W jaki sposób należy wręczyć świadectwo pracy

Prawidłowa odpowiedź na pytanie czytelnika wymaga analizy trzech zagadnień. Przede wszystkim przed wystawieniem świadectwa pracy pracodawca powinien rozwiązać z pracownikiem umowę o pracę bez wypowiedzenia.

Wysłanie świadectwa pracy nie może bowiem zastąpić oświadczenia woli pracodawcy o rozwiązaniu umowy (wyrok SN z 7 czerwca 1994 r., I PRN 29/94, OSNP 1994/12/189). Pisemne oświadczenie pracodawcy o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia (zarówno z winy pracownika, czyli tzw. dyscyplinarne, jak i bez winy) nie musi wskazywać termin rozwiązania. Skutek ten zawsze następuje w dniu, w którym oświadczenie pracodawcy doszło do pracownika w sposób umożliwiający mu realne zapoznanie się z jego treścią.

W sytuacji gdy pracownik zmienił miejsce zamieszkania i nie poinformował o tym pracodawcy, datą rozwiązania stosunku pracy będzie dzień doręczenia listu zawierającego oświadczenie pracodawcy dorosłemu domownikowi lub upływu powtórnego awizowania.

Pracodawca nie może być pozbawiony wiedzy o miejscu zamieszkania lub innym adresie pracownika w zakresie niezbędnym do podejmowania czynności ze sfery prawa pracy, a w każdym razie skutki zaniedbania lub zaniechania pracownika w tym zakresie nie mogą obarczać pracodawcy (wyrok SN z 12 września 2008 r., I PK 25/08, OSNP 2010/3-4/33).

Po otrzymaniu z poczty tzw. zwrotki pracodawca powinien wystawić świadectwo pracy zawierające datę ustania stosunku pracy, która wynika ze zwrotki. Świadectwo należy wysłać listem poleconym za potwierdzeniem odbioru na ten sam adres pracownika. Jeżeli nie zostanie ono odebrane, należy pozostawić je w aktach osobowych ze skutkiem doręczenia.

Po drugie warto zauważyć, że w przypadku rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy pracodawca powinien wydać świadectwo niezwłocznie, to jest bez zbędnej zwłoki (art. 97 par. 1 k.p). Zgodnie z par. 2 rozporządzenia z 15 maja 1996 r. w sprawie szczegółowej treści świadectwa pracy oraz sposobu i trybu jego wydawania i prostowania obowiązek ten należy wypełnić w dniu wygaśnięcia lub rozwiązania stosunku pracy. Dopiero gdy dostarczenie świadectwa pracy w tym dniu nie jest możliwe (np. z powodu choroby pracownika), pracodawca ma obowiązek - nie później w niż terminie siedmiu dni - przesyłania świadectwa pracownikowi lub upoważnionej osobie za pośrednictwem poczty lub doręczenia go w inny sposób. Błędny jest zatem często spotykany w praktyce pogląd, że świadectwo pracy można wydać pracownikowi do siedmiu dni po rozwiązaniu umowy o pracę.

Po trzecie, jeżeli pracodawca zamierza rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia bez winy pracownika w trybie art. 53 k.p., konieczne jest prawidłowe ustalenie okresu ochronnego. Niezgodne z prawem jest złożenie przez pracodawcę oświadczenia o rozwiązaniu stosunku pracy w okresie ochronnym, ale wskazujące jako datę ustania stosunku pracy datę przypadającą na okres nieobjęty ochroną (por. wyrok SN z 21 czerwca 2005 r., II PK 319/04, OSNP 2006/3-4/49). Pracodawca, zanim zwolni pracownika z powodu jego długotrwałej choroby, musi sprawdzić, czy jest on nadal niezdolny do pracy (por. wyrok SN z 21 września 2006 r., II PK 6/06, M.P.Pr. 2006/12/622). Pracodawca, który rozwiązuje umowę bez wypowiedzenia bez winy pracownika, gdy tylko skończy on pobieranie zasiłku chorobowego, naraża się na wypłatę odszkodowania. Zatrudniony może bowiem wystąpić o świadczenie rehabilitacyjne. Jeśli pracownik uzyska prawo do tego świadczenia, nawet z pewnym opóźnieniem, jest chroniony przez kolejne 90 dni. Procedura ustalania prawa do świadczenia rehabilitacyjnego może trwać dość długo. Może to z kolei spowodować, że pracodawca przedwcześnie rozwiąże umowę o pracę. Gdy tak się stanie, pracodawca naraża się na wypłatę odszkodowania za zwolnienie pracownika w okresie ochronnym. W wyroku z 6 kwietnia 2007 r. (II PK 263/06, LEX nr 469990) Sąd Najwyższy uznał, że pracodawca zawsze powinien brać pod uwagę, że pracownik może ubiegać się o świadczenie rehabilitacyjne. Pracownik jest chroniony także wtedy, gdy występuje o świadczenie rehabilitacyjne z opóźnieniem, np. dwa i pół miesiąca po ustaniu wypłaty zasiłku chorobowego.

@RY1@i02/2010/234/i02.2010.234.209.0008.001.jpg@RY2@

Ewa Drzewiecka, ekspert z zakresu prawa pracy

Ewa Drzewiecka

ekspert z zakresu prawa pracy

Art. 53 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).

Par. 2 rozporządzenia z 15 maja 1996 r. w sprawie szczegółowej treści świadectwa pracy oraz sposobu i trybu jego wydawania i prostowania (Dz.U. nr 60 poz. 282, z późń zm.).