Zlecenie od pracodawcy nie zawsze podwyższy zasiłek

Pracownik jest zatrudniony od 13 lutego 2012 r. na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony. Dodatkowo pracodawca zawierał z nim umowy-zlecenia. Pierwsza była na okres od 16 do 30 kwietnia 2012 r., druga - na cały czerwiec i ostatnia od 1 sierpnia do 30 września 2012 r. Pracownik zachorował 24 września. Otrzymał zwolnienie lekarskie do 5 października 2012 r. Oprócz wynagrodzenia zmiennego otrzymuje też premie miesięczne i kwartalne, do których w myśl regulaminu premiowania nie zachowuje prawa za okresy pobierania wynagrodzenia chorobowego i zasiłków (premie nie są pomniejszane proporcjonalnie). W czerwcu (od 11 do 15) korzystał z urlopu bezpłatnego, a w lipcu był przez 2 tygodnie na urlopie wypoczynkowym. Jak obliczyć podstawę wymiaru wynagrodzenia za czas choroby przysługującego we wrześniu i w październiku?

Pierwszym krokiem do ustalenia podstawy wymiaru świadczenia jest określenie okresu, z którego wynagrodzenie należy w niej uwzględnić. Stosujemy w tym przypadku (na podstawie art. 92 par. 2 k.p.) zasady określone dla zasiłku chorobowego w ustawie o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa.

Pełne miesiące kalendarzowe

Do podstawy wymiaru wynagrodzenia za czas choroby przyjmuje się przeciętne miesięczne wynagrodzenie wypłacone pracownikowi za okres 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy, a gdy pracownik jest zatrudniony krócej - przeciętne miesięczne wynagrodzenie za pełne kalendarzowe miesiące ubezpieczenia chorobowego (zatrudnienia). W przedstawionym na wstępie stanie faktycznym do podstawy wymiaru należy przyjąć przeciętne miesięczne wynagrodzenie wypłacone za okres od marca do sierpnia 2012 roku. Wynagrodzenia za luty trzeba pominąć, bo był to pierwszy niepełny miesiąc ubezpieczenia (zatrudnienia) pracownika.

Składniki pensji

Po ustaleniu okresu, z którego oblicza się podstawę, należy rozstrzygnąć, jakie składniki wynagrodzenia (oprócz wynagrodzenia podstawowego) powinny być w niej uwzględnione. W opisanej sytuacji należy wliczyć do podstawy wymiaru wynagrodzenia za czas choroby premie miesięczne i kwartalne, bo pracownik nie zachowuje do nich prawa za okresy pobierania tego świadczenia. Z uwagi, że składniki te są pomniejszane, ale nie w sposób proporcjonalny, należy je uwzględnić w kwocie faktycznie wypłaconej.

Premie miesięczne uwzględnia się w kwocie wypłaconej pracownikowi za miesiące kalendarzowe, z których wynagrodzenie przyjmuje się do ustalenia podstawy wymiaru, a premie kwartalne - w wysokości stanowiącej jedną dwunastą kwot wypłaconych pracownikowi za cztery kwartały poprzedzające miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy. Jeżeli jednak pracownik jest zatrudniony krócej (tak jak w analizowanej sytuacji), to składniki kwartalne uwzględnia się w podstawie wymiaru w wysokości proporcjonalnej do pełnych kalendarzowych miesięcy zatrudnienia w kwartałach, z których premie te uwzględnia się w podstawie wymiaru. W rozpatrywanym przypadku do podstawy wymiaru należy zatem wliczyć premie miesięczne poprzez ich doliczenie do każdego miesiąca stanowiącego podstawę wymiaru, tj. od marca do sierpnia 2012 r. Premie kwartalne ze względu na okres zatrudnienia krótszy niż 4 kwartały poprzedzające miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy, należy z kolei doliczyć do przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w wysokości 1 sumy kwot wypłaconych za I i II kwartał 2012 r. (łącznie były 4 pełne kalendarzowe miesiące zatrudnienia).

Z własnym pracownikiem

Następną kwestią do rozstrzygnięcia jest ustalenie, czy uwzględniać w podstawie wymiaru wynagrodzenia z tytułu umowy cywilnoprawnej. Wynagrodzenie z umowy, zlecenia zawartej z własnym pracodawcą traktuje się tak jak wynagrodzenie za pracę i dolicza się w kwotach przysługujących za miesiące uwzględniane w podstawie wymiaru. Trzeba jednak pamiętać o pewnych zasadach dotyczących wliczania tego wynagrodzenia do podstawy wymiaru. Po pierwsze, uwzględnia się je w kwocie faktycznie wypłaconej, bez uzupełniania. Po drugie, należy je wyłączyć z podstawy wymiaru świadczenia przysługującego za okres po terminie, do którego umowa była zawarta.

Konkretne ustalenia

W związku z powyższym w podstawie wymiaru wynagrodzenia przysługującego pracownikowi od 24 do 30 września:

wnie należy uwzględniać wynagrodzenia z tytułu umowy-zlecenia wykonywanej w kwietniu i czerwcu, gdyż rozwiązały się one przed powstaniem niezdolności do pracy,

wtrzeba uwzględnić wynagrodzenie z tytułu umowy-zlecenia za sierpień 2012 r.

Wynagrodzenia z tytułu umowy-zlecenia za sierpień nie należy jednak uwzględniać w podstawie wymiaru wynagrodzenia za czas choroby za okres od 1 do 5 października 2012 r. Umowa-zlecenie trwała bowiem tylko do 30 września 2012 r.

Urlop bezpłatny

Okres urlopu bezpłatnego traktowany jest jak okres usprawiedliwionej nieobecności w pracy. Dlatego gdy pracownik otrzymujący zmienne wynagrodzenie w miesiącu stanowiącym podstawę wymiaru korzysta z takiego urlopu, a mimo to przepracował co najmniej połowę obowiązującego go czasu pracy (w analizowanej sytuacji urlop trwał od 11 do 15 czerwca), to wynagrodzenie za ten miesiąc należy uzupełnić. Uzupełnienie wynagrodzenia zmiennego polega na podzieleniu wynagrodzenia osiągniętego za przepracowane dni robocze przez liczbę dni przepracowanych i pomnożenie przez liczbę dni, które pracownik miał obowiązek w tym miesiącu przepracować.

Ważne

Dni, w które pracownik korzysta z urlopu wypoczynkowego, traktuje się tak samo jak dni świadczenia pracy. Wynagrodzenie za urlop uważa się za wynagrodzenie za pracę i uwzględnia w podstawie wymiaru zasiłku

@RY1@i02/2012/193/i02.2012.193.03300020f.804.jpg@RY2@

Renata Tonder, ekspert od świadczeń z ubezpieczeń społecznych

Renata Tonder

ekspert od świadczeń z ubezpieczeń społecznych

Podstawa prawna

Art. 92 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).

Art. 36 ust. 1 i 2, art. 37 ust. 1 i 2 pkt 2, art. 38 ust. 1 i 2, art. 41 ust. 1 i 2, art. 42 ust. 1 i 2 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 77, poz. 512 z późn. zm.).