Jakie skutki spowoduje odmowa pełnienia dyżuru medycznego

Nieuzasadniona odmowa pracy w ramach dyżuru medycznego albo niestawienie się na dyżur stanowią poważne naruszenie obowiązku pracowniczego i mogą uzasadniać wypowiedzenie umowy o pracę, a nawet jej rozwiązanie z winy podwładnego.

Szef ratownika mógł go zobowiązać do świadczenia pracy w ramach dyżuru medycznego, a podwładny miał obowiązek polecenie zrealizować. Wynika to z treści art. 100 par. 1 k.p., zgodnie z którym pracownik jest obowiązany wykonywać pracę sumiennie i starannie oraz stosować się do poleceń przełożonych, które dotyczą pracy, jeżeli nie są one sprzeczne z przepisami prawa lub z umową o pracę.

Należy jednak pamiętać, że ustawa z 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (dalej: ustawa) wprowadza ograniczenie podmiotowe w stosunku do osób, które mogą świadczyć pracę na dyżurze medycznym. Pracodawca może zobowiązać do dyżurowania wyłącznie pracownika wykonującego zawód medyczny i jednocześnie mającego wyższe wykształcenie.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy osobą wykonującą zawód medyczny jest osoba uprawniona na podstawie odrębnych przepisów do udzielania świadczeń zdrowotnych oraz osoba legitymująca się nabyciem fachowych kwalifikacji do udzielania świadczeń zdrowotnych w określonym zakresie lub w określonej dziedzinie medycyny. Dyżur medyczny mogą pełnić więc np. lekarze oraz mający wyższe wykształcenie: pielęgniarki, położne, farmaceuci, diagności laboratoryjni, ratownicy medyczni. Taki obowiązek nie dotyczy natomiast osób, które np. mają średnie wykształcenie - pielęgniarek albo techników fizjoterapii.

Dyżur medyczny jest dodatkowym zadaniem roboczym, zleconym do wykonania poza normalnymi godzinami pracy. Ustawa nie limituje dyżurów medycznych przez wskazanie ich maksymalnej dopuszczalnej liczby w okresie rozliczeniowym. Czas jego pełnienia wlicza się do czasu pracy.

Treść art. 95 ust. 4 ustawy pozwala na planowanie pracy w ramach dyżuru medycznego ponad podstawową normę czasu pracy, a więc ponad 37 godzin i 55 minut na tydzień w przyjętym okresie rozliczeniowym. Dodatkowo do pracy w ramach pełnienia dyżuru nie stosuje się art. 151 par. 3 k.p., co powoduje, że praca ta może przekroczyć 150 godzin w roku kalendarzowym.

Oznacza to, że maksymalnie praca w ramach pełnienia dyżuru medycznego może być planowana jedynie w zakresie, w jakim nie będzie przekraczać 48 godzin na tydzień w przyjętym okresie rozliczeniowym. Praca w ramach dyżuru medycznego ponad te normy będzie uzależniona od uzyskania uprzedniej pisemnej zgody podwładnego. Wynagrodzenie za pracę w ramach pełnienia dyżuru ustala się zgodnie z art. 151¹ par. 1-3 k.p.

Leszek Jaworski

leszek.jaworski@infor.pl

Podstawa prawna

Art. 95 ustawy z 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 217).