Czy inwestycje w rajach podatkowych przynoszą przedsiębiorcom same korzyści

doradca podatkowy w Kancelarii Ożóg i Wspólnicy

@RY1@i02/2010/056/i02.2010.056.086.012b.001.jpg@RY2@

Piotr Majewski, doradca podatkowy w Kancelarii Ożóg i Wspólnicy

W praktyce możliwość legalnego korzystania z dobrodziejstw rajów jest albo bardzo ograniczona, albo całkowicie niemożliwa. Można oczywiście liczyć, że tajemnica, jaką przed innymi państwami zasłaniają się raje podatkowe, pozwoli ukryć w ulokowanych w nich spółkach nieopodatkowane środki, ale wydarzenia ostatnich lat, w szczególności głośne wycieki informacji z banków, z pośrednictwa których korzystają inwestujący w takich krajach, pokazują złudność takiego rozwiązania.

Celem planowania podatkowego jest nie tylko zmniejszenie obciążeń podatkowych, ale też użycie do tego całkowicie legalnych środków. W celu usprawnienia wymiany gospodarczej i budowy wspólnego rynku, szczególnie na obszarze Unii Europejskiej, wprowadzono liczne regulacje, ułatwiające budowanie międzynarodowych struktur kapitałowych i dokonywanie transferów w ich ramach. Liczne akty samej UE zakazują państwom członkowskim wprowadzanie barier, które negatywnie wpływałyby na swobodny przepływ kapitału i swobodę prowadzenia działalności gospodarczej. Przykładem jest wynikające z unijnej dyrektywy zwolnienie z podatku u źródła dywidend wypłacanych zagranicznym podmiotom powiązanym. Ponadto większość państw związana jest umowami o unikaniu podwójnego opodatkowania, które często ograniczają zastosowanie podatku u źródła - czy to przez obniżenie stawki pobieranego podatku lub w ogóle jego wyłączenie w relacjach między ich rezydentami. Jednocześnie te same państwa zainteresowane są przyciągnięciem jak największej grupy podatników poprzez zaoferowanie im jak najkorzystniejszych warunków podatkowych. Ta swoista konkurencja podatkowa sprawia, że w procesie planowania podatkowego wykorzystuje się najczęściej spółki z krajów, które nie zostały zaliczone do tych stosujących szkodliwą konkurencję podatkową, a czasem nie są nawet kojarzone z rajami podatkowymi. Szczególnie często wykorzystywane są jurysdykcje, które kuszą zwolnieniem z opodatkowania zysków kapitałowych, dzięki czemu opłacalne staje się umiejscowienie w nich spółki holdingowej.

Spółki takie mogą pełnić w procesie planowania podatkowego różne role. Za ich pośrednictwem możliwe jest m.in. efektywne podatkowo zbywanie składników majątku, którego wartość znacznie wzrosła od chwili nabycia. Typowym przykładem aktywów, których obrót często odbywa się za pośrednictwem korzystnie opodatkowanych spółek zagranicznych, są nieruchomości, a także akcje lub udziały w innych spółkach.

Należy też zwrócić uwagę na jeszcze jedną kwestię. Nawet jeśli uda się stworzyć strukturę, w ramach której można będzie wykorzystać zalety spółki z siedzibą w raju podatkowym, to jest to dopiero połowa sukcesu. Równie ważne jest umożliwienie przetransferowania takich środków z powrotem do Polski, na rzecz osób fizycznych będących właścicielami takich struktur. Gdy wypłaty takie dokonywane są bezpośrednio przez spółki z rajów podatkowych, często niemożliwe jest przeprowadzenie takiego transferu w bezpieczny i korzystny podatkowo sposób.

Reasumując, dla osiągnięcia korzyści z działania na podstawie spółek położonych w rajach podatkowych konieczna jest szczegółowa analiza planowanych operacji i właściwe zaplanowanie i wdrożenie docelowej struktury. Błąd przy planowaniu może wiązać się nie tylko z niewystąpieniem obniżenia obciążeń podatkowych, ale nawet z ich wzrostem.

(EM)