Wybór opodatkowania z korzyścią dla firmy

Obowiązujące przepisy dają możliwość właścicielom niewielkich przedsiębiorstw możliwość wyboru sposobu rozliczeń na kolejny rok podatkowy. Problem w tym, że nie jest to wcale takie proste. Trzeba bowiem wziąć pod uwagę wiele czynników, takich chociażby jak rodzaj prowadzonej działalności gospodarczej, spodziewane dochody, ponoszone koszty, możliwości korzystania z ulg i preferencji podatkowych itp.

W każdym razie decyzję o ewentualnej zmianie sposobu opodatkowania w przyszłym roku przedsiębiorcy powinni podjąć do 21 stycznia 2013 r. To nieco dłuższy termin niż zazwyczaj. Z przepisów generalnie wynika, że wniosek o wyborze opodatkowania za dany rok podatkowy składa się właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego nie później niż do 20 stycznia tego roku, jednak w przyszłym roku ten właśnie dzień wypada w niedzielę. W związku z tym podatnicy zyskają dodatkowy dzień.

Jaki zatem sposób opodatkowania może być w praktyce najbardziej przydatny przy prowadzeniu niedużej firmy?

Otóż za podstawową formę rozliczeń uważa się zasady ogólne przewidziane w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przedsiębiorca w takim przypadku podlega skali podatkowej. Jeśli osiągnie w ciągu roku podatkowego dochód do wysokości około 85,5 tys. zł, to skorzysta ze stawki wynoszącej 18 proc. Gdy przekroczy ten limit, to od nadwyżki będzie już musiał zapłacić podatek według 32-proc. stawki. Warto jednocześnie zwrócić uwagę, że podatek jest liczony od uzyskanego dochodu. Oznacza to, że od przychodu firmy odejmuje się koszty, które przyczyniły się do jego uzyskania. Jeżeli więc przedsiębiorca przewiduje, że będzie ponosił relatywnie wysokie wydatki związane z funkcjonowaniem jego biznesu, a przy tym spodziewa się niezbyt wysokich dochodów, to powinien rozważyć zastosowanie zasad ogólnych PIT. Ich zaletą jest również np. możliwość wspólnych rozliczeń z małżonkiem czy też w sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujących dzieci. Ponadto zasady ogólne umożliwiają korzystanie również z innych preferencji i ulg. To oczywiście pozwala zoptymalizować obciążenia podatkowe.

Przedsiębiorcy mogą również wybrać podatek liniowy. Ma on jedną stawkę, która wynosi 19 proc. Także w tym przypadku podatek trzeba płacić od dochodu, istnieje zatem możliwość uwzględniania kosztów związanych z prowadzeniem firmy.

Zalety podatku liniowego

Podatek liniowy może okazać się korzystnym rozwiązaniem dla przedsiębiorców, którzy przewidują, że będą osiągać wysokie dochody. Niezależnie bowiem od ich wysokości będą one objęte 19-proc. stawką. Należy jednak pamiętać, że przedsiębiorcy decydujący się na podatek liniowy nie mogą korzystać z określonych ulg i preferencji, do których mają prawo rozliczający się według skali PIT. Warto też zaznaczyć, że z podatku liniowego nie mogą skorzystać te osoby, które w ramach prowadzonej działalności gospodarczej uzyskują przychody ze świadczenia dla byłego lub obecnego pracodawcy usług pokrywających się z wykonywanymi na podstawie stosunku pracy.

Wszyscy, którzy zdecydują się na wybór zasad ogólnych lub podatku liniowego, muszą pamiętać, że będą musieli prowadzić albo podatkową księgą przychodów i rozchodów, albo księgi rachunkowe. Dodajmy, że księgi są obowiązkowe, jeżeli firma osiągnie limit przychodów stanowiący równowartość 1,2 mln euro. Dokładnie 4 936 560 zł wynosi po przeliczeniu wspomniany limit przychodów, którego osiągnięcie w 2012 roku zobowiązuje do zaprowadzenia ksiąg rachunkowych w 2013 roku. Tak czy inaczej tego rodzaju wymagania ewidencyjne oznaczają dodatkowe obowiązki dla przedsiębiorców.

Ryczałt ewidencjonowany

Właściciele firm mogą jednak również wybrać na przyszły rok uproszczone formy opodatkowania. Taką formą jest ryczałt od przychodów ewidencjonowanych. W tym przypadku - jak sama nazwa wskazuje - opodatkowany jest przychód. Nie można już zatem uwzględniać kosztów uzyskania przychodu, jednak stawki zryczałtowanego podatku są dość niskie. Zależą od rodzaju działalności gospodarczej. I tak przykładowo dla handlu stawka wynosi 3 proc., dla robót budowlanych - 5,5 proc., dla przychodów z działalności usługowej - 8,5 proc., dla świadczenia usług związanych z wydawaniem m.in. pakietów oprogramowania systemowego i użytkowego - 17 proc., dla wolnych zawodów - 20 proc. Jeżeli zatem przedsiębiorca nie będzie ponosił dużych kosztów związanych z prowadzoną działalnością, to może być dla niego opłacalny wybór podatku zryczałtowanego. Nie bez znaczenia jest również to, że ryczałtowcy muszą prowadzić znacznie bardziej uproszczoną ewidencję.

Warto jednak pamiętać, że nie każda działalność może być rozliczana ryczałtem. Szczegóły określa ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne. Ponadto z jej przepisów wynika m.in., że z ryczałtu mogą skorzystać przedsiębiorcy, którzy w poprzednim roku uzyskali przychody z danej działalności nieprzekraczające równowartości 150 tys. euro (za 2012 rok to 615 300 zł).

Najprostsza karta podatkowa

Istnieje również możliwość wyboru rozliczeń w formie karty podatkowej. Jest to najprostszy sposób. Żeby jednak skorzystać z karty, trzeba spełniać określone warunki. Generalnie karta jest dostępna dla przedsiębiorców świadczących różne usługi, np. dla murarzy, ślusarzy, zegarmistrzów, szewców, dekarzy, fryzjerów czy krawców. Podatek dochodowy w formie karty mogą też płacić m.in. osoby zajmujące się handlem detalicznym żywnością, napojami, wyrobami tytoniowymi, z wyjątkiem napojów o zawartości alkoholu powyżej 1,5 proc.

Osoby zamierzające rozliczać się w formie karty powinny złożyć wniosek w tej sprawie naczelnikowi urzędu skarbowego na formularzu PIT-16. Oczywiście powinny to zrobić do 21 stycznia 2013 r. Naczelnik urzędu skarbowego, uwzględniając wniosek o zastosowanie karty, wydaje decyzję ustalającą wysokość podatku dochodowego odrębnie na każdy rok. Prowadzący działalność opodatkowaną w formie karty - generalnie - są zwolnieni z obowiązku prowadzenia ksiąg, składania zeznań podatkowych oraz wpłacania zaliczek na podatek dochodowy.

Krzysztof Tomaszewski

krzysztof.tomaszewski@infor.pl