Kiedy urząd skarbowy stwierdzi, że podatnik zataił dochody

Jeśli podatnik zapomniał ująć w rocznym zeznaniu podatkowym części przychodów z umów-zleceń to prawo podatkowe przewiduje możliwość dokonania przez podatnika korekty takich rozliczeń. W takim przypadku podatnik zamiast płacić sankcyjny, 75-proc. PIT, zapłaci podatek według skali podatkowej wraz z odsetkami.

Art. 20 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Urząd skarbowy wykazał, że podatnik zataił 100 tys. zł przychodu. Czy podatnik będzie musiał zapłacić wyższy podatek od ujawnionych pieniędzy?

Zryczałtowany podatek w wysokości 75 proc. dochodu pobiera się od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach.

Art. 30 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Urząd skarbowy może zainteresować się wydatkami podatnika, zwłaszcza wtedy, gdy istnieje podejrzenie, że przychody podatnika były znacznie niższe od poniesionych przez niego wydatków. Wysokość przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych ustala się na podstawie poniesionych przez podatnika w roku podatkowym wydatków i wartości zgromadzonego w tym roku mienia, jeżeli wydatki te i wartości nie znajdują pokrycia w mieniu zgromadzonym przed poniesieniem tych wydatków lub zgromadzeniem mienia, pochodzącym z przychodów uprzednio opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania.

Art. 20 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c ustawy o PIT oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Jeżeli podatnik uzyskuje dochody z więcej niż jednego źródła, przedmiotem opodatkowania w danym roku podatkowym jest suma dochodów ze wszystkich źródeł przychodów. Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.

Rzeczywiście w każdym roku podatkowym istnieje tzw. kwota wolna od podatku. W 2010 i 2011 roku wynosi ona 3091 zł. Jednak nawet gdy zarobki podatnika za dany rok podatkowy nie przekroczą tej kwoty, musi on złożyć zeznanie podatkowe. W takim przypadku podatek do zapłaty wyniesie 0 zł.

Art. 9 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Wysokość przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych ustala się na podstawie poniesionych przez podatnika w roku podatkowym wydatków i wartości zgromadzonego w tym roku mienia, jeżeli wydatki te i wartości nie znajdują pokrycia w mieniu zgromadzonym przed poniesieniem tych wydatków lub zgromadzeniem mienia pochodzącym z przychodów uprzednio opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania.

Urząd skarbowy zacznie więc od analizy zeznań podatnika, w których wykazywał dochody, i porówna je z ponoszonymi wydatkami, w tym na dom letniskowy w Juracie.

Art. 20 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Jeżeli w wyniku porównania wielkości wydatków poniesionych przez podatnika w ciągu roku podatkowego i odniesienia jej do wartości opodatkowanych bądź zwolnionych od podatków zasobów finansowych, jakie zgromadził w tym roku, oraz zasobów zgromadzonych wcześniej, czyli przed analizowanym rokiem podatkowym, zostanie ustalone, że poniesione wydatki nie znajdują pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów oraz w zgromadzonych wcześniej zasobach finansowych, organ podatkowy ma prawo przyjąć, że podatnik osiągnął przychody ze źródeł, których nie ujawnił.

Oczywiście podatnik ma prawo przedstawiać kontrdowody, np. dokumenty potwierdzające uzyskanie dochodów z inwestycji giełdowych czy lokat bankowych.

Art. 20 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Jednak jeśli podatnik przed organem podatkowym powoła się na osiąganie dochodów z innych źródeł, będzie musiał je wskazać.

Za przychody z innych źródeł uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14 ustawy o PIT, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12 - 14 i 17 ustawy o PIT oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Za zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego uważa się kwoty wypłacanych przez zakład pracy lub organ rentowy zasiłków chorobowych, wyrównawczych, macierzyńskich, opiekuńczych oraz świadczeń rehabilitacyjnych.

Samo powołanie się na osiągnięcie dochodów z innych źródeł nie jest żadnym dowodem w sprawie. Podatnik musi wskazać, jakie to źródło i jaka była wysokość tych zarobków.

Art. 20 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Jeśli środki przeznaczone na kupno mieszkania nie znajdują odzwierciedlenia w przychodach podatniczki, będzie musiała przed urzędem skarbowym wyjaśnić, skąd uzyskała pieniądze na kupno mieszkania. Jeśli była to darowizna od rodziców, wystarczy, że podatnik przedstawi formularz SD-Z2, który jest zgłoszeniem o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych.

Obowiązkiem organów podatkowych jest wykazanie, jakie wydatki zostały przez podatnika poniesione i że te wydatki przekraczają wartość zgromadzonego mienia w danym roku podatkowym, natomiast obowiązkiem podatnika jest wykazanie, że to mienie zgromadził i że pochodzi ono z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania.

Art. 20 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Ewa Konderak

gp@infor.pl