Koszt skargi na decyzję fiskusa

Prawo do sądu to konstytucyjne prawo każdego obywatela. W przypadku postępowania podatkowego stronie przysługuje najpierw prawo do wniesienia odwołania, a następnie wniesienie skargi do sądu administracyjnego. Niestety, każda procedura sądowa wiąże się z określonymi kosztami. W przypadku spraw podatkowych największym wydatkiem będzie wpis sądowy, którego wartość zależy od kwoty, o jaką toczy się spór (tzw. wpis stosunkowy).

Zgodnie z ustawą prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi koszty sądowe obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków. Co do zasady, do ich uiszczenia zobowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki.

Zdarza się jednak, że jedną skargę wnosi kilka osób. Takie pismo będzie podlegać jednej opłacie, pod warunkiem że dotyczy ono kilku osób, których uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne. W przeciwnym razie każda z tych osób uiszcza opłatę oddzielnie (stosownie do swojego uprawnienia lub obowiązku).

Ustawodawca szczegółowo określił też, co kryje się pod pojęciami opłaty sądowe oraz zwrot kosztów. Opłatami są wpis i opłata kancelaryjna (to podstawowe obciążenia, z jakimi musi się liczyć skarżący w postępowaniu przed sądem administracyjnym). Ponadto skarżący musi być przygotowany na poniesienie zwrotu wydatków związanych z kosztami ogłoszeń i diet, kosztami podróży należnych sędziom i pracownikom sądowym z powodu wykonania czynności sądowych poza budynkiem sądowym, a także z wydatkami na wynagrodzenia dla tłumaczy i kuratorów.

Podstawowym wydatkiem, z jakim musi się liczyć podatnik wnoszący skargę na decyzję podatkową, jest wpis sądowy. Jest to opłata, jaką pobiera się od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji. Pismami tymi są: skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania. Wpis może być stosunkowy lub stały. Wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne, a do takich należą w przeważającej większości sprawy podatkowe.

Główną cechą wpisu stosunkowego jest to, że konkretna kwota nie jest przyporządkowana do określonej kategorii decyzji. Wpis określa się indywidualnie, a jego wysokość to procent kwoty, o jaką podatnik spiera się z fiskusem.

W innych sprawach pobiera się wpis stały. Jest to z góry określona kwota, na którą wpływu nie ma wartość przedmiot sporu. Stałe kwoty przypisano do określonych rodzajów aktów lub czynności. Dla przykładu w sprawach podatkowych wpis stały uiszcza się od:

● skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym - 100 zł;

● skarg na bezczynność - 100 zł;

● skarg na interpretacje podatkowe - 200 zł;

● spraw w zakresie zobowiązań podatkowych - 500 zł.

Warto przypomnieć, że koszty postępowania podatnik musi ponieść w obu instancjach. Opłaty z tytułu wpisu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym są jednak mniejsze. Wpis od skargi kasacyjnej oraz od skargi o wznowienie postępowania wynosi połowę wpisu od skargi, nie mniej jednak niż 100 zł. Opłaty można uiścić w kasie sądu lub na rachunek bankowy. Wszelkie informacje można znaleźć na stronach internetowych wojewódzkich sądów administracyjnych lub na oficjalnej stronie internetowej NSA pod adresem www.nsa.gov.pl.

Podatnik, który wnosi skargę do sądu, musi być przygotowany na uiszczenie opłaty kancelaryjnej. Jest to pewien rodzaj wynagrodzenia za określone czynności kancelaryjne, np. za stwierdzenie prawomocności oraz wydanie odpisów, zaświadczeń, wyciągów i innych dokumentów na podstawie akt. Pobiera się ją także za odpisy, wyciągi, kopie i wydruki oraz zaświadczenia i inne dokumenty wydawane na podstawie zbiorów gromadzonych i prowadzonych w sądzie poza aktami sprawy. W porównaniu z wysokością wpisów opłata kancelaryjna nie pochłonie wielkich kwot.

Przykładowo za każdą stronę odpisu, zaświadczenia, wyciągu lub innego dokumentu wydawanego na wniosek na podstawie akt sprawy sądowo-administracyjnej oraz za stwierdzenie prawomocności trzeba zapłacić 10 zł. Za kopie i wydruki dokumentów z akt sprawy wydawane na wniosek podatnika zapłaci on 2 zł za każdą stronę. Więcej trzeba zapłacić za dokumenty, które przed wydaniem muszą zostać wyczyszczone z danych osobowych i innych objętych tajemnicą. W tym przypadku opłata kancelaryjna wynosi odpowiednio 15 zł za stronę dokumentu i 3 zł za stronę kopii lub wydruku.

Tak jak przed reformą sądownictwa administracyjnego, tak i obecnie podatnik nie musi się obawiać, że zostanie obciążony kosztami przed sądem I instancji. Co więcej, jeżeli skarżący wygra przed sądem I instancji, to przysługuje mu zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Zasadniczo odzyska pieniądze wydane na wpis sądowy oraz na skorzystanie z usług profesjonalnego pełnomocnika.

Niestety sytuacja zmienia się w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Na tym etapie postępowania prawo żądania zwrotu kosztów przysługuje już obu stronom, czyli i skarżącemu, i organowi, którego skarga dotyczy. Pamiętajmy, że NSA może zasądzić zwrot poniesionych niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego od podatnika, jeżeli:

● to on wnosił skargę kasacyjną, a sąd uznał ją za niezasadną,

● organ podatkowy zaskarżył wyrok I instancji i wygrał sprawę.

Opłatę sądową należy uiścić przy wniesieniu do sądu pisma podlegającego opłacie. Końcówki opłat zaokrągla się wzwyż do pełnych złotych. Należy pamiętać, że sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata.

Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, zostanie przez sąd odrzucona.

Wpis stosunkowy wynosi:

● do 10 tys. zł - 4 proc. wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej niż 100 zł;

● od 10 tys. zł do 50 tys. zł - 3 proc. wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej niż 400 zł;

● od 50 tys. zł do 100 tys. zł - 2 proc. wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej niż 1500 zł;

● ponad 100 tys. zł - 1 proc. wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej niż 2000 zł i nie więcej niż 100 tys. zł.

Przy uiszczaniu wpisu - zarówno gotówką do kasy właściwego sądu administracyjnego, jak i na rachunek bankowy - podatnik musi wskazać tytuł wpłaty, rodzaj pisma, od którego wpis jest uiszczany, oraz sygnaturę akt sądowych

Aleksandra Tarka

aleksandra.tarka@infor.pl

Ustawa z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).