Kiedy stracimy ulgę rehabilitacyjną

W przypadku pojazdów mechanicznych za wydatki na cele rehabilitacyjne mogą być uznane tylko i wyłącznie te wydatki, które dotyczą przystosowania pojazdu mechanicznego do potrzeb wynikających z niepełnosprawności. Przykładowo wydatek na zakup samochodu osobowego z automatyczną skrzynią biegów nie będzie podlegał odliczeniu w ramach ulgi rehabilitacyjnej.

Art. 26 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Ulga rehabilitacyjna przysługuje osobom niepełnosprawnym lub na utrzymaniu których są osoby niepełnosprawne. Odliczeniu w jej ramach podlegają wydatki na cele rehabilitacyjne oraz związane z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych, poniesionych w roku podatkowym.

Warunkiem odliczenia od dochodu wydatków rehabilitacyjnych jest posiadanie przez osobę, której dotyczy wydatek:

- orzeczenia o zakwalifikowaniu przez organy orzekające do jednego z trzech stopni niepełnosprawności, określonych w odrębnych przepisach, lub

- decyzji przyznającej rentę z tytułu całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy, rentę szkoleniową albo rentę socjalną, albo

- orzeczenia o niepełnosprawności osoby, która nie ukończyła 16 roku życia, wydanego na podstawie odrębnych przepisów.

Natomiast osoby, które mają na utrzymaniu osoby niepełnosprawne, mogą skorzystać z ulgi rehabilitacyjnej, gdy opiekują się: współmałżonkiem, dziećmi własnymi i przysposobionymi, dziećmi obcymi przyjętymi na wychowanie, pasierbami, rodzicami, rodzicami współmałżonka, rodzeństwem, ojczymem, macochą, zięciami i synowymi - jeżeli w roku podatkowym dochody tych osób niepełnosprawnych nie przekraczają 9120 zł.

Urząd skarbowy będzie sprawdzał podatnika, który skorzystał z ulgi rehabilitacyjnej, zacznie od poproszenia podatnika o przedstawienia zaświadczeń potwierdzających niepełnosprawność. Osoba, która takiego orzeczenia nie ma, nie będzie mogła skorzystać z ulgi.

Art. 26 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Wydatki na sprzęt do rehabilitacji podlegają odliczeniu od dochodu w ramach ulgi rehabilitacyjnej. Ustawa o PIT jako wydatek podlegający odliczeniu wymienia zakup i naprawę indywidualnego sprzętu, urządzeń i narzędzi technicznych niezbędnych w rehabilitacji oraz ułatwiających wykonywanie czynności życiowych, stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności, z wyjątkiem sprzętu gospodarstwa domowego.

Sprzęt powinien więc mieć charakter indywidualny i być niezbędny w rehabilitacji. Określenie indywidualny sprzęt, urządzenia i narzędzia techniczne niezbędne w rehabilitacji oznacza, że można zaliczyć do nich tylko i wyłącznie sprzęt, urządzenia i narzędzia techniczne, mające cechy sprzętu, urządzeń czy narzędzi o charakterze szczególnym (niestandardowym), konieczne w rehabilitacji osoby niepełnosprawnej i ułatwiające tej osobie wykonywanie czynności życiowych, których utrudnienie wykonania wynika z niepełnosprawności. Oznacza to, że taki sprzęt musi spełniać funkcje leczniczo-rehabilitacyjne.

Między rodzajem nabytego sprzętu a rodzajem niepełnosprawności musi pozostawać ścisły związek, zakupiony sprzęt musi być wykorzystywany (używany) w rehabilitacji oraz służyć przywracaniu sprawności organizmu, cechą zakupionego sprzętu musi być jego indywidualny charakter.

Jeśli zatem podatnik zakupi urządzenia do ćwiczeń niezbędne w rehabilitacji, będzie mógł poniesione wydatki odliczyć od dochodu w rocznym zeznaniu PIT.

Art. 26 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Od dochodu nie będą mogły być odliczone wydatki, np. na odkurzacz, lodówkę czy robot kuchenny. Nawet jeśli urządzenia takie ułatwiają życie osobom niepełnosprawnym, nie można uznać ich za sprzęt rehabilitacyjny. Trzeba też pamiętać, że ustawa o PIT wyłącza z wydatków do odliczenia te poniesione na sprzęt gospodarstwa domowego.

Gdy urząd skarbowy będzie sprawdzał słuszność odliczenia wydatków na sprzęt rehabilitacyjny, po pierwsze, poprosi o dokument potwierdzający jego wysokość i fakt poniesienia. Po drugie - gdy nie będzie to oczywiste - może żądać od podatnika udowodnienia, że sprzęt ten jest mu niezbędny w rehabilitacji.

Art. 26 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Od dochodu można odliczyć wydatki na adaptację i wyposażenie mieszkań oraz budynków mieszkalnych stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności. Remont czy modernizacja musi być związana z niepełnosprawnością. Może to być np. poszerzenie korytarzy do wielkości wózka inwalidzkiego czy remont łazienki, która ma ułatwić korzystanie z niej niepełnosprawnemu. Natomiast wydatki na odnowienie mieszkania nie będą mogły być odliczone od dochodu.

Urzędnik skarbowy ma prawo przyjść do mieszkania czy domu i sprawdzić, czy remont został wykonany i czy jego cel był związany z rehabilitacją osoby niepełnosprawnej.

Art. 26 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Pewne wydatki rehabilitacyjne mogą być odliczone od dochodu w ramach limitu, tj. do kwoty 2280 zł rocznie. Dotyczy to wydatków poniesionych na opłacenie przewodnika, psa przewodnika oraz dojazdy samochodem osobowym na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne. Uwzględniając wymienione wydatki w PIT, nie trzeba gromadzić specjalnej dokumentacji potwierdzającej ich poniesienie. Nie oznacza to jednak, że żadna dokumentacja nie będzie tu potrzebna.

Ulga rehabilitacyjna nie przysługuje z samego faktu inwalidztwa i posiadania samochodu osobowego wykorzystywanego także dla potrzeb osoby niepełnosprawnej. Określone wydatki muszą być faktycznie poniesione.

W przypadku wydatków, których wysokość jest limitowana, ustawodawca nie wymaga dokumentu ponoszonych wydatków, co nie oznacza, że podatnik może skorzystać z ulgi bez konieczności ponoszenia wydatków na wskazane cele oraz bez obowiązku udowodnienia faktu ich poniesienia.

Brak konieczności gromadzenia dokumentów nie oznacza, że podatnik z urzędu wpisuje limit w rocznym PIT. Urząd skarbowy może poprosić podatnika o udowodnienie faktu, że dojeżdżał samochodem na niezbędne zabiegi rehabilitacyjne i poniósł na ten cel określone wydatki. Wtedy podatnik powinien przedstawić urzędowi każdy dokument, który te fakty potwierdzi. Może to być np. kserokopia karty zabiegowej bądź skierowanie na taką rehabilitację od lekarza.

Art. 26 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Ewa Matyszewska

ewa.matyszewska@infor.pl