Czy można wypowiedzieć warunki pracy i płacy

W myśl art. 25 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym rozwiązanie z radnym stosunku pracy wymaga uprzedniej zgody rady gminy, której jest członkiem. Rada gminy odmówi zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, jeżeli podstawą rozwiązania tego stosunku są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu.

Zgodnie z utrwalonym poglądem orzecznictwa (por. uchwałę SN z 22 listopada 1994 r., I PZP 48/94, OSNAPiUS 1995/4/39) ochrona stosunku pracy obejmuje również wypowiedzenie zmieniające. Z art. 42 par. 2 k.p. wynika bowiem, że do wypowiedzenia zmieniającego stosuje się odpowiednio przepisy o wypowiedzeniu rozwiązującym stosunek pracy. Sąd Najwyższy w wyroku z 2 września 2003 r. (I PK 338/02, OSNP 2004/17/301) uznał, iż możliwe byłoby ograniczenie ochrony stosunku pracy radnego, gdyby przepis wyraźnie dopuszczał dokonanie wypowiedzenia zmieniającego. Zwrócił również uwagę, iż przyjęcie odmiennej interpretacji mogłoby doprowadzić do takiej sytuacji, że pracodawca dla obejścia zakazu wypowiadałby warunki pracy i płacy, proponując takie nowe warunki, które dla pracownika byłyby nie do zaakceptowania, skutkiem czego dochodziłoby do rozwiązania stosunku pracy. Dlatego przepis chroniący radnego wykonującego mandat byłby iluzoryczny i nie spełniałby swojej zasadniczej funkcji.

Zdaniem Sądu Najwyższego nawet w takiej sytuacji, gdy pracodawca nie uzyskał zgody rady gminy, nie powoduje to bezwzględnej konieczności przywrócenia pracownika do pracy. Powstaje co prawda roszczenie pracownika w tym zakresie, jednakże podlega ono ocenie w świetle zasad współżycia społecznego i jego społeczno-gospodarczego przeznaczenia.