Staż pracowniczy biegnie od dnia rozpoczęcia pracy

Termin, w którym pracownik powinien podjąć pracę, może być określony poprzez podanie konkretnej daty kalendarzowej bądź poprzez wskazanie konkretnego zdarzenia. W czasie gdy ono nastąpi, pracownik jest zobowiązany do stawienia się do pracy, a pracodawca do dopuszczenia go do niej.

Obowiązek sprecyzowania w umowie o pracę terminu rozpoczęcia pracy dotyczy tych przypadków, w których podjęcie pracy ma nastąpić w terminie późniejszym niż dzień zawarcia umowy o prace. Następuje wtedy odroczenie terminu nawiązania stosunku pracy. W praktyce występuje to najczęściej w sytuacji, gdy pracownik nie może niezwłocznie jej podjąć, ponieważ np. jest jeszcze zatrudniony u innego pracodawcy.

Skutek pominięcia w umowie o pracę tego terminu określa art. 26 k.p. W myśl tego przepisu momentem rozpoczęcia pracy wtedy będzie dzień zawarcia umowy. Przepis ten ponadto wyraźnie odróżnia nawiązanie stosunku pracy od zawarcia umowy o pracę. Istotne jest, iż okres pomiędzy tymi zdarzeniami nie jest traktowany jako okres zatrudnienia. Przyszłemu pracownikowi nie przysługują wtedy żadne uprawnienia pracownicze. Stosunek pracy nawiąże się w terminie określonym w umowie o pracę, jako dzień rozpoczęcia pracy, bez względu na to, czy w tym terminie pracownik podejmie pracę. Niepodjęcie pracy w ustalonej dacie może powodować po stronie pracownika różne skutki. Jeżeli tą przyczyną były okoliczności uznane jako usprawiedliwione (np. z powodu choroby), to od dnia wyznaczonego jako dzień rozpoczęcia pracy biegnie staż pracowniczy i pracownik zaczyna nabywać uprawnienia pracownicze.

Natomiast jeżeli przyczyna niepodjęcia pracy jest nieusprawiedliwiona, to pracodawca może zastosować karę porządkową, wypowiedzieć umowę albo rozwiązać stosunek pracy w trybie natychmiastowym. Jeżeli zdecyduje się zwolnić pracownika okresem wypowiedzenia dokonanego przed nawiązaniem się stosunku pracy jest okres przewidziany w art. 36 par. 1 pkt 1 k.p. (ponieważ nie ma okresu zatrudnienia, do którego można by wliczyć ewentualny okres zatrudnienia, o którym stanowi art. 36 par. 1¹ k.p.), chyba że pracownik wcześniej pozostawał z tym samym pracodawcą w stosunku pracy lub strony w umowie o pracę przedłużyły ustawowy okres wypowiedzenia tej umowy (por. wyrok SN z 29 października 2007 r., II PK 56/07, Lex nr 44811).

Natomiast niedopuszczenie pracownika do pracy w terminie oznaczonym jako data rozpoczęcia pracy stanowi przyczynę do wystąpienia pracownika przeciwko pracodawcy z roszczeniem o dopuszczenie do pracy i o zapłatę należnego wynagrodzenia.