Autopromocja
Dziennik Gazeta Prawana logo
Akty prawne

Ustawa z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych

30 stycznia 2017
Ten tekst przeczytasz w 1697 minut

(t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 1888 ze zm.).

Uwaga: Pogrubioną czcionką zaznaczyliśmy nowe i zmienione przepisy oraz informacje o uchylonych. Na niebiesko wyróżniliśmy daty wejścia w życie przepisów inne niż 1 stycznia br.

Przepis

Tak było do końca 2016 r.

Tak jest w 2017 r.

Komentarz

Podstawa prawna zmiany

1. Przepisów ustawy nie stosuje się do:

(...)

4) przychodów (dochodów) przedsiębiorcy żeglugowego opodatkowanych na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym (Dz. U. z 2014 r. poz. 511 oraz z 2015 r. poz. 211), z zastrzeżeniem art. 9 ust. 1a.

1. Przepisów ustawy nie stosuje się do:

(...)

4) przychodów (dochodów) przedsiębiorcy żeglugowego opodatkowanych na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym (Dz. U. z 2014 r. poz. 511 oraz z 2015 r. poz. 211), z zastrzeżeniem art. 9 ust. 1a;

5)

Wszelkie podmioty gospodarcze zajmujące się budową lub przebudową statków (przedsiębiorcy okrętowi), bez względu na formę, w jakiej prowadzą działalność (mogą to być spółki kapitałowe, spółki osobowe, ich wspólnicy i osoby fizyczne), mają możliwość wyboru zryczałtowanej formy opodatkowania. Podatek wynosi wówczas 1 proc. przychodów netto (bez VAT).

Art. 2 ust. 1 pkt 5 dodany przez art. 17 pkt 1 ustawy z 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych (Dz.U. poz. 1206). Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

(...) 2. Podatnicy, jeżeli nie mają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej siedziby lub zarządu, podlegają obowiązkowi podatkowemu tylko od dochodów, które osiągają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

(...) 2. Podatnicy, jeżeli nie mają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej siedziby lub zarządu, podlegają obowiązkowi podatkowemu tylko od dochodów, które osiągają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

3.

Zmiany w zakresie zdefiniowania źródeł przychodów na terytorium Polski są bardzo istotne. O ile przykłady podane w punktach 1, 2 i 3 można uznać za doprecyzowanie przepisów, o tyle kolejne punkty przynoszą już zmiany rewolucyjne.

Opodatkowaniu w Polsce podlegać będzie, obok zbycia nieruchomości, również sprzedaż udziałów (bądź akcji lub tytułów uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych), których majątek składa się w przeważającej części z majątku nieruchomego. W konsekwencji zacznie w końcu działać tzw. klauzula nieruchomościowa, którą Polska konsekwentnie od kilku lat wprowadza do zawieranych lub renegocjowanych umów o unikaniu podwójnego opodatkowania. Klauzula była bowiem dotychczas martwa z powodu braku przepisów krajowych, które zrównywałyby sprzedaż udziałów w spółce nieruchomościowej ze sprzedażą samej nieruchomości.

Dodanie pkt 5 do katalogu przychodów uzyskiwanych na terytorium Polski, na podstawie którego przychodami z polskiego źródła będą wszelkie płatności dokonywane przez polskich rezydentów w oderwaniu od miejsca świadczenia, należy ocenić jednak negatywnie. Zmiana ta jest ewidentnie niezgodna z praktyką stosowania międzynarodowego prawa podatkowego. W komentarzu do modelowej konwencji OECD w sprawie unikania podwójnego opodatkowania stwierdza się wprost, że "Sam fakt, że płatnik wynagrodzenia za usługi jest rezydentem danego państwa (...) lub że rezultat usług jest wykorzystywany w tym państwie, nie stanowi wystarczającego łącznika, aby przyznać prawo do opodatkowania dochodu temu państwu".

Szkoda, że w miejsce tej zmiany ustawodawca nie stwierdził wprost, iż zbycie udziałów lub akcji w spółce mającej siedzibę w Polsce stanowi polskie źródło przychodów. Uregulowanie, że jedynie zbycie papierów wartościowych lub innych instrumentów na rynku regulowanym jest takim (czyli polskim) źródłem przychodów, zdaje się wręcz potwierdzać tezę przeciwną, czyli taką, iż zbycie udziałów lub akcji poza rynkiem regulowanym nie podlega opodatkowaniu.

Art. 3 ust. 3 dodany przez art. 2 pkt 1 ustawy z 5 września 2016 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. poz. 1550). Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

Ust. 4 definiuje moment, na który zbywca określi, czy przedmiot zbycia należy uznać za spółkę nieruchomościową (czyli spółkę lub inny podmiot, którego majątek składa się w przeważającej części z majątku nieruchomego). I tak należy porównać wartość majątku nieruchomego i pozostałego majątku

na koniec miesiąca poprzedzającego dzień zbycia. Szkoda, że ustawodawca nie doprecyzował jednocześnie, jakie wartości należy porównywać (rynkowe, księgowe?), gdyż z pewnością należy się spodziewać sporów i kontrowersji wokół tej kwestii.

Art. 3 ust. 4 dodany przez art. 2 pkt 1 ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

5.

Wszystkie płatności z tytułów, które wymienione są w art. 21 i 22, uznawać się będzie za osiągnięte w Polsce, co - jak już wspomniałem - jest niezgodne z międzynarodowym prawem podatkowym. Można mieć jedynie nadzieję, że właściwe stosowanie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania zapewni, iż Polska nie będzie postrzegana jako kraj trzeciego świata.

Art. 3 ust. 5 dodany przez art. 2 pkt 1 ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

Ilekroć w ustawie jest mowa o: (...)

14) spółce niebędącej osobą prawną - oznacza to spółkę niebędącą podatnikiem podatku dochodowego;

Ilekroć w ustawie jest mowa o: (...)

14) (...)

Zmiana o charakterze technicznym spowodowana zmianą definicji spółki.

Art. 4a pkt 14 w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 2 lit. a ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

21) spółce - oznacza to spółkę będącą podatnikiem;

21)

(...)

Zmiana o charakterze technicznym spowodowana zmianą definicji spółki.

Art. 4a pkt 21 w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 2 lit. b ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

29)

Pozornie nieznaczna zmiana, która może mieć jednak niebagatelne konsekwencje. Zmiana zgodna z ugruntowaną już od dawna koncepcją w międzynarodowym prawie podatkowym. Pojawia się wątpliwość, czy z uwagi na doniosłość tego zagadnienia ta krótka definicja w ustawowym słowniczku jest wystarczająca. Pozwoli natomiast uniknąć wątpliwości czy też nadużywania korzyści wynikających z ustawy w odniesieniu do podmiotów wymienionych wprost w pkt 29.

Art. 4a pkt 29 dodany przez art. 2 pkt 2 lit. c ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

30)

Zmiana korespondująca z istotną nowelizacją w zakresie opodatkowania zamkniętych funduszy inwestycyjnych - patrz komentarz do art. 6 i art. 17.

Art. 4a pkt 30 dodany przez art. 2 pkt 1 ustawy z 29 listopada 2016 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1926). Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

1. Zwalnia się od podatku:

(...) 10) fundusze inwestycyjne działające na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi (Dz.U. z 2014 r. poz. 157, z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o funduszach inwestycyjnych";

1. Zwalnia się od podatku:

(...) 10)

Do końca 2016 r. wszystkie fundusze inwestycyjne korzystały ze zwolnienia podmiotowego od podatku dochodowego. W dużym uproszczeniu, od 2017 r. fundusze inwestycyjne otwarte oraz specjalistyczne fundusze otwarte w dalszym ciągu korzystają ze zwolnienia podmiotowego, o ile nie działają na zasadach właściwych dla funduszy inwestycyjnych zamkniętych. Fundusze inwestycyjne zamknięte są również w dużym zakresie zwolnione, natomiast nie jest to już zwolnienie podmiotowe, a zwolnienie przedmiotowe z kilkoma istotnymi wyłączeniami.

Art. 6 ust. 1 pkt 10 w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 2 lit. a ustawy z 29 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

10a) instytucje wspólnego inwestowania posiadające siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, które spełniają łącznie następujące warunki:

a) podlegają w państwie, w którym mają siedzibę, opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania,

b) wyłącznym przedmiotem ich działalności jest zbiorowe lokowanie środków pieniężnych, zebranych w drodze publicznego lub niepublicznego proponowania nabycia ich tytułów uczestnictwa, w papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe,

c) prowadzą swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym mają siedzibę, albo prowadzenie przez nie działalności wymaga zawiadomienia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym mają siedzibę, w przypadku gdy:

- prowadzą swoją działalność w formie instytucji wspólnego inwestowania typu zamkniętego oraz

- zgodnie z dokumentami założycielskimi ich tytuły uczestnictwa nie są oferowane w drodze oferty publicznej ani dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym, ani wprowadzone do alternatywnego systemu obrotu oraz mogą być nabywane także przez osoby fizyczne wyłącznie gdy osoby te dokonają jednorazowego nabycia tytułów uczestnictwa o wartości nie mniejszej niż 40 000 euro, (...)

10a)

a) podlegają w państwie, w którym mają siedzibę, opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania,

b)

c)

(...)

W celu zapewnienia równego traktowania zagranicznym funduszom inwestycyjnym począwszy od 2011 r. wprowadzono zwolnienie podmiotowe dla zagranicznych instytucji wspólnego inwestowania, obwarowane wieloma warunkami. Abstrahując od dotychczasowej praktyki stosowania tych przepisów (która - w dużym skrócie - polegała na kwestionowaniu porównywalności zagranicznych funduszy z funduszami polskimi), przy okazji eliminacji zwolnienia dla funduszy inwestycyjnych zamkniętych ustawodawca postanowił dodatkowo skomplikować i utrudnić możliwość korzystania ze zwolnienia przez zagraniczne instytucje wspólnego inwestowania. I tak do głównych dodatkowych zaostrzeń zaliczyć należy:

- konieczność zbiórki środków pieniężnych jedynie w sposób publiczny,

- brak możliwości uzyskania zwolnienia podmiotowego w przypadku działania jedynie na podstawie zawiadomienia organów nadzoru nad rynkiem finansowym.

UWAGA! Kolejną zmianą, jak się wydaje niezamierzoną i wynikającą jedynie z pośpiechu, w jakim uchwalane były omawiane przepisy, jest ograniczenie przedmiotu lokowania środków do papierów wartościowych i instrumentów rynku pieniężnego (eliminacja kategorii "inne prawa majątkowe").

Art. 6 ust. 1 pkt 10a i lit. a i b w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 2 lit. a ustawy z 29 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

(...)

Podobnie jak ma to miejsce w odniesieniu do polskich otwartych funduszy inwestycyjnych działających na podstawie zasad i ograniczeń inwestycyjnych właściwych dla funduszy inwestycyjnych zamkniętych, zwolnienie podmiotowe nie będzie przysługiwać zagranicznym instytucjom wspólnego inwestowania mającym - ze względu na zasady działania bądź stosowane ograniczenia inwestycyjne - właściwości instytucji wspólnego inwestowania typu zamkniętego.

Art. 6 ust. 4 dodany przez art. 2 pkt 2 lit. b ustawy z 29 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

(...)

1a. Podatnicy będący przedsiębiorcami żeglugowymi w rozumieniu ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym, prowadzący działalność opodatkowaną podatkiem tonażowym oraz inną działalność opodatkowaną podatkiem dochodowym są obowiązani w ewidencji, o której mowa w ust. 1, wyodrębnić przychody i związane z nimi koszty na poszczególne rodzaje działalności podlegającej opodatkowaniu podatkiem tonażowym i podatkiem dochodowym.

(...)

(...)

1a. (...)

Podobnie jak podatnicy CIT prowadzący działalność w specjalnych strefach ekonomicznych i poza nimi, wspomnieni już przedsiębiorcy okrętowi zajmujący się budową lub przebudową statków opodatkowaną w formie ryczałtu i prowadzący inną działalność opodatkowaną na zasadach ogólnych są zobowiązani do odrębnego ewidencjonowania przychodów i kosztów z poszczególnych rodzajów działalności opodatkowanej na różnych zasadach.

Art. 9 ust. 1a w brzmieniu ustalonym przez art. 17 pkt 2 ustawy z 6 lipca 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

1. Podatnicy dokonujący transakcji, w tym zawierający umowy spółki niebędącej osobą prawną, umowy wspólnego przedsięwzięcia lub umowy o podobnym charakterze, z podmiotami powiązanymi z tymi podatnikami - w rozumieniu art. 11 ust. 1 i 4 - lub transakcji, w związku z którymi zapłata należności wynikających z takich transakcji dokonywana jest bezpośrednio lub pośrednio na rzecz podmiotu mającego miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, w tym zawierający umowy spółki niebędącej osobą prawną, umowy wspólnego przedsięwzięcia lub umowy o podobnym charakterze, jeżeli jedną ze stron takiej umowy jest podmiot mający miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, są obowiązani do sporządzenia dokumentacji podatkowej takiej (takich) transakcji, obejmującej:

1) określenie funkcji, jakie spełniać będą podmioty uczestniczące w transakcji (uwzględniając użyte aktywa i podejmowane ryzyko);

2) określenie wszystkich przewidywanych kosztów związanych z transakcją oraz formę i termin zapłaty;

3) metodę i sposób kalkulacji zysków oraz określenie ceny przedmiotu transakcji;

4) określenie strategii gospodarczej oraz innych działań w jej ramach - w przypadku gdy na wartość transakcji miała wpływ strategia przyjęta przez podmiot;

5) wskazanie innych czynników - w przypadku gdy w celu określenia wartości przedmiotu transakcji przez podmioty uczestniczące w transakcji zostały uwzględnione te inne czynniki, a w przypadku zawarcia umowy spółki niebędącej osobą prawną, umowy wspólnego przedsięwzięcia lub umowy o podobnym charakterze - w szczególności przyjętych w umowie zasad dotyczących praw wspólników (stron umowy) do udziału w zysku oraz uczestnictwa w stratach;

6) określenie oczekiwanych przez podmiot obowiązany do sporządzenia dokumentacji korzyści związanych z uzyskaniem świadczeń - w przypadku umów dotyczących świadczeń (w tym usług) o charakterze niematerialnym.

1.

Zmiana przepisów w zakresie dokumentacji transakcji z podmiotami powiązanymi jest niewątpliwie jedną z najważniejszych obowiązujących od 1 stycznia 2017 r., z tym że nie budzi już obecnie emocji z tego względu, iż miała ponad roczne vacatio legis.

Powstanie obowiązku sporządzenia dokumentacji cen transferowych będzie uzależnione od spełnienia dwóch kryteriów, tj. kryterium przychodowego/kosztowego oraz kryterium istotnego wpływu transakcji/zdarzenia na wysokość dochodu (straty) podatnika.

Co do zasady obowiązek sporządzenia dokumentacji powstaje na nowych zasadach dla podmiotów o przychodach lub kosztach za poprzedni rok podatkowy przekraczających 2 miliony euro, o ile wpływ tych transakcji na dochód (stratę) podatnika jest istotny w świetle ustawy.

Obowiązek dotyczy również transakcji z podmiotami mającymi siedzibę w rajach podatkowych oraz umów spółek lub umów wspólnego przedsięwzięcia z takimi podmiotami, o ile ich wartość przekracza 20 tys. euro w roku podatkowym. W przypadku transakcji z podmiotami z rajów podatkowych wpływ na dochód (stratę) podatnika nie ma znaczenia, tj. dokumentację należy przygotować bez względu na istotność transakcji.

Art. 9a ust. 1 w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 1 lit. a ustawy z 9 października 2015 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1932). Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

1a.

Warto pamiętać, że obowiązek sporządzania dokumentacji obejmuje co najmniej dwa lata podatkowe, bez względu na wartość przychodów lub kosztów osiągniętych w kolejnym roku.

Art. 9a ust. 1a dodany przez art. 2 pkt 1 lit. b ustawy z 9 października 2015 r.

Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

Trudno zrozumieć ratio legis wymogu wynikającego z nowego art. 9 ust. 1b ustawy o CIT, gdyż stawia on podatników rozpoczynających działalność w gorszej sytuacji w porównaniu do podatników już działających, którzy w przypadku przekroczenia progu przychodów lub kosztów w wysokości 2 mln euro będą musieli przygotować dokumentację dopiero dla transakcji za rok kolejny.

Art. 9a ust. 1b dodany przez art. 2 pkt 1 lit. b ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

1c.

Dodany ust. 1c precyzuje przypadki, kiedy określonych podatników nie uważa się za podatników rozpoczynających działalność (m.in. w sytuacjach, kiedy mamy do czynienia z sukcesją podatkową na gruncie ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa; t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.). Wbrew pozorom przepis ten może mieć łagodzące znaczenie, zwłaszcza jeśli podatnik w roku przekształcenia przekroczy limit przychodów bądź kosztów w wysokości 2 mln euro.

Art. 9a ust. 1c dodany przez art. 2 pkt 1 lit. b ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

Na podstawie art. 10 ustawy z 9 października 2015 r. art. 9a ust. 1c ma zastosowanie od roku podatkowego rozpoczynającego się po 31 grudnia 2016 r.

1d.

Nowy ust. 4d określa, jakie transakcje należy uznawać za transakcje mające istotny wpływ na dochód (stratę) podatnika. Limity są progresywne, uzależnione od wielkości konkretnego podatnika.

Art. 9a ust. 1d dodany przez art. 2 pkt 1 lit. b ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

1e.

Za istotne uznaje się również umowy spółki osobowej lub umowy wspólnego przedsięwzięcia w wartości odpowiednio wkładów bądź przedsięwzięcia przekraczających 50 tys. euro, bez względu na wielkość podatników, którzy są stronami takich umów.

Art. 9a ust. 1e dodany przez art. 2 pkt 1 lit. b ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

1f.

W przypadku spółek osobowych progi skutkujące obowiązkiem przygotowania dokumentacji są efektywnie niższe, gdyż dotyczą spółki osobowej, czyli wszystkich wspólników łącznie.

Art. 9a ust. 1f dodany przez art. 2 pkt 1 lit. b ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

1g.

Dokumentację może sporządzać tylko jeden ze wspólników spółki osobowej, o ile ma on siedzibę lub miejsce zamieszkania w Polsce, natomiast nie zwalnia to pozostałych wspólników z obowiązków wynikających z ustawy o CIT (w tym również z konieczności złożenia oświadczenia o przygotowaniu tejże dokumentacji).

Art. 9a ust. 1g dodany przez art. 2 pkt 1 lit. b ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

2. Obowiązek, o którym mowa w ust. 1, obejmuje transakcję lub transakcje między podmiotami powiązanymi, w których łączna kwota (lub jej równowartość) wynikająca z umowy lub rzeczywiście zapłacona w roku podatkowym łączna kwota wymagalnych w roku podatkowym świadczeń przekracza równowartość:

1) 100 000 euro - jeżeli wartość transakcji nie przekracza 20% kapitału zakładowego, określonego zgodnie z art. 16 ust. 7, albo

2) 30 000 euro - w przypadku świadczenia usług, sprzedaży lub udostępnienia wartości niematerialnych i prawnych, albo

3) 50 000 euro - w pozostałych przypadkach.

2.

Uchylenie wynika z zastąpienia dotychczas obowiązujących przepisów nowymi.

Art. 9a ust. 2 uchylony przez art. 2 pkt 1 lit. c ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

2a. W przypadku umowy spółki niebędącej osobą prawną obowiązek, o którym mowa w ust. 1, obejmuje umowy, w których łączna wartość wniesionych przez wspólników wkładów przekracza równowartość 50 000 euro. W przypadku umowy wspólnego przedsięwzięcia lub innej umowy o podobnym charakterze limit ten odnosi się do wartości wspólnego przedsięwzięcia określonego w tej umowie, aw przypadku braku określenia w umowie tej wartości - do przewidywanej na dzień zawarcia umowy wartości wspólnie realizowanego przedsięwzięcia.

2a.

Uchylenie wynika z zastąpienia dotychczas obowiązujących przepisów nowymi.

Art. 9a ust. 2a uchylony przez art. 2 pkt 1 lit. c ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

2b.

Nowy ust. 2b precyzuje wymogi wobec dokumentacji.

Warty podkreślenia jest nowy obowiązek adresowany do podatników o przychodach lub kosztach przekraczających w roku poprzedzającym rok podatkowy równowartość 10 mln euro. Podmioty takie będą zobowiązane do sporządzenia analiz porównawczych (benchmarking study) dla transakcji podlegających obowiązkowi dokumentacyjnemu.

Podatnicy o przychodach lub kosztach w rozumieniu przepisów o rachunkowości przekraczających równowartość 10 mln euro, zobowiązani do sporządzenia dokumentacji cen transferowych, będą również zobowiązani do dołączenia do zeznania podatkowego uproszczonego sprawozdania w sprawie transakcji z podmiotami powiązanymi (formularz CIT-TP).

Art. 9a ust. 2b dodany przez art. 2 pkt 1 lit. d ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

2c.

Przepis statuuje wymogi, jakie powinny spełniać analizy porównawcze.

Art. 9a ust. 2c dodany przez art. 2 pkt 1 lit. d ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

2d.

Podatnicy o przychodach lub kosztach przekraczających w roku poprzedzającym rok podatkowy równowartość 20 mln euro będą dodatkowo zobowiązani do przedstawienia informacji o grupie (master file).

Art. 9a ust. 2d dodany przez art. 2 pkt 1 lit. d ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

2e.

W przypadku transakcji objętych porozumieniem w sprawie ustalenia cen transakcyjnych (tzw. uprzednim porozumieniem cenowym) zakres dokumentacji jest znacznie węższy i jest ograniczony do danych finansowych dotyczących transakcji, opisu jej przebiegu oraz przedstawienia metody i sposobu kalkulacji dochodu.

Art. 9a ust. 2e dodany przez art. 2 pkt 1 lit. d ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

2f.

Co do zasady dokumentację za dany rok należy sporządzać do dnia, w którym upływa termin złożenia zeznania podatkowego za ten rok, z tym że termin na uzupełnienie dokumentacji o dane finansowe (i przejście między danymi podatkowymi i danymi wynikającymi ze sprawozdań finansowych) jest wydłużony do 10 dni od zatwierdzenia sprawozdania finansowego.

Art. 9a ust. 2f dodany przez art. 2 pkt 1 lit. d ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

2g.

Nowo dodany ust. 2g określa zasady przeglądu okresowego i aktualizacji dokumentacji podatkowej dla transakcji z podmiotami powiązanymi. Co do zasady dokumentacja powinna być aktualizowana nie rzadziej niż raz na rok, nie później niż w terminie złożenia zeznania za dany rok.

Art. 9a ust. 2g dodany przez art. 2 pkt 1 lit. d ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

2h.

Analizy porównawcze uznaje się, generalnie rzecz biorąc, za aktualne przez 3 lata, chyba że wystąpiły zdarzenia powodujące ich znaczną dezaktualizację.

Art. 9a ust. 2h dodany przez art. 2 pkt 1 lit. d ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

2i.

Opis grupy (czyli tzw. master file) musi być przygotowany nie później niż w terminie na złożenie zeznania podatkowego przez podmiot go przygotowujący.

Art. 9a ust. 2i dodany przez art. 2 pkt 1 lit. d ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

3. Obowiązek sporządzenia dokumentacji, o którym mowa w ust. 1, obejmuje również transakcję, w związku z którą zapłata należności wynikająca z takiej transakcji dokonywana jest bezpośrednio lub pośrednio na rzecz podmiotu mającego miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd

na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, jeżeli łączna kwota (lub jej równowartość) wynikająca z umowy lub rzeczywiście zapłacona w roku podatkowym łączna kwota wymagalnych w roku podatkowym świadczeń przekracza równowartość 20 000 euro.

3.

Uchylenie wynika z zastąpienia dotychczas obowiązujących przepisów nowymi.

Art. 9a ust. 3 uchylony przez art. 2 pkt 1 lit. e ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

3a. W przypadku umowy spółki niebędącej osobą prawną, jeżeli jedną ze stron umowy jest podmiot mający miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, obowiązek, o którym mowa w ust. 1, obejmuje umowy, w których łączna wartość wniesionych przez wspólników wkładów przekracza równowartość 20 000 euro. W przypadku umowy wspólnego przedsięwzięcia lub innej umowy o podobnym charakterze limit ten odnosi się do wartości wspólnego przedsięwzięcia określonego w tej umowie, a w przypadku braku określenia w umowie tej wartości - do przewidywanej na dzień zawarcia umowy wartości wspólnie realizowanego przedsięwzięcia. (...)

3a.

Uchylenie wynika z zastąpienia dotychczas obowiązujących przepisów nowymi.

Art. 9a ust. 3a uchylony przez art. 2 pkt 1 lit. e ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

3d.

Ciekawy przepis, o którym warto pamiętać. Może mieć zastosowanie przykładowo w branży farmaceutycznej.

Art. 9a ust. 3d dodany przez art. 2 pkt 1 lit. f ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

4.

4.

Termin do przedstawienia dokumentacji, do której sporządzenia podatnicy są zobowiązani ustawowo, pozostał bez zmian i wynosi 7 dni.

Zmiana obowiązująca od 1 marca br. ma charakter jedynie techniczny i wynika z dostosowania terminologii ustawy o CIT do ustawy z 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. poz. 1947).

Art. 9a ust. 4 w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 1 lit. g ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

Art. 9a ust. 4 w brzmieniu ustalonym przez art. 21 pkt 1 ustawy z 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o KAS (Dz.U. poz. 1948).

4a.

4a.

Organ podatkowy będzie mógł żądać dokumentacji do transakcji/innych zdarzeń, których wartość nie przekracza limitów ustalonych na podstawie powyższych kryteriów, jeśli uzna, że mogło dojść do zaniżenia wartości transakcji bądź innych zdarzeń w celu uniknięcia obowiązku sporządzenia dokumentacji. Termin na przedłożenie dokumentacji będzie wynosił 30 dni od doręczenia takiego żądania. W pozostałych przypadkach dokumentacja będzie musiała zostać dostarczona w ciągu 7 dni od otrzymania żądania (zgodnie z dotychczasowymi zasadami).

Zmiana obowiązująca od 1 marca br. ma charakter jedynie techniczny i wynika z dostosowania terminologii ustawy o CIT do ustawy o KAS.

Art. 9a ust. 4a dodany przez art. 2 pkt 1 lit. h ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

Art. 9a ust. 4a w brzmieniu ustalonym przez art. 21  pkt 1 ustawy z 16 listopada 2016 r.

5.

Limity w euro przelicza się po średnim kursie NBP obowiązującym w ostatnim dniu roboczym poprzedniego roku podatkowego.

Art. 9a ust. 5 w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 1 lit. i ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

7.

Podatnicy zobowiązani do sporządzenia dokumentacji cen transferowych muszą składać urzędom skarbowym oświadczenie o sporządzeniu kompletnej dokumentacji.

Dyskusyjna jest kwestia odpowiedzialności oraz określenie ewentualnych sankcji za brak dopełnienia powyższego obowiązku, jako że oświadczenie zdaje się nie być deklaracją w rozumieniu ordynacji podatkowej, a co za tym idzie, nie powinna mieć w tym przypadku zastosowania ustawa z 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 2137).

Art. 9a ust. 7 dodany przez art. 2 pkt 1 lit. j ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

8.

Niestety mimo wejścia w życie przepisów ustawy minister jeszcze nie opublikował stosownych rozporządzeń, choć konieczność ich przygotowania była wiadoma od momentu uchwalenia przepisów będących ich podstawą. Projekty rozporządzeń ujrzały światło dzienne dopiero 21 listopada 2016 r. i do dnia wysyłania tego komentarza są na etapie konsultacji.

Art. 9a ust. 8 dodany przez art. 2 pkt 1 lit. j ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

4. Przepisów ust. 2 pkt 1 oraz art. 12 ust. 4 pkt 12 nie stosuje się w przypadkach, gdy połączenie lub podział spółek nie są przeprowadzane z uzasadnionych przyczyn ekonomicznych, lecz głównym bądź jednym z głównych celów takiej operacji jest uniknięcie lub uchylenie się od opodatkowania. (...)

4.

Polega na wprowadzenia dodatkowego warunku dla zastosowania art. 12 ust. 4d regulującego wymianę udziałów. Od 2017 r. zwolnienie z CIT transakcji wymiany udziałów nie będzie stosowane, gdy głównym lub jednym z głównych celów tej wymiany jest uniknięcie lub uchylenie się od opodatkowania. Wcześniej neutralność wymiany udziałów w połączeniu z brakiem ogólnej klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania mogła być wykorzystywana w strukturach optymalizacyjnych, gdyż umożliwiała podwyższenie bazy kosztowej udziałów w spółkach, których wartość rynkowa uległa zwiększeniu.

Art. 10 ust. 4 w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 3

lit. a ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

Zatem z punktu widzenia uszczelniania systemu podatkowego zmiana ta wydaje się racjonalna. Należy wskazać, że neutralność wymiany udziałów, połączeń i podziałów jest pochodną implementacji do polskiego prawa dyrektywy z 19 października 2009 r. w sprawie wspólnego systemu opodatkowania mającego zastosowanie w przypadku łączenia, podziałów, podziałów przez wydzielenie, wnoszenia aktywów i wymiany udziałów dotyczących spółek różnych państw członkowskich oraz przeniesienia statutowej siedziby SE lub SCE z jednego państwa członkowskiego do innego państwa członkowskiego (Dz.Urz. UE L z 2009 r. nr 310, poz. 34). Jej art. 15 ust. 1 upoważnia państwa członkowskie do wyłączenia neutralności podatkowej, m.in. wymiany udziałów. Zatem omawiana zmiana nie jest niezgodna z prawem UE.

Wyłączenie neutralności podatkowej pozostałych transakcji z art. 10 ust. 4, tj. połączenia lub podziałów, w sytuacji gdy głównym lub jednym z głównych celów udziałów jest uniknięcie lub uchylenie się od opodatkowania, obowiązywało już od 2001 r., jednak nie było zbyt często stosowane przez organy podatkowe. Można więc mieć wątpliwości, czy znowelizowany przepis będzie wykorzystywany przez organy podatkowe, czy też jego rzeczywistym celem jest wyłącznie prewencyjne dyscyplinowanie podatników planujących optymalizacje podatkowe.

W związku z wejściem w życie omawianej zmiany w połączeniu z art. 119b par. 1 pkt 5 ordynacji podatkowej, który stanowi, iż art. 119a (ogólnej klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania) nie stosuje się, jeżeli zastosowanie innych przepisów prawa podatkowego pozwala na przeciwdziałanie unikaniu opodatkowania, ogólna klauzula nie powinna móc znaleźć zastosowania w stosunku do wymiany udziałów. Okoliczność ta może nieść negatywne skutki dla podatników, którzy nie będą mogli się zwrócić o wydanie opinii zabezpieczającej. Ponadto zastosowanie art. 10 ust. 4 nie wymaga, w przeciwieństwie do ogólnej klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania, wydania decyzji przez ministra finansów. Z drugiej jednak strony organy podatkowe stosujące art. 10 ust. 4 ustawy o CIT będą musiały pamiętać, że kontrola jego stosowania będzie odbywać się przez sądy administracyjne z wykorzystaniem orzecznictwa TSUE, co powinno zapewnić podatnikom wyższy poziom bezpieczeństwa prawnego.

4a.

Należy uznać, że to organ podatkowy, który zamierza wydać decyzję wymiarową, opierając się na art. 10 ust. 4 ustawy o CIT, powinien udowodnić, iż dana transakcja nie została przeprowadzona z uzasadnionych przyczyn ekonomicznych. Jeżeli będzie w stanie to zrobić, to zastosowanie znajdzie art. 10 ust. 4a, zgodnie z którym przyjmuje się, że głównym lub jednym z głównych celów tych czynności jest uniknięcie lub uchylenie się od opodatkowania.

Jeżeli jednak podatnik wykaże, że uniknięcie lub uchylenie się od opodatkowania nie było głównym celem lub jednym z głównych celów tych czynności - to nawet jeżeli transakcja nie była przeprowadzona z uzasadnionych przyczyn ekonomicznych - art. 10 ust. 4a nie powinien znaleźć zastosowania. Trudno in abstracto wskazać przykład takiej sytuacji, ale za teoretycznie mogące wystąpić można uznać transakcje motywowane ograniczeniami prawnymi, których przezwyciężenie służące np. uproszczeniu struktury grupy kapitałowej niejednokrotnie wymaga dodatkowych czynności, np. wymiany udziałów, takie jak np. zakaz obejmowania udziałów własnych przez spółkę lub spółkę od niej zależną (art. 200 i 514 ustawy z 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych; t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 1578 ze zm.). Sytuacja taka może mieć też miejsce w przypadku wykonania zobowiązania do zawarcia umowy wynikającego z umowy przedwstępnej, które w momencie wykonania nie jest już uzasadnione ekonomicznie, ale było uzasadnione w momencie zawierania umowy przedwstępnej.

Organ podatkowy stosujący art. 10 ust. 4 i 4a ustawy o CIT nie może uznać, że wskazana przez podatnika przyczyna dokonania transakcji (połączenia, podziału lub wymiany udziałów) jest mało istotna, a w konsekwencji odmówić jej uwzględnienia przy stosowaniu art. 10 ust. 4 ustawy o CIT, a to z uwagi na brak w ustawie odpowiednika art. 119d ordynacji podatkowej, który jednoznacznie rozstrzyga, iż czynność uznaje się za podjętą przede wszystkim w celu osiągnięcia korzyści podatkowej, gdy pozostałe cele ekonomiczne lub gospodarcze czynności, wskazane przez podatnika, należy uznać za mało istotne.

Art. 10 ust. 4a dodany przez art. 2 pkt 3 lit. b ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

(...) 5a. Posiadanie udziału w kapitale innego podmiotu, o którym mowa w ust. 1 i 4, oznacza sytuację, w której dany podmiot bezpośrednio lub pośrednio posiada w kapitale innego podmiotu udział nie mniejszy niż 5%.

(...)

Korzystna zmiana przewidująca podwyższenie progu powiązań kapitałowych pomiędzy dwoma podmiotami, aby uznać je za podmioty powiązane, do 25 proc.

Pamiętać należy, że limit powiązań nie dotyczy podmiotów z rajów podatkowych!

Art. 11 ust. 5a w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 2 ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

8e. Przepisy ust. 8b i 8c stosuje się odpowiednio w przypadkach, w których:

1) organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej określił dochody podatnika w związku z ustaleniem lub narzuceniem pomiędzy podmiotami krajowymi warunków, o których mowa w ust. 1, lub

2) podatnik po zakończeniu kontroli podatkowej skorzystał z uprawnienia do skorygowania zeznania o wysokości dochodu (straty) osiągniętego w roku podatkowym w przypadku ujawnienia przez kontrolę nieprawidłowości w związku z ustaleniem lub narzuceniem pomiędzy podmiotami krajowymi warunków, o których mowa w ust. 1, lub

3) podatnik skorzystał z uprawnienia do skorygowania uprzednio złożonej deklaracji, zgodnie z art. 14c ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (Dz. U. z 2016 r. poz. 720 i 1165), w przypadku ujawnienia przez kontrolę nieprawidłowości w związku z ustaleniem lub narzuceniem pomiędzy podmiotami krajowymi warunków, o których mowa w ust. 1. (...)

8e. Przepisy ust. 8b i 8c stosuje się odpowiednio w przypadkach, w których:

1)

2) podatnik po zakończeniu kontroli podatkowej skorzystał z uprawnienia do skorygowania zeznania o wysokości dochodu (straty) osiągniętego w roku podatkowym w przypadku ujawnienia przez kontrolę nieprawidłowości w związku z ustaleniem lub narzuceniem pomiędzy podmiotami krajowymi warunków, o których mowa w ust. 1, lub

3) (...)

Zmiana ma charakter jedynie techniczny i wynika z dostosowania terminologii ustawy o CIT do ustawy o KAS.

Art. 11 ust. 8e pkt 1 w brzmieniu ustalonym przez art. 21 pkt 2 lit. a ustawy z 16 listopada 2016 r. Zmiana wejdzie w życie 1 marca 2017 r.

Art. 11 ust. 8e pkt 3 w brzmieniu ustalonym przez art. 21 pkt 2 lit. b ustawy z 16 listopada 2016 r.

1. Przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności: (...)

7) nominalna wartość udziałów (akcji) w spółce albo wartość wkładów w spółdzielni objętych w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część; przepisy art. 14 ust. 1-3 stosuje się odpowiednio;

1. Przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności: (...)

7)

Celem zmiany art. 12 ust. 1 pkt 7 jest opodatkowanie aportów w części wnoszonej na kapitał zapasowy, czyli tzw. agio. W orzecznictwie panowała dotychczas niespójność co do tego, czy organ podatkowy może określać wartość przychodów w wysokości innej niż wartość nominalna wydanych w zamian udziałów lub akcji.

Instytucja agio jest natomiast pożądana, a często wręcz niezbędna w obrocie gospodarczym, kiedy do spółki przystępuje nowy wspólnik, a wartość kapitałów własnych przewyższa wartość kapitału zakładowego.

Art. 12 ust. 1 pkt 7 w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 4 lit. a ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

7a) u wspólnika, określona w umowie spółki, o której mowa w art. 1 ust. 3, wartość wkładu niepieniężnego wniesionego w postaci rzeczy lub praw, niestanowiącego przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, w zamian za który wspólnikowi nie są wydawane udziały (akcje), o których mowa w pkt 7; przepisy art. 14 ust. 1-3 stosuje się odpowiednio;

7a)

Uchylenie jest konsekwencją zmiany poprzedniego punktu, który po zmianie obejmuje już takie sytuacje, które regulował pkt 7a.

Art. 12 ust. 1 pkt 7a uchylony przez art. 2 pkt 4 lit. a ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

1b. Przychód określony w ust. 1 pkt 7 powstaje w dniu:

1) zarejestrowania spółki, spółdzielni albo

2) wpisu do rejestru podwyższenia kapitału zakładowego spółki, albo

3) wydania dokumentów akcji, jeżeli objęcie akcji związane jest z warunkowym podwyższeniem kapitału zakładowego, albo

1b. Przychód określony w ust. 1 pkt 7 powstaje w dniu:

1) zarejestrowania spółki, spółdzielni albo

2) wpisu do rejestru podwyższenia kapitału zakładowego spółki, albo

2a)

3) wydania dokumentów akcji, jeżeli objęcie akcji związane jest z warunkowym podwyższeniem kapitału zakładowego, albo

Uszczegółowienie przepisów dla sytuacji, kiedy wniesienie wkładów niepieniężnych do spółki nie podlega rejestracji w odpowiedniku Krajowego Rejestru Sądowego.

Art. 12 ust. 1b pkt 2a dodany przez art. 2 pkt 4 lit. b ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

4) podjęcia uchwały o przyjęciu w poczet członków spółdzielni, albo

4)

Zmiana redakcyjna.

Art. 12 ust. 1b pkt 4 w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 1 lit. a ustawy z 4 listopada 2016 r. o zmianie niektórych ustaw określających warunki prowadzenia działalności innowacyjnej (Dz.U. poz. 1933). Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

5) w którym upływa okres 5 lat od dnia objęcia udziałów (akcji) w spółce kapitałowej w zamian za wkład niepieniężny w postaci komercjalizowanej własności intelektualnej wniesiony przez podmiot komercjalizujący, chyba że przed tym dniem nastąpiło zbycie, umorzenie lub unicestwienie tych udziałów (akcji) albo podmiot komercjalizujący został postawiony w stan upadłości lub likwidacji lub przestał być podatnikiem podlegającym w Rzeczypospolitej Polskiej opodatkowaniu od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania; w przypadku wystąpienia tych okoliczności przychód ustala się na dzień poprzedzający dzień ich wystąpienia; koszty uzyskania przychodu ustala się w wysokości określonej według stanu obowiązującego na dzień wniesienia wkładu niepieniężnego w postaci komercjalizowanej własności intelektualnej, stosując przepis art. 15 ust. 1j pkt 1 lub 3 oraz ust. 1o.

5)

Uchylenie oznacza liberalizację przepisów znoszącą opodatkowanie aportów dokonywanych przez podmioty komercjalizujące.

Art. 12 ust. 1b pkt 5 uchylony przez art. 2 pkt 1 lit. a ustawy z 4 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

1c. Przychód określony w ust. 1 pkt 7a powstaje w dniu przeniesienia na spółkę, o której mowa w art. 1 ust. 3, własności przedmiotu wkładu niepieniężnego. (...)

1c.

Zmiana o charakterze technicznym wynikająca z uchylenia pkt 7a.

Art. 12 ust. 1c uchylony przez art. 2 pkt 4 lit. c ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

3m. Jeżeli korekta, o której mowa w ust. 3j, następuje po zmianie formy opodatkowania na zryczałtowaną formę opodatkowania określoną w ustawie z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym, zmniejszenia lub zwiększenia przychodów dokonuje się w ostatnim okresie rozliczeniowym przed zmianą formy opodatkowania.

3m.

Podmioty gospodarcze zajmujące się budową lub przebudową statków (przedsiębiorcy okrętowi) dokonują korekty przychodów wskutek zdarzeń zaistniałych po zakończeniu roku podatkowego, w których byli opodatkowani na zasadach ogólnych, za ostatni okres poprzedzający wybór zryczałtowanej formy opodatkowania. Ma to na celu zapobieżenie opodatkowania przychodów według innych zasad niż obowiązujące w okresie, w którym dany przychód powstał.

Art. 12 ust. 3m w brzmieniu ustalonym przez art. 17 pkt 3 ustawy z 6 lipca 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

4. Do przychodów nie zalicza się:

(...) 19) nominalnej wartości udziałów (akcji) objętych w zamian za wkład niepieniężny, którego przedmiotem są środki trwałe lub wartości niematerialne i prawne, o których mowa w art. 16a-16c, wniesiony przez podmiot publiczny, o którym mowa w ustawie o partnerstwie publiczno-prywatnym, do spółki, o której mowa w art. 14 ust. 1 tej ustawy;

4. Do przychodów nie zalicza się:

(...) 19)

Zmiana korespondująca ze zmianą art. 12 ust. 1 pkt 7, mająca na celu złagodzenie skutków opodatkowania aportów dla podmiotów publicznych działających w ramach partnerstwa publiczno-prywatnego.

Art. 12 ust. 4 pkt 19 w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 4 lit. d ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

25)

Liberalizacja przepisów znosząca opodatkowanie aportów dokonywanych przez podmioty komercjalizujące.

Art. 12 ust. 4 pkt 25 dodany przez art. 2 pkt 1 lit. b us- tawy z 4 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

26)

Wyłączenie z przychodów dla funduszy, które będą korzystać jedynie ze zwolnienia przedmiotowego, dotyczące wpłat wnoszonych przez uczestników.

Art. 12 ust. 4 pkt 26 dodany przez art. 2 pkt 3 ustawy z 29 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

1j. W przypadku objęcia udziałów (akcji) w spółce albo wkładów w spółdzielni w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część - na dzień objęcia tych udziałów (akcji) albo wkładów w spółdzielni - ustala się koszt uzyskania przychodu, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 7 albo 7a, w wysokości:

1) wartości początkowej przedmiotu wkładu, zaktualizowanej zgodnie z odrębnymi przepisami, pomniejszonej o dokonaną przed wniesieniem tego wkładu sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 16h ust. 1 pkt 1, jeżeli przedmiotem wkładu niepieniężnego są środki trwałe lub wartości niematerialne i prawne;

1j.

1) wartości początkowej przedmiotu wkładu, zaktualizowanej zgodnie z odrębnymi przepisami, pomniejszonej o dokonaną przed wniesieniem tego wkładu sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 16h ust. 1 pkt 1, jeżeli przedmiotem wkładu niepieniężnego są środki trwałe lub wartości niematerialne i prawne;

Zmiana o charakterze technicznym wynikająca z uchylenia art. 12 ust. 1 pkt 7a.

Art. 15 ust. 1j w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 5 lit. a ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

2) wartości:

a) określonej zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 7 albo 7a - jeżeli przedmiotem wkładu są udziały (akcje) w spółce albo wkłady w spółdzielni objęte w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, (...)

- jeżeli przedmiotem wkładu niepieniężnego są udziały (akcje) w spółce albo wkłady w spółdzielni; (...)

2) wartości:

a) (...)

- jeżeli przedmiotem wkładu niepieniężnego są udziały (akcje) w spółce albo wkłady w spółdzielni; (...)

Zmiana o charakterze technicznym wynikająca z uchylenia art. 12 ust. 1 pkt 7a.

Art. 15 ust. 1j pkt 2 lit. a w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 5 lit. a ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

1k. W przypadku odpłatnego zbycia udziałów (akcji) w spółce objętych w zamian za wkład niepieniężny, na dzień zbycia tych udziałów (akcji) w spółce, koszt uzyskania przychodów ustala się w wysokości:

1) określonej zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 7 albo 7a - jeżeli te udziały (akcje) zostały objęte w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, w tym również za wkład w postaci komercjalizowanej własności intelektualnej; (...)

2) przyjętej dla celów podatkowych wartości składników przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, wynikającej z ewidencji, o której mowa w art. 9 ust. 1, określonej na dzień objęcia tych udziałów (akcji) w spółce, nie wyższej jednak niż wartość tych udziałów (akcji) z dnia ich objęcia określona zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 7 albo 7a. (...)

1k. W przypadku odpłatnego zbycia udziałów (akcji) w spółce objętych w zamian za wkład niepieniężny, na dzień zbycia tych udziałów (akcji) w spółce, koszt uzyskania przychodów ustala się w wysokości:

1) (...)

2) (...)

Zmiana o charakterze technicznym wynikająca ze zmiany art. 12 ust. 1 pkt 7 oraz dodania art. 12 ust. 4 pkt 25.

Art. 15 ust. 1k pkt 1 i 2 w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 5 lit. b ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

4l. Jeżeli korekta, o której mowa w ust. 4i, następuje po zmianie formy opodatkowania na zryczałtowaną formę opodatkowania określoną w ustawie z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym, zmniejszenia lub zwiększenia kosztów uzyskania przychodów dokonuje się w ostatnim okresie rozliczeniowym przed zmianą formy opodatkowania.

4l.

Zmiana analogiczna do tej do art. 12 ust. 3m w zakresie przychodów. Ma na celu zapobieżenie ujmowania kosztów w różnych okresach, w których podatnik korzystał z różnych zasad opodatkowania.

Art. 15 ust. 4l w brzmieniu ustalonym przez art. 17 pkt 4 ustawy z 6 lipca 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

Podatnicy dokonujący płatności związanych z wykonywaną działalnością gospodarczą nie będą mogli zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów kosztów w tej części, w jakiej jednorazowa wartość transakcji z innym przedsiębiorcą przekraczająca równowartość 15 000 zł, bez względu na liczbę wynikających z niej płatności, została dokonana bez pośrednictwa rachunku płatniczego.

W przypadku uprzedniego zaliczenia do kosztów podatkowych kwoty zobowiązania uregulowanego następnie z naruszeniem ww. obowiązku konieczne będzie zmniejszenie tych kosztów albo zwiększenie przychodów (w przypadku braku możliwości zmniejszenia kosztów) o kwotę płatności w miesiącu jej dokonania.

Zasady te należy stosować także odpowiednio do amortyzacji lub dokonania płatności po zmianie formy opodatkowania albo po likwidacji działalności.

Zgodnie z wyjaśnieniami MF, nowe przepisy nie mają zastosowania do potrąceń (kompensat) lub barterów. Odnoszą się one bowiem tylko do płatności gotówkowych/bezgotówkowych, a nie do uregulowania bądź wygaśnięcia zobowiązań (mających szerszy zakres).

Do tej pory forma regulowania zobowiązań nie miała znaczenia przy rozliczeniu kosztów podatkowych. Celem nowych przepisów jest ograniczenie zjawiska dokumentowania fakturą transakcji, które w rzeczywistości nie miały miejsca, a przez to zmniejszenie szarej strefy.

O ile wartość transakcji przekroczy 15 000 zł, to wyłączeniu z kosztów podlegać będzie część wynagrodzenia z tego tytułu uregulowana gotówką.

Art. 15d dodany przez art. 2 ustawy z 13 kwietnia 2016 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. poz. 780). Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

Na podstawie art. 4 tej ustawy art. 15d ma zastosowanie do płatności dokonywanych w roku podatkowym rozpoczynającym się po 31 grudnia 2016 r. z wyjątkiem:

- płatności dotyczących transakcji zawartych przed 1 stycznia 2017 r., jeżeli wartość transakcji nie przekraczała równowartości 15 000 zł.,

- płatności dotyczących kosztów zaliczonych do kosztów uzyskania przychodów przed 1 stycznia 2017 r.

1. Nie uważa się za koszty uzyskania przychodów: (...)

63) odpisów amortyzacyjnych od wartości początkowej środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych: (...)

d) nabytych w formie wkładu niepieniężnego, od tej części ich wartości, która nie została przekazana na utworzenie lub podwyższenie kapitału zakładowego spółki; (...)

1. Nie uważa się za koszty uzyskania przychodów: (...)

63) odpisów amortyzacyjnych od wartości początkowej środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych: (...)

d) (...)

Uchylenie art. 16 ust. 1 pkt 63 lit d wynika z faktu, że cała wartość takich środków trwałych bądź wartości niematerialnych i prawnych będzie przychodem, stąd brak potrzeby limitowania kosztów.

Art. 16 ust. 1 pkt 63 lit. d uchylony przez art. 2 pkt 6 lit. a ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

72)

Wypłaty na rzecz uczestników funduszy inwestycyjnych nie są kosztem podatkowym.

Art. 16 ust. 1 pkt 72 dodany przez art. 2 pkt 4 ustawy z 29 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

3h.

Omawiana zmiana odnosi się m.in. do art. 16 ust. 1 pkt 8 lit. c ustawy. Zgodnie z nim przy zbyciu udziałów spółki, która ulegała podziałowi przez wydzielenie, wartość kosztów należy obliczyć poprzez zmniejszenie pierwotnie poniesionych kosztów na nabycie lub objęcie udziałów spółki dzielonej o proporcję, w której liczniku występuje wartość nominalna udziałów danego wspólnika unicestwionych w wyniku podziału, do łącznej wartości nominalnej spółki dzielonej przed podziałem. Wprowadzenie zmiany skutkuje zmniejszeniem kosztów ze zbycia udziałów spółki dzielonej również wtedy, gdy nie dochodzi do unicestwienia udziałów spółki dzielonej, a jedynie do obniżenia ich wartości nominalnej. Zgodnie bowiem z przepisami k.s.h. obniżenie kapitału zakładowego spółki dzielonej może nastąpić przez obniżenie wartości nominalnej udziałów, umorzenie udziałów lub jednocześnie poprzez kombinację tych dwóch sposobów (z wyjątkiem spółki z o.o. posiadającej udziały o nierównej wartości nominalnej). Zgodnie z uzasadnieniem do projektu ustawy nowelizującej (druk sejmowy nr 669), zmiana miała "doprecyzować pojęcie »unicestwienie«, poprzez zastrzeżenie, że obejmuje ono też zmniejszenie wartości nominalnej udziałów (akcji)". Jednak nie przystaje to do realiów językowych, gdyż zgodnie ze Słownikiem Języka Polskiego PWN "unicestwiać" oznacza "spowodować, aby ktoś przestał istnieć, aby coś przestało istnieć". Natomiast w przypadku obniżenia wartości nominalnej udziały w dalszym ciągu istnieją. W tym kontekście zmianę należy odczytywać nie jako doprecyzowującą, ale normatywnie istotną.

Art. 16 ust. 3h dodany przez art. 2 pkt 6 lit. b ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

20. W razie zmiany formy opodatkowania z podatku tonażowego na podatek dochodowy podatnicy w ewidencji, o której mowa w art. 9, uwzględniają odpisy amortyzacyjne przypadające za okres opodatkowania w formie podatku tonażowego.

20.

W przypadku powrotu do stosowania ogólnych zasad opodatkowania, przedsiębiorcy okrętowi muszą również uwzględniać odpisy amortyzacyjne za okres, w którym korzystali ze zryczałtowanej formy opodatkowania.

Art. 16g ust. 20 w brzmieniu ustalonym przez art. 17 pkt 5 ustawy z 6 lipca 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

1. Wolne od podatku są:

1) dochody z tytułu sprzedaży całości lub części nieruchomości wchodzącej w skład gospodarstwa rolnego; zwolnienie nie dotyczy dochodu uzyskanego ze sprzedaży, jeżeli sprzedaż ta następuje przed upływem pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie całości lub części zbywanej nieruchomości; (...)

56) otrzymane środki, przekazywane przez Bankowy Fundusz Gwarancyjny podmiotowi przejmującemu w wykonaniu gwarancji pokrycia strat, o której mowa w art. 112 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 10 czerwca 2016 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym, systemie gwarantowania depozytów oraz przymusowej restrukturyzacji, w zakresie, w jakim stanowią one pokrycie powstałych po przejęciu strat podmiotu przejmującego, dotyczących przejętych praw majątkowych, nieuznawanych za koszty uzyskania przychodów. (...)

1. Wolne od podatku są: (...)

57)

Dotychczasowe zwolnienie podmiotowe dla funduszy inwestycyjnych zamkniętych (FIZ) zostało zastąpione zwolnieniem przedmiotowym.

Opodatkowaniu będą podlegały jednak dochody (przychody) FIZ:

z udziału w polskich i zagranicznych spółkach lub jednostkach organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, jeśli w kraju siedziby i ich zarządu nie są traktowane jako osoby prawne oraz nie są podatnikami podatku dochodowego;

z odsetek od pożyczek udzielonych przez FIZ takim podmiotom oraz odsetek od innych zobowiązań takich podmiotów wobec FIZ;

z odsetek od udziału kapitałowego w takich podmiotach;

z darowizn i innych nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń dokonywanych przez takie podmioty;

z odsetek (dyskonta) od papierów wartościowych emitowanych przez takie podmioty;

ze zbycia papierów wartościowych wyemitowanych przez ww. podmioty lub ich udziałów.

Te same zasady co do FIZ mają zastosowanie do specjalistycznych funduszy inwestycyjnych otwartych stosujących zasady i ograniczenia przewidziane dla FIZ .

Art. 17 ust. 1 pkt 57 dodany przez art. 2 pkt 5 lit. a ustawy z 29 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

58)

Te same zasady opodatkowania mające zastosowanie do polskich FIZ mają zastosowanie do zagranicznych instytucji wspólnego inwestowania, które spełniają warunki wskazane w ustawie.

Art. 17 ust. 1 pkt 58 dodany przez art. 2 pkt 5 lit. a ustawy z 29 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

11.

Brzmienie art. 17 ust. 11 pkt 1 dowodzi, że błędnie zawężony został katalog dozwolonej działalności dla zagranicznych instytucji wspólnego inwestowania wymienionych w art. 6 ust. 1 pkt 10a. Skoro bowiem zagraniczne instytucje wspólnego inwestowania typu zamkniętego mogą inwestować w inne prawa majątkowe, to brak logicznego uzasadnienia dla wprowadzenia takiego ograniczenia dla zagranicznych instytucji wspólnego inwestowania typu otwartego.

Art. 17 ust. 11 dodany przez art. 2 pkt 5 lit. b ustawy z 29 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

12.

Skorzystanie ze zwolnienia przedmiotowego z podatku przez zagraniczną instytucję wspólnego inwestowania uzależnione jest od możliwości wymiany informacji podatkowych przez polskie władze z władzami podatkowymi kraju siedziby tej instytucji.

Art. 17 ust. 12 dodany przez art. 2 pkt 5 lit. b ustawy z 29 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

(...) 2. Za koszty kwalifikowane uznaje się:

1) należności z tytułów, o których mowa w art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, oraz składki z tytułu tych należności określone w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, w części finansowanej przez płatnika składek, jeżeli te należności i składki dotyczą pracowników zatrudnionych w celu realizacji działalności badawczo-rozwojowej;

2) nabycie materiałów i surowców bezpośrednio związanych z prowadzoną działalnością badawczo-rozwojową;

3) ekspertyzy, opinie, usługi doradcze i usługi równorzędne, a także nabycie wyników badań naukowych, świadczonych lub wykonywanych na podstawie umowy przez jednostkę naukową w rozumieniu ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki (Dz. U. z 2014 r. poz. 1620, z 2015 r. poz. 249 i 1268 oraz z 2016 r. poz. 1020 i 1311) na potrzeby prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej;

4) odpłatne korzystanie z aparatury naukowo-badawczej wykorzystywanej wyłącznie w prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej, jeżeli to korzystanie nie wynika z umowy zawartej z podmiotem powiązanym z podatnikiem w rozumieniu art. 11 ust. 1 i 4. (...)

(...) 2. Za koszty kwalifikowane uznaje się:

1) należności z tytułów, o których mowa w art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, oraz składki z tytułu tych należności określone w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, w części finansowanej przez płatnika składek, jeżeli te należności i składki dotyczą pracowników zatrudnionych w celu realizacji działalności badawczo-rozwojowej;

2) nabycie materiałów i surowców bezpośrednio związanych z prowadzoną działalnością badawczo-rozwojową;

3) ekspertyzy, opinie, usługi doradcze i usługi równorzędne, a także nabycie wyników badań naukowych, świadczonych lub wykonywanych na podstawie umowy przez jednostkę naukową w rozumieniu ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki (Dz. U. z 2014 r. poz. 1620, z 2015 r. poz. 249 i 1268 oraz z 2016 r. poz. 1020 i 1311) na potrzeby prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej;

4) odpłatne korzystanie z aparatury naukowo-badawczej wykorzystywanej wyłącznie w prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej, jeżeli to korzystanie nie wynika z umowy zawartej z podmiotem powiązanym z podatnikiem w rozumieniu art. 11 ust. 1 i 4;

5)

(...)

Zmiany dotyczące ulgi na prace badawczo-rozwojowe są bardzo korzystne:

zwiększenie dodatkowego odliczenia z tytułu ulgi podatkowej na B+R, które od 2017 r. będzie wynosiło:

dla kosztów osobowych 50 proc.,

dla pozostałych kosztów kwalifikowanych 50 proc., dla MŚP oraz 30 proc. dla dużych przedsiębiorców.

Ulga niewykorzystana w danym roku podatkowym może być wykorzystana w kolejnych 6 latach.

Małe i średnie przedsiębiorstwa uzyskają możliwość odliczenia od podatku kosztów uzyskania patentu lub ochrony wzoru użytkowego.

Brak opodatkowania wnoszonego aportu, jeżeli jego przedmiotem jest komercjalizowana własność intelektualna.

Art. 18d ust. 2 pkt 5 dodany przez art. 2 pkt 2 lit. a ustawy z 4 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

7. Kwota kosztów kwalifikowanych nie może przekroczyć:

1) w odniesieniu do kosztów, o których mowa w  ust. 2 pkt 1 - 30% tych kosztów;

2) w odniesieniu do kosztów, o których mowa w ust. 2 pkt 2-4 i ust. 3:

a) 20% tych kosztów - jeżeli podatnik jest mikroprzedsiębiorcą, małym lub średnim przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów o swobodzie działalności gospodarczej,

b) 10% tych kosztów - w przypadku pozostałych podatników.

7.

Patrz komentarz do art. 18d ust. 2.

Art. 18d ust. 7 w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 2 lit. b ustawy z 4 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

8. Odliczenia dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym poniesiono koszty kwalifikowane. W przypadku gdy podatnik poniósł za rok podatkowy stratę lub wielkość dochodu podatnika jest niższa od kwoty przysługujących mu odliczeń, odliczenia - odpowiednio w całej kwocie lub w pozostałej części - dokonuje się w zeznaniach za kolejno następujące po sobie trzy lata podatkowe następujące bezpośrednio po roku, w którym podatnik skorzystał lub miał prawo skorzystać z odliczenia.

8.

Ulga niewykorzystana w danym roku podatkowym może być wykorzystana w kolejnych 6 latach.

Art. 18d ust. 8 w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 2 lit. b ustawy z 4 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

9.

Kontynuacja odliczenia od dochodu ulgi na działalność B+R nie może być łączona z premią, o której mowa poniżej.

Art. 18d ust. 9 dodany przez art. 2 pkt 2 lit. c ustawy z 4 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

Podatnikom rozpoczynającym działalność w roku rozpoczęcia działalności oraz w roku kolejnym (o ile pozostaną co najwyżej średnimi przedsiębiorcami w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej) w przypadku braku dochodu wystarczającego na odliczenie ulgi na prace B+R przysługuje dodatkowa premia w gotówce. Ta dodatkowa ulga podatkowa na B+R nie będzie uznawana za pomoc publiczną, co oznacza m.in. dalszą możliwość korzystania przez przedsiębiorcę jednocześnie z dotacji oraz ulgi na B+R.

Art. 18da dodany przez art. 2 pkt 3 ustawy z 4 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

Podatnicy korzystający z odliczenia, o którym mowa w art. 18d, są obowiązani wykazać w zeznaniu koszty kwalifikowane podlegające odliczeniu.

Dodatkowe obowiązki sprawozdawcze dla podmiotów korzystających z ulgi na działalność B+R.

Art. 18e w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 4 ustawy z 4 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

1. Podatek, z zastrzeżeniem art. 21, art. 22 i art. 24a, wynosi 19% podstawy opodatkowania.

1.

Pozornie korzystna zmiana dla małych podatników oraz podatników rozpoczynających działalność polegająca na możliwości skorzystania z obniżonej, 15-procentowej stawki podatku. Przypomnijmy, że małymi podatnikami są podmioty o przychodach nieprzekraczających 1,2 mln euro.

Na ocenę skutków tej regulacji musimy poczekać do roku 2018, kiedy pojawią się pierwsze statystyki dotyczące wykorzystania tego instrumentu.

Art. 19 ust. 1 w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 7 lit. a ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

1a.

Ustęp 1a precyzuje przypadki, kiedy określonych podatników nie uważa się za podatników rozpoczynających działalność (m.in. w sytuacjach, kiedy mamy do czynienia z sukcesją podatkową na gruncie ordynacji podatkowej) i którzy w związku z tym nie mogą stosować preferencyjnej stawki podatku.

Art. 19 ust. 1a dodany przez art. 2 pkt 7 lit. b ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

1b. Przepisu ust. 1 pkt 2 nie stosuje się do podatkowych grup kapitałowych.

Stawka podatku w wysokości 15 proc. nie może być stosowana przez podatkowe grupy kapitałowe po ich zawiązaniu.

Art. 19 ust. 1b dodany przez art. 2 pkt 7 lit. b ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

2. (uchylony)

3. (uchylony)

4. Jeżeli organy podatkowe lub organy kontroli skarbowej określą, na podstawie art. 11, dochód podatnika w wysokości wyższej (stratę w wysokości niższej) niż zadeklarowana przez podatnika w związku z dokonaniem transakcji, o których mowa w art. 9a, a podatnik nie przedstawi tym organom wymaganej przez te przepisy dokumentacji podatkowej - różnicę między dochodem zadeklarowanym przez podatnika a określonym przez te organy opodatkowuje się stawką 50%. (...)

2. (uchylony)

3. (uchylony)

4.

4. (...)

Dostosowanie ust. 4 do zmian w art. 11 ustawy.

Zmiana obowiązująca od 1 marca br. ma charakter jedynie techniczny i wynika z dostosowania terminologii ustawy o CIT do ustawy o KAS.

Art. 19 ust. 4 w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 3 ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

Art. 19 ust. 4 w brzmieniu ustalonym przez art. 21 pkt 3 ustawy z 16 listopada 2016 r.

(...) . Zwalnia się od podatku dochodowego przychody, o których mowa w ust. 1 pkt 1, jeżeli spełnione są łącznie następujące warunki:

1) wypłacającym należności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, jest:

a) spółka będąca podatnikiem podatku dochodowego mająca siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej albo

b) położony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zagraniczny zakład spółki podlegającej w państwie członkowskim Unii Europejskiej opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania, jeżeli wypłacane przez ten zagraniczny zakład należności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, podlegają zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów przy określaniu dochodów podlegających opodatkowaniu w Rzeczypospolitej Polskiej;

2) uzyskującym przychody, o których mowa w ust. 1 pkt 1, jest spółka podlegająca w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania;

3) spółka:

a) o której mowa w pkt 1, posiada bezpośrednio nie mniej niż 25% udziałów (akcji) w kapitale spółki, o której mowa w pkt 2, lub

b) o której mowa w pkt 2, posiada bezpośrednio nie mniej niż 25% udziałów (akcji) w kapitale spółki, o której mowa w pkt 1;

c) (uchylona)

4) odbiorcą należności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, jest:

a) spółka, o której mowa w pkt 2, albo

b) zagraniczny zakład spółki, o której mowa w pkt 2, jeżeli dochód osiągnięty w następstwie uzyskania tych należności podlega opodatkowaniu w tym państwie członkowskim Unii Europejskiej, w którym ten zagraniczny zakład jest położony. (...)

(...) 3. Zwalnia się od podatku dochodowego przychody, o których mowa w ust. 1 pkt 1, jeżeli spełnione są łącznie następujące warunki:

1) wypłacającym należności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, jest:

a) spółka będąca podatnikiem podatku dochodowego mająca siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej albo

b) położony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zagraniczny zakład spółki podlegającej w państwie członkowskim Unii Europejskiej opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania, jeżeli wypłacane przez ten zagraniczny zakład należności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, podlegają zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów przy określaniu dochodów podlegających opodatkowaniu w Rzeczypospolitej Polskiej;

2) uzyskującym przychody, o których mowa w ust. 1 pkt 1, jest spółka podlegająca w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania;

3) spółka:

a) o której mowa w pkt 1, posiada bezpośrednio nie mniej niż 25% udziałów (akcji) w kapitale spółki, o której mowa w pkt 2, lub

b) o której mowa w pkt 2, posiada bezpośrednio nie mniej niż 25% udziałów (akcji) w kapitale spółki, o której mowa w pkt 1;

c) (uchylona)

4)

a) spółka, o której mowa w pkt 2, albo

b) zagraniczny zakład spółki, o której mowa w pkt 2, jeżeli dochód osiągnięty w następstwie uzyskania tych należności podlega opodatkowaniu w tym państwie członkowskim Unii Europejskiej, w którym ten zagraniczny zakład jest położony. (...)

Uzależnienie możliwości skorzystania przez podatników zagranicznych z preferencyjnych zasad opodatkowania od bycia rzeczywistym właścicielem należności, zdefiniowanym w art. 4a ustawy o CIT.

Art. 21 ust. 3 pkt 4 w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 8 ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

3. Zagraniczną spółką kontrolowaną jest: (...)

3) zagraniczna spółka spełniająca łącznie następujące warunki:

a) w spółce tej podatnik, o którym mowa w art. 3 ust. 1, posiada nieprzerwanie przez okres nie krótszy niż 30 dni, bezpośrednio lub pośrednio, co najmniej 25% udziałów w kapitale lub 25% praw głosu w organach kontrolnych lub stanowiących lub 25% udziałów związanych z prawem do uczestnictwa w zyskach,

b) co najmniej 50% przychodów tej spółki osiągniętych w roku podatkowym, o którym mowa w ust. 6, pochodzi z dywidend i innych przychodów z udziału w zyskach osób prawnych, przychodów ze zbycia udziałów (akcji), wierzytelności, odsetek i pożytków od wszelkiego rodzaju pożyczek, poręczeń i gwarancji, a także przychodów z praw autorskich, praw własności przemysłowej, w tym z tytułu zbycia tych praw, a także zbycia i realizacji praw z instrumentów finansowych,

3. Zagraniczną spółką kontrolowaną jest: (...)

3) zagraniczna spółka spełniająca łącznie następujące warunki:

a) w spółce tej podatnik, o którym mowa w art. 3 ust. 1, posiada nieprzerwanie przez okres nie krótszy niż 30 dni, bezpośrednio lub pośrednio, co najmniej 25% udziałów w kapitale lub 25% praw głosu w organach kontrolnych lub stanowiących lub 25% udziałów związanych z prawem do uczestnictwa w zyskach,

b) co najmniej 50% przychodów tej spółki osiągniętych w roku podatkowym, o którym mowa w ust. 6, pochodzi z dywidend i innych przychodów z udziału w zyskach osób prawnych, przychodów ze zbycia udziałów (akcji), wierzytelności, odsetek i pożytków od wszelkiego rodzaju pożyczek, poręczeń i gwarancji, a także przychodów z praw autorskich, praw własności przemysłowej, w tym z tytułu zbycia tych praw, a także zbycia i realizacji praw z instrumentów finansowych,

c)

Zmiana jedynie o charakterze redakcyjnym wynikająca z dodania kolejnej stawki w art. 19 i konieczności odniesienia się tylko to jednej z nich (dotychczas obowiązującej 19-procentowej, a nie nowej 15-procentowej).

Art. 24a ust. 3 pkt 3 lit. c w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 9 ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

c) co najmniej jeden rodzaj przychodów, o których mowa w lit. b, uzyskiwanych przez tę spółkę, podlega w państwie jej siedziby lub zarządu opodatkowaniu według stawki podatku dochodowego obowiązującej w tym państwie niższej o co najmniej 25% od stawki, o której mowa w art. 19 ust. 1, lub zwolnieniu lub wyłączeniu z opodatkowania podatkiem dochodowym w tym państwie, chyba że przychody te podlegają zwolnieniu od opodatkowania w państwie siedziby lub zarządu spółki je otrzymującej na podstawie przepisów dyrektywy Rady 2011/96/UE z dnia 30 listopada 2011 r. w sprawie wspólnego systemu opodatkowania mającego zastosowanie w przypadku spółek dominujących i spółek zależnych różnych państw członkowskich (Dz. Urz. UE L 345 z 29.12.2011, str. 8, z późn. zm.). (...)

(...)

11. Udział podatnika w zagranicznej spółce kontrolowanej, o którym mowa w ust. 3 pkt 3 lit. a, pomniejsza się o udział jego jednostki zależnej, związany z prawem do udziału w zyskach tej zagranicznej spółki kontrolowanej, przysługujący przez ten sam okres, jeżeli łącznie są spełnione następujące warunki:

1) jednostka zależna posiada bezpośrednio lub pośrednio co najmniej 25% udziałów związanych z prawem do uczestnictwa w zyskach w tej zagranicznej spółce kontrolowanej;

2) jednostka zależna uwzględnia w podstawie opodatkowania dochody tej zagranicznej spółki kontrolowanej, na podstawie przepisów dotyczących zagranicznej spółki kontrolowanej obowiązujących w państwie, w którym podlega opodatkowaniu od całości swoich dochodów;

3) jednostka zależna jest podatnikiem, o którym mowa w art. 3 ust. 1, albo istnieje podstawa prawna, wynikająca z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, innej ratyfikowanej umowy międzynarodowej, której stroną jest Rzeczpospolita Polska, lub innej umowy międzynarodowej, której stroną jest Unia Europejska, do uzyskania przez organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej informacji podatkowych od organu podatkowego państwa, w którym jednostka zależna będąca zagraniczną spółką podlega opodatkowaniu od całości swoich dochodów. (...)

11. Udział podatnika w zagranicznej spółce kontrolowanej, o którym mowa w ust. 3 pkt 3 lit. a, pomniejsza się o udział jego jednostki zależnej, związany z prawem do udziału w zyskach tej zagranicznej spółki kontrolowanej, przysługujący przez ten sam okres, jeżeli łącznie są spełnione następujące warunki:

1) jednostka zależna posiada bezpośrednio lub pośrednio co najmniej 25% udziałów związanych z prawem do uczestnictwa w zyskach w tej zagranicznej spółce kontrolowanej;

2) jednostka zależna uwzględnia w podstawie opodatkowania dochody tej zagranicznej spółki kontrolowanej, na podstawie przepisów dotyczących zagranicznej spółki kontrolowanej obowiązujących w państwie, w którym podlega opodatkowaniu od całości swoich dochodów;

3)

(...)

Zmiana ma charakter jedynie techniczny i wynika z dostosowania terminologii ustawy o CIT do ustawy o KAS.

Art. 24a ust. 11 pkt 3 w brzmieniu ustalonym przez art. 21 pkt 1 ustawy z 16 listopada 2016 r.

14. Na żądanie organu podatkowego lub organu kontroli skarbowej podatnik jest obowiązany udostępnić, w terminie 7 dni od dnia otrzymania żądania, prowadzone zgodnie z ust. 13 ewidencje i rejestr. Jeżeli podatnik nie udostępni tych ewidencji lub rejestru albo ustalenie dochodu na podstawie prowadzonych ewidencji nie jest możliwe, dochód określa się w drodze oszacowania, przy uwzględnieniu przedmiotu działalności (transakcji), z której dochód został osiągnięty. Do określenia dochodu w drodze oszacowania stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej.

14.

Zmiana ma charakter jedynie techniczny i wynika z dostosowania terminologii ustawy o CIT do ustawy o KAS.

Art. 24a ust. 14 w brzmieniu ustalonym przez art. 21 pkt 1 ustawy z 16 listopada 2016 r.

(...) f. W przypadku należności, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1 oraz art. 22 ust. 1, wypłacanych na rzecz spółki, o której mowa w art. 21 ust. 3 pkt 2 oraz art. 22 ust. 4 pkt 2, lub jej zagranicznego zakładu, osoby prawne i jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują wypłat tych należności, stosują zwolnienia wynikające z art. 21 ust. 3 oraz art. 22 ust. 4, z uwzględnieniem ust. 1c, pod warunkiem uzyskania pisemnego oświadczenia, że w stosunku do wypłacanych należności spełnione zostały warunki, o których mowa odpowiednio w art. 21 ust. 3a i 3c lub w art. 22 ust. 4 pkt 4.

(...) 1f.

Uzależnienie możliwości skorzystania przez podatników zagranicznych z preferencyjnych zasad opodatkowania od bycia rzeczywistym właścicielem należności, zdefiniowanym w art. 4a ustawy o CIT.

Art. 26 ust. 1f w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 10 ustawy z 5 września 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

1g. Osoby prawne i jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz będące przedsiębiorcami osoby fizyczne, które dokonują wypłat należności z tytułów wymienionych w art. 21 ust. 1 lub art. 22 ust. 1 na rzecz podmiotów wymienionych w art. 6 ust. 1 pkt 10a i 11a, stosują zwolnienia wynikające z tych przepisów wyłącznie pod warunkiem:

1) udokumentowania przez podmiot, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a i 11a, jego miejsca siedziby dla celów podatkowych, uzyskanym od tego podmiotu certyfikatem rezydencji, oraz

2) złożenia przez podmiot, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a i 11a, pisemnego oświadczenia, że jest rzeczywistym właścicielem wypłaconych przez płatnika należności oraz spełnia on warunki, o których mowa w tych przepisach.

1g.

Nowo dodany ust. 1g określa dodatkowe warunki, jakie muszą spełnić i udokumentować wobec płatnika podatku zagraniczne instytucje wspólnego inwestowania.

Art. 26 ust. 1g w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 6 ustawy z 29 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

1h. Ocena warunków określonych w ust. 1g dokonywana jest niezależnie od warunku istnienia podstawy prawnej do wymiany informacji podatkowej między Rzecząpospolitą Polską a państwem należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, w którym podmiot wymieniony w art. 6 ust. 1 pkt 10a i 11a ma siedzibę. (...)

1h.

Nowo dodany ust. 1h określa dodatkowe warunki, jakie muszą spełnić i udokumentować wobec płatnika podatku zagraniczne instytucje wspólnego inwestowania.

Art. 26 ust. 1h w brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 6 ustawy z 29 listopada 2016 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

(...) 5.

Dyskusyjna jest kwestia odpowiedzialności oraz określenie ewentualnych sankcji za brak dopełnienia wprowadzonego obowiązku, jako że uproszczone sprawozdanie zdaje się nie być deklaracją w rozumieniu ordynacji podatkowej, a co za tym idzie, nie powinien mieć zastosowania w tym przypadku kodeks karny skarbowy.

Art. 27 ust. 5 dodany przez art. 2 pkt 6 ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

Na podstawie art. 10 ustawy z 9 października 2015 r. art. 27 ust. 5 ma zastosowanie od roku podatkowego rozpoczynającego się po 31 grudnia 2016 r.

8.

Brak obecnie stosownego aktu wykonawczego.

Art. 27 ust. 8 dodany przez art. 2 pkt 6 ustawy z 9 października 2015 r. Zmiana weszła w życie 1 stycznia 2017 r.

Oprac. Magdalena Sobczak

Dziękujemy za przeczytanie artykułu!
Źródło: Dziennik Gazeta Prawna

Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.

Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.