Pożyczki dla grup będą trudniejsze

Finansowanie długiem w ramach grupy pozwala uniknąć spełnienia rygorystycznych warunków udzielenia pożyczki, jakie często stawiają banki. W porównaniu z finansowaniem kapitałem może być też bardziej atrakcyjne podatkowo. Niewątpliwą korzyścią jest możliwość zaliczenia, co do zasady, zapłaconych odsetek do kosztów uzyskania przychodów, a więc obniżenie podstawy opodatkowania spółki pożyczkobiorcy. O ile jednak przy pożyczce udzielonej przez polskiego rezydenta zapłata odsetek może być dla spółek z grupy neutralna (odsetki stanowią w momencie zapłaty przychód u pożyczkodawcy i koszt u pożyczkobiorcy), o tyle w przypadku pożyczki od zagranicznego podmiotu należy uwzględnić zapłatę podatku u źródła. Podstawowa stawka tego podatku to 20 proc., ale w umowach o unikaniu podwójnego opodatkowania przewidziano niższe (zazwyczaj 5 proc. lub 10 proc., a niekiedy nawet zwolnienie). Opodatkowanie 5-proc. stawką dopuszcza też ustawa z 15 lutego 1992 r. o CIT (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 74, poz. 397 z późn. zm.).

5-proc. stawkę można stosować wobec odsetek od pożyczek udzielonych przez spółkę podlegającą w innym niż Polska państwie UE/EOG lub Szwajcarii opodatkowaniu od całości dochodów (bez względu na miejsce ich osiągania), która jednocześnie: ma co najmniej 25 proc. udziałów w kapitale polskiej spółki pożyczkobiorcy przez minimum 2 lata albo jest wobec polskiej spółki pożyczkobiorcy spółką siostrą i w obu tych spółkach (pożyczkodawcy oraz pożyczkobiorcy) ten sam udziałowiec (mający siedzibę w UE/EOG) posiada bezpośrednio nie mniej niż 25 proc. udziałów przez minimum 2 lata.

Jednak wkrótce czekają nas zmiany. Od 1 lipca 2013 r. spełnienie powyższych warunków będzie skutkować zwolnieniem z podatku u źródła wypłacanych odsetek. W większości państw UE już ono obowiązuje. Polska uzyskała prawo do odstąpienia od zwolnienia w okresie przejściowym, który kończy się 30 czerwca 2013 r.

Możliwość zaliczenia do kosztów odsetek od pożyczek udzielonych przez podmiot z grupy może być ograniczona przepisami o niedostatecznej kapitalizacji. Obecnie przepisy te dotyczą odsetek od pożyczek udzielonych spółce przez udziałowca/udziałowców posiadających bezpośrednio nie mniej niż 25 proc. udziałów/akcji w kapitale spółki pożyczkobiorcy lub przez spółkę siostrę, gdy ten sam udziałowiec/akcjonariusz posiada bezpośrednio nie mniej niż 25 proc. udziałów/akcji w obu spółkach (pożyczkodawcy oraz pożyczkobiorcy).

Może więc wystąpić sytuacja, w której zapłacone po 30 czerwca odsetki od wewnątrzgrupowej pożyczki udzielonej polskiej spółce będą wprawdzie korzystać ze zwolnienia z podatku u źródła ze względu na odpowiednie powiązania kapitałowe, ale z tego samego powodu pożyczka będzie podlegać ograniczeniom wynikającym z przepisów o niedostatecznej kapitalizacji. Możliwa jest też sytuacja odwrotna, gdy pożyczka od wspólnika nie będzie podlegać ograniczeniom związanym z niedostateczną kapitalizacją, ale polska spółka przy wypłacie odsetek będzie pobierać podatek u źródła.

Warto podkreślić, że przy odpowiednim zaplanowaniu struktury finansowania możliwe jest skorzystanie z obu tych preferencji, tj. zarówno ze zwolnienia od podatku u źródła, jak i zaliczania odsetek do kosztów bez ograniczeń wynikających z przepisów o niedostatecznej kapitalizacji. Od 2014 r. może być to jednak znacznie utrudnione, gdyż Ministerstwo Finansów planuje zmiany do ustawy o CIT również w zakresie regulacji dotyczących niedostatecznej kapitalizacji. Zgodnie z planowaną nowelizacją ograniczenie w zaliczaniu do kosztów podatkowych odsetek od pożyczek wewnątrzgrupowych zostanie rozszerzone na wszystkie sytuacje, gdy finansowania udzielił podmiot lub podmioty posiadające również pośrednio (a nie tylko bezpośrednio - jak dotychczas) nie mniej niż 25 proc. udziałów/akcji spółki. Znaczenie będą mieć więc nie tylko, jak dotychczas, powiązania bezpośrednie, ale też pośrednie. Nowe regulacje nie będą miały zastosowania do pożyczek udzielonych na gruncie dotychczasowych przepisów.

Nowelizacja ustawy o CIT może ograniczyć zaliczanie do kosztów odsetek od pożyczek wewnątrz grupy

@RY1@i02/2013/049/i02.2013.049.07100020b.802.jpg@RY2@

Łukasz Kosonowski doradca podatkowy, menedżer w MDDP Michalik Dłuska Dziedzic i Partnerzy

Łukasz Kosonowski

doradca podatkowy, menedżer w MDDP Michalik Dłuska Dziedzic i Partnerzy