrotu akcyzy od wyrobów akcyzowych (Dz.U. z 2010 r. nr 157, poz. 1053). W dodatku do wniosku należy dołączyć odpowiednie dokumenty. Jeżeli towary zostały wywiezione do innego kraju UE, czyli przedsiębiorca dokonał wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, musi złożyć również:

wdokumenty towarzyszące przemieszczaniu wyrobów akcyzowych,

wpotwierdzenie otrzymania wyrobów akcyzowych przez odbiorcę z państwa członkowskiego Unii Europejskiej na uproszczonym dokumencie towarzyszącym lub na kopii dokumentu handlowego,

wdokument potwierdzający zapłatę akcyzy lub złożenie deklaracji w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub złożenie zabezpieczenia albo dokument potwierdzający, że akcyza w tym państwie nie jest wymagana.

Jeżeli wyroby zostały wywiezione do kraju spoza UE, wówczas do wniosku należy dołączyć:

wdokumenty potwierdzające zapłatę akcyzy w Polsce,

wdokument potwierdzający wywóz towarów poza UE.

Podstawa prawna

Rozporządzenie ministra finansów z 20 sierpnia 2010 r. w sprawie zwrotu akcyzy od wyrobów akcyzowych (Dz.U. z 2010 r. nr 157, poz. 1053 z późn. zm.).

Czy można żądać odsetek mimo niewydania decyzji

@RY1@i02/2013/022/i02.2013.022.18300110e.815.jpg@RY2@

Przepis Ordynacji podatkowej pozwalający żądać odsetek za nieterminowo wypłacony zwrot akcyzy obowiązuje od 1 stycznia 2013 r. Wcześniej przedsiębiorcy mogli domagać się odsetek jedynie opierając się na kodeksie cywilnym - w sądzie powszechnym.

Jednak po złożeniu wniosku o zwrot akcyzy naczelnik urzędu celnego ma 30 dni na wydanie decyzji. Jeżeli zasadność zwrotu wymaga dokładanego sprawdzenia, termin ten może zostać wydłużony do 90 dni. Warto pamiętać, że terminy te są liczone od dnia, w którym złożono wniosek i wszystkie niezbędne dokumenty. Jeżeli w tym terminie naczelnik urzędu celnego nie wyda decyzji w ogóle, wówczas podatnik w pierwszej kolejności powinien wysłać ponaglenie do organu wyższego stopnia, czyli do dyrektora izby celnej. Organ podatkowy, uznając ponaglenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie. Jeśli mimo wysłania ponaglenia, decyzja nie zostanie wydana, wówczas podatnikowi pozostaje złożenie skargi na bezczynność organu podatkowego do sądu administracyjnego. Gdy w czasie postępowania sądowo-administracyjnego organ, którego bezczynności dotyczyła skarga, wyda akt lub podejmie czynność będącą przedmiotem skargi, sąd swoje postępowanie umorzy - jako bezprzedmiotowe. Niestety, odszkodowania za szkodę wyrządzoną wydaniem decyzji w nieodpowiednim terminie można dochodzić tylko w sądzie cywilnym.

Podstawa prawna

Art. 141 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.).

Czy odsetki są wypłacane z urzędu

@RY1@i02/2013/022/i02.2013.022.18300110e.816.jpg@RY2@

Urząd celny ma 30 dni od dnia otrzymania wniosku na wydanie decyzji i wypłatę pieniędzy. Jeżeli zasadność zwrotu wymaga sprawdzenia, termin może być przedłużony do 90 dni. Jeżeli w tym czasie urząd nie zwróci podatku, wówczas podatnik powinien złożyć wniosek o wypłatę zaległej kwoty wraz z odsetkami, powołując się na art. 82 ust. 6 ustawy o podatku akcyzowym. Zgodnie z tym przepisem w przypadku niedokonania przez właściwego naczelnika urzędu celnego zwrotu akcyzy w terminach określonych w przepisach, zwrot ten traktuje się jako nadpłatę podatku podlegającą oprocentowaniu w rozumieniu przepisów ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Jednak warto pamiętać, że naczelnik urzędu celnego odda zapłacony podatek tylko wtedy, gdy kwota zwrotu nie będzie niższa niż równowartość 100 euro według średniego kursu NBP obowiązującego w dniu złożenia wniosku o zwrot. Akcyza wraz z odsetkami powinna wpłynąć na rachunek bankowy podatnika.

Podstawa prawna

Art. 82 ust. 6 ustawy z 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 108, poz. 626 z późn. zm.).

Czy za cały okres zwłoki należą się takie same odsetki

@RY1@i02/2013/022/i02.2013.022.18300110e.817.jpg@RY2@

Podatnik może we wniosku sam obliczyć, jakie odsetki powinien wypłacić mu urząd celny, jednak nie musi tego robić. Spóźniony zwrot akcyzy powinien być oprocentowany tak, jak zwrot niewypłaconej w terminie nadpłaty podatku, a więc podatnikowi należą się tzw. odsetki podatkowe. Zgodnie z art. 56 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa odsetki podatkowe są równe powiększonej o 2 punkty procentowe, a wcześniej podwojonej podstawowej stopie oprocentowania kredytu lombardowego (innymi słowy, bierzemy pod uwagę stopę lombardową NBP, mnożymy razy dwa i dodajemy 2 punkty proc.). Wysokość odsetek zmienia się więc za każdym razem, kiedy zmieniają się stopy procentowe banku centralnego ustalone przez Radę Polityki Pieniężnej. W ostatnim półroczu wysokość odsetek zmieniała się kilka razy, z tego powodu warto sprawdzić, czy wyliczając odsetki urząd zrobił to prawidłowo. Od 10 maja 2012 r. do 7 listopada 2012 r. należy wyliczać odsetki, stosując 14,5-proc. stawkę, od 8 listopada 2012 r. do 5 grudnia 2012 r. - 14-proc, od 6 grudnia 2012 r. do 9 stycznia 2013 r. - 13,5-proc., natomiast od 10 stycznia 13 proc. w stosunku rocznym.

Podstawa prawna

Obwieszczenie ministra finansów z 11 stycznia 2013 r. w sprawie stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych oraz obniżonej stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych (M.P., poz. 26).

Czy urząd może odmówić wypłaty odsetek

@RY1@i02/2013/022/i02.2013.022.18300110e.818.jpg@RY2@

Podatnik, któremu urząd bezzasadnie odmówił wypłaty odsetek lub wyliczył je w nieprawidłowy sposób, może odwołać się do tej decyzji do organu wyższej instancji, czyli do dyrektora izby celnej. Odwołanie należy złożyć w urzędzie celnym, który wydał zaskarżoną decyzję, w ciągu 14 dni od dnia jej doręczenia. Odwołanie powinno zawierać zarzuty, określać istotę i zakres żądania oraz wskazywać dowody. Jeżeli organ II instancji utrzyma w mocy rozstrzygnięcie wydane przez naczelnika urzędu celnego, wówczas podatnikowi przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Skargę należy złożyć w sądzie w ciągu 30 dni od dnia doręczenia podatnikowi decyzji dyrektora izby celnej.

Podstawa prawna

Dział IV rozdział 15 i 16 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 749 z późn. zm.).

Paulina Bąk

paulina.bak@infor.pl