Jakie obowiązki mogą mieć cudzoziemcy pracujący w Polsce

- Na początek konieczne będzie ustalenie, na którym podmiocie ciążą obowiązki płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych.

- Płatnikiem, w rozumieniu art. 8 Ordynacji podatkowej, jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, zobowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia pobranego podatku we właściwym terminie organowi podatkowemu. W odniesieniu do wynagrodzeń otrzymywanych przez osoby fizyczne za pośrednictwem zakładów pracy obowiązki płatnika, na podstawie art. 31 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ciążą na zakładach pracy. Na gruncie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zakładem pracy są osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, które mają obowiązek obliczać i pobierać w ciągu roku zaliczki na podatek dochodowy od osób, które uzyskują od tych zakładów przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej lub spółdzielczego stosunku pracy. Jeżeli osoba zagraniczna jest zatrudniona przez polskiego pracodawcę będącego zakładem pracy, obowiązek rozliczenia podatku od dochodów uzyskanych przez tego pracownika na terytorium Polski powstanie, co do zasady, w przypadku osób przybywających z krajów, z którymi Polska zawarła umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania, jeżeli pobyt nierezydenta w Polsce przekracza 183 dni w roku kalendarzowym bądź 12 kolejnych miesiącach. Umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania szczegółowo regulują tę kwestię.

- Rzeczywiście art. 31 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie nakłada obowiązków płatnika na podmiot zagraniczny. Jak wskazał naczelnik Pierwszego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w Warszawie w postanowieniu w sprawie interpretacji prawa podatkowego z 15 września 2006 r. (nr 1471/DPF/415/76/06/PP) z uwagi na fakt, że spółka ma siedzibę w Niemczech i jednocześnie nie prowadzi na terytorium Polski zakładu, na spółkę tę nie mogą być nałożone obowiązki określone w polskich przepisach podatkowych. Tym samym nie jest ona płatnikiem od wypłaconych wynagrodzeń w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jeżeli więc zagraniczna osoba fizyczna wykonuje pracę w Polsce na rzecz takiego pracodawcy, wówczas na podstawie art. 44 ust. 1a pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych obowiązki płatnika zostają nałożone właśnie na tę osobę, ponieważ otrzymuje ona wynagrodzenie bez pośrednika płatnika. Zatem pracownik zatrudniony u pracodawcy zagranicznego co do zasady jest osobiście odpowiedzialny za obliczenie i zapłatę zaliczki na poczet podatku dochodowego od osób fizycznych w trakcie roku podatkowego oraz do dokonania rozliczenia rocznego podatku.

- Nie. W pewnych okolicznościach można jednak uznać wynagrodzenie pracownika zatrudnionego przez podmiot zagraniczny za wypłacane za pośrednictwem płatnika (zakładu pracy). Taka sytuacja może mieć miejsce, gdy podmiot zagraniczny prowadzi w Polsce działalność za pośrednictwem stałej placówki i na skutek tej działalności dojdzie do powstania zakładu zagranicznego przedsiębiorcy w Polsce. Należy również pamiętać, że od 1 stycznia 2007 r. ustawodawca rozszerzył definicję podmiotu krajowego w art. 3 pkt 11 Ordynacji podatkowej o zagraniczny zakład położony na terytorium Polski.

- Kwestie związane z powstawaniem zakładu uregulowane są szczegółowo w umowach o unikaniu podwójnego opodatkowania, zgodnie z którymi zakładem jest, w szczególności: filia; warsztat; miejsce zarządu; biuro, w którym prowadzona jest działalność handlowa; kopalnia, kamieniołom albo inne miejsce wydobywania bogactw ziemnych; budowa albo montaż, jeśli trwają one przez oznaczony w umowie okres czasu.

Dodatkowo należy wskazać, że jeśli dana osoba prowadzi działalność gospodarczą na rzecz przedsiębiorstwa zagranicznego, to uważa się, że dochodzi do powstania zakładu, jeżeli ta osoba posiada pełnomocnictwo do zawierania umów w imieniu przedsiębiorstwa i pełnomocnictwo to zwykle wykonuje, chyba że jej działalność ogranicza się tylko do zakupu dla przedsiębiorstwa dóbr lub towarów. Należy jednak wskazać, że nie każda działalność prowadzona przez zagranicznego przedsiębiorcę na terytorium Polski będzie prowadziła do powstania zakładu. Przepisy umów o unikaniu podwójnego opodatkowania przewidują wiele sytuacji, w których nie dojdzie do powstania zakładu.

- Nie będzie prowadzeniem zakładu wykonywanie na rzecz zagranicznego przedsiębiorstwa czynności przez maklera, komisanta albo innego niezależnego przedstawiciela, o ile te osoby działają w ramach swojej zwykłej działalności handlowej. Za zakład zagranicznego przedsiębiorcy w Polsce nie uznaje się również: placówki, która służy wyłącznie do składowania, wystawiania albo wydawania dóbr albo towarów; zapasów dóbr albo towarów utrzymywanych wyłącznie dla składowania, wystawiania lub wydawania; zapasów dóbr albo towarów przedsiębiorstwa, utrzymywanych wyłącznie w celu obróbki lub przerobu przez inne przedsiębiorstwo; stałej placówki, utrzymywanej wyłącznie w celu zakupu dóbr lub towarów dla przedsiębiorstwa albo w celu uzyskiwania informacji; stałej placówki utrzymywanej wyłącznie dla celów reklamowych, dla dostarczania informacji, prowadzenia badań naukowych lub wykonywania podobnej działalności o przygotowawczym lub pomocniczym charakterze.