Zbycie udziałów stanowi dla wspólnika przychód

W przypadku gdy podatnik w wyniku likwidacji spółki osobowej lub wystąpienia z niej zbywa udziały spółki kapitałowej będące składnikiem majątku spółki osobowej, to uzyskuje przychód z działalności gospodarczej.

Skarżąca, udziałowiec w spółce z o.o., planuje przekształcenie jej w spółkę jawną. Zostanie ona też wspólnikiem tej nowej firmy. W przyszłości zamierza z niej wystąpić, a spółkę zlikwidować. Wystąpienie może nastąpić poprzez zbycie ogółu praw i obowiązków wspólnika albo poprzez wypowiedzenie umowy spółki. Wystąpienie nie będzie polegało na zbyciu ogółu praw i obowiązków nowemu wspólnikowi, lecz na wypowiedzeniu przez podatniczkę umowy spółki osobowej i późniejszej zmianie umowy spółki osobowej poprzez wykreślenie jej jako wspólnika. Wystąpienie nastąpi za wynagrodzeniem w formie niepieniężnej (w naturze). Skarżąca dostanie udziały spółki z o.o., które zostały odpłatnie nabyte przez spółkę osobową, oraz udziały spółki z o.o., które zostały wcześniej objęte przez spółkę osobową w zamian za wkład pieniężny.

Podatniczka nie będzie zainteresowana prowadzeniem działalności, dlatego udziały nabyte i objęte zostaną przez nią odpłatnie zbyte.

Skarżąca domagała się rozstrzygnięcia, w jaki sposób powinna ustalić koszt w przypadku odpłatnego zbycia udziałów nabytych i objętych.

Wyjaśniła, że w przypadku otrzymania udziałów nabytych w ramach likwidacji spółki lub wystąpienia koszt uzyskania przychodów przy ich odpłatnym zbyciu należy obliczyć w wysokości wydatków poniesionych przez spółkę osobową na nabycie udziałów nabytych. Jej zdaniem zastosowanie znajdzie art. 24 ust. 3d ustawy o PIT (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 z późn. zm.). Wskazuje on sposób obliczania dochodu ze zbycia składników majątkowych otrzymanych w ramach wystąpienia ze spółki osobowej. Zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 38 ustawy o PIT wydatki te nie mogą zostać zaliczone do kosztów do momentu odpłatnego zbycia udziałów nabytych (objętych).

Organy podatkowe uznały natomiast, że przychody z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną - niezależnie, czy zostały odpłatnie nabyte, czy objęte przez spółkę osobową - należy zaliczyć do przychodów z kapitałów pieniężnych i opodatkować 19-proc. stawką PIT. Spór skupił się zaś na tym, do jakiego źródła należy zaliczyć przychód uzyskany przez podatniczkę. Sąd w tym zakresie podzielił stanowisko skarżącej.

Z art. 14 ust. 2 pkt 17 lit. b) ustawy o PIT wynika, że przychód z odpłatnego zbycia składników majątku otrzymanych w związku z likwidacją spółki niebędącej osobą prawną, którą jest spółka jawna (spółka osobowa), jest przychodem z działalności gospodarczej. Oznacza to, że każdy element majątku takiej spółki w przypadku jego zbycia przez byłego wspólnika, z którym rozliczono się w formie niepieniężnej na skutek wypowiedzenia umowy spółki, a zatem i wystąpienia przez niego z tej spółki, będzie przychodem z działalności gospodarczej. Skoro zatem przychód, który powstał w wyniku zbycia udziałów spółki z o.o. (będących równocześnie składnikiem majątku, który otrzymała skarżąca w wyniku likwidacji spółki osobowej lub wystąpienia z niej), traktowany jest przez ustawodawcę jako przychód z działalności gospodarczej, to nie może być jednocześnie przychodem z kapitałów pieniężnych.

z 20 lutego 2014 r., sygn. akt I SA/Łd 1471/13, nieprawomocny

Oprac. Łukasz Zalewski