Niezamortyzowana wartość środka trwałego podlega ewidencji w księgach darczyńcy na koncie "Pozostałe koszty operacyjne"

Poprzez nieodpłatne przekazanie należy rozumieć taką sytuację, gdy obdarowany, w zamian za otrzymaną darowiznę lub w związku z jej otrzymaniem, nie jest zobowiązany do jakichkolwiek świadczeń na rzecz darczyńcy. Skutkiem darowizny jest wyłącznie jednostronne przysporzenie po stronie podmiotu obdarowanego. Darczyńca w związku z dokonaniem darowizny nie otrzymuje od obdarowanego nic w zamian.

Ustawa o rachunkowości określa, że koszty i przychody związane z przekazaniem lub otrzymaniem nieodpłatnie, także w drodze darowizny aktywów, w tym środków pieniężnych na inne cele niż dopłaty do cen sprzedaży, nabycie lub wytworzenie środków trwałych, środków trwałych w budowie albo wartości niematerialnych i prawnych zalicza się do kosztów lub przychodów pośrednio związanych z działalnością operacyjną jednostki. Darowizna środka trwałego powoduje konieczność zaprzestania dokonywania odpisów amortyzacyjnych w księgach rachunkowych. Ostatni odpis amortyzacyjny powinien być dokonany za miesiąc, w którym nastąpiło przekazanie darowizny. Niezamortyzowana wartość środka trwałego podlega ujęciu w księgach rachunkowych darczyńcy na koncie "Pozostałe koszty operacyjne".

Przekazanie darowizny środka trwałego jest również dostawą towarów, a jeśli podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia, choćby w części, VAT należnego o VAT naliczony przy jego nabyciu, nieodpłatne przekazanie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.

W księgach rachunkowych VAT należny, podobnie jak wartość darowizny odnosi się w ciężar pozostałych kosztów operacyjnych, zapisem: Wn konto 76-1 "Pozostałe koszty operacyjne" oraz Ma konto 22-2 "VAT należny".

Natomiast wartość otrzymanego w darowiźnie sprzętu rehabilitacyjnego obdarowane stowarzyszenie ujmuje w księgach rachunkowych zapisem: Wn konto 01 "Środki trwałe" oraz Ma konto 84 "Rozliczenia międzyokresowe przychodów". Kwota ujęta na koncie "Rozliczenia międzyokresowe przychodów" zwiększa stopniowo pozostałe przychody operacyjne, równolegle do odpisów amortyzacyjnych lub umorzeniowych od środków trwałych.

SCHEMAT

Ewidencja darowizny środka trwałego w księgach darczyńcy może przebiegać w sposób następujący:

@RY1@i02/2014/213/i02.2014.213.00800030c.101.gif@RY2@

Objaśnienia do schematu:

1) LT - wyksięgowanie z ewidencji bilansowej środka trwałego przekazanego w formie darowizny:

a) wartość początkowa środka trwałego w kwocie 4850 zł: strona Ma konta "Środki trwałe";

b) wartość dotychczasowego umorzenia 3250 zł: strona Wn konta "Umorzenie środków trwałych";

c) niezamortyzowana wartość środka trwałego 1600 zł: strona Wn konta "Pozostałe koszty operacyjne";

2) VAT należny obliczony od wartości rynkowej sprzętu (2000 zł x 23 proc. = 460 zł): strona Wn konta "Pozostałe koszty operacyjne", strona Ma konta 22 - "VAT należny".

Halina Zabrocka

 specjalistka z zakresu rachunkowości

Podstawa prawna

Ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 330 ze zm.).