Przekazana darowizna żywności obciąży pozostałe koszty operacyjne

Dotychczas wiele podmiotów, takich jak producenci żywności, ale też sklepy, hurtownie, restauracje, nie przekazywało żywności na cele charytatywne, ponieważ musieli z tego tytułu odprowadzić VAT. Od 1 października to się zmieniło. W związku z tym więcej podmiotów zdecyduje się na takie przekazanie. Jakie koszty obciąża darowizna w takim przypadku?

Rzeczywiście w wyniku nowelizacji ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 z późn. zm.) zwolniona została darowizna produktów spożywczych dokonywana nie tylko przez producentów (jak miało to miejsce dotychczas), ale także przez wszystkie inne podmioty. Przy tym preferencja ta nie dotyczy napojów alkoholowych o zawartości alkoholu powyżej 1,2 proc. oraz tych będących mieszaniną piwa i napojów bezalkoholowych, w których zawartość alkoholu przekracza 0,5 proc. Należy też pamiętać, że aby skorzystać ze zwolnienia, darowizna musi być przekazywana na rzecz organizacji pożytku publicznego (OPP) z przeznaczeniem na cele działalności charytatywnej prowadzonej przez tę organizację. Ten fakt musi być jednak potwierdzony odpowiednią dokumentacją.

Z kolei na gruncie ustaw podatkowych o CIT (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 74, poz. 397 z późn. zm.) oraz o PIT (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 361 z późn. zm.) wydatki związane z nabyciem lub wytworzeniem przekazanych produktów można uwzględnić w kosztach podatkowych. Wynika to z art. 16 ust. 1 pkt 14 ustawy o CIT oraz art. 23 ust. 1 pkt 11 ustawy o PIT. Zgodnie z tymi przepisami kosztem uzyskania przychodów są koszty wytworzenia lub cena nabycia produktów spożywczych przekazanych na rzecz OPP z przeznaczeniem wyłącznie na prowadzoną przez nie działalność charytatywną. Uwzględnienie ich w kosztach podatkowych skutkuje zmniejszeniem dochodu do opodatkowania i w konsekwencji obniżeniem podatku.

Dla celów ujęcia kosztów w księgach rachunkowych należy zwrócić uwagę na art. 3 ust. 1 pkt 32, ppkt h ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2013 poz. 330 późn. zm.). Stanowi on, że wartość przekazanej darowizny, co do zasady, obciąża pozostałe koszty operacyjne. I w naszej ocenie koszt związany z przekazaną darowizną produktów spożywczych na rzecz OPP tak właśnie powinien być ujęty. Wynika to z tego, że koszt ten nie jest związany z podstawową działalnością operacyjną służącą uzyskaniu przychodów.

Jak powinno wyglądać całe księgowanie zarówno u producenta, jak i np. hurtownika?

Ujęcie w księgach uzależnione jest od stosowanej przez darczyńcę kwalifikacji przekazywanych produktów spożywczych. Przykładowo można się posłużyć następującymi zapisami.

Producent wartość księgową przekazanych aktywów może ująć w następujący sposób: strona Wn konta - Pozostałe koszty operacyjne, strona Ma konta - Wyroby gotowe, produkcja w toku albo materiały. Natomiast hurtownik lub handlowiec może zastosować następujący zapis: strona Wn konta - Pozostałe koszty operacyjne, strona Ma konta - Towary, materiały.

A czy konieczne jest wprowadzenie jakichś zmian w księgach czy w samym w planie kont związanych ze zniesieniem opodatkowania przekazanej na cele charytatywne żywności?

W naszej ocenie dla ujęcia w księgach przekazywanych na rzecz OPP produktów spożywczych na ich działalność charytatywną warto wyodrębnić w obszarze pozostałych kosztów operacyjnych dodatkowe konto z analityką darowizn na poszczególne OPP (jeżeli jest ich więcej niż jedna). Przyjęcie takiego rozwiązania pozwoli jednostce na prowadzenie kontroli wewnętrznej w zakresie przekazania produktów spożywczych w kontekście nałożonych przez ustawodawcę wymagań związanych z dokumentacją przekazanej żywności: komu, ile przekazaliśmy oraz czy mamy dokumentację, o jakiej mowa w art. 43 ust. 12 ustawy o VAT.

@RY1@i02/2013/199/i02.2013.199.00800010b.803.jpg@RY2@

Darek Golik/fotorzepa/forum

Ewelina Nowakowska doradca podatkowy, partner w HLB M2 Audyt

@RY1@i02/2013/199/i02.2013.199.00800010b.804.jpg@RY2@

Darek Golik/fotorzepa/forum

Marek Dobek biegły rewident, partner w HLB M2 Audyt

Rozmawiała Agnieszka Pokojska