Czy odwołanie pracownika do sądu oznacza odmowę przyjęcia nowych warunków

Odwołanie się do sądu nie jest równoznaczne z odmową przyjęcia nowych warunków pracy i płacy.

Pogląd ten jest ugruntowany w orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. wyrok z 22 września 1976 r., I PRN 51/76, OSPiKA 1978/1/16, uchwała z 5 maja 1978 r., I PZP 5/78, OSNCP 1978/11/200 wyrok z 13 marca 1997 r., I PKN 41/97, OSNAPiUS 1998/1/10, wyrok z 1 grudnia 1998 r., I PKN 473/98, OSNAPiUS 1999/21/685).

W wyroku z 1 lutego 2000 r. (I PKN 515/99, OSNAPiUS 2001/12/414) Sąd Najwyższy stwierdził, że złożenie przez pracownika do sądu pracy odwołania od wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy nie może być uważane za odmowę przyjęcia nowych warunków pracy lub płacy, lecz jedynie uznane za poddanie sądowi pracy do rozstrzygnięcia, na podstawie całokształtu okoliczności sprawy, zasadności wypowiedzenia zmieniającego, jak również badaniu, czy istnieją nadal możliwości dalszego jej wykonywania przez pracownika na dotychczasowych warunkach.

Wykładnia art. 42 par. 3 k.p. nie daje podstaw do przyjęcia domniemania faktycznego, że odwołanie złożone przez pracownika do sądu od wypowiedzenia zmieniającego oznacza odmowę przyjęcia zaproponowanych warunków pracy i kontynuowania stosunku pracy.

Odmowa przyjęcia zaproponowanych warunków pracy i płacy musi być wyraźna oraz zostać skierowana do pracodawcy przed upływem połowy okresu wypowiedzenia.

Należy również zwrócić uwagę na różnice pomiędzy odmową a odwołaniem do sądu. Odmowa jest czynnością materialnoprawną a odwołanie jest czynnością procesową. Pomimo tych różnic, jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z 2 marca 1984 r. (I PRN 16/84, OSNAPiUS 1984/9/167) żaden z obowiązujących przepisów prawa nie stoi jednak na przeszkodzie połączeniu takiego oświadczenia z czynnością procesową, jaką jest odwołanie pracownika od wypowiedzenia, i dokonaniu obu czynności w jednym piśmie. W opisywanym przypadku nie miało to miejsca. Pracownik co prawda złożył pismo do pracodawcy wyrażające swoje niezadowolenie, jednak nie mogło ono być rozumiane jako odmowa przyjęcia zaproponowanych warunków, bowiem zostało skierowane do pracodawcy po upływie połowy okresu wypowiedzenia. Należy również zwrócić uwagę, iż zdanie drugie art. 42 par. 3 k.p. stanowi, że jeżeli pracownik przed upływem połowy okresu wypowiedzenia nie złoży oświadczenia o odmowie przyjęcia zaproponowanych warunków, to uważa się, że wyraził zgodę na te warunki.

Ponadto w praktyce często zdarzają przypadki, że pracownik przyjmuje nowe warunki i jednocześnie występuje do sądu o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne z powodu np. jego niezgodności z przepisami prawa.

Pomimo jednak wadliwości działań pracodawcy pracownikowi pozostaje jedynie wnieść pozew do sądu o przywrócenie do pracy oraz o zasądzenie wynagrodzenia za okres niewykonywania pracy.