Czy pracownik nabędzie prawo do nagrody jubileuszowej w czasie zawieszenia układu

Nie. W myśl bowiem art. 241²⁷ par. 3 k.p. w zakresie i przez czas określony w porozumieniu nie stosuje się z mocy prawa wynikających z układu warunków umów o pracę i innych aktów stanowiących podstawę nawiązania stosunku pracy. W tym okresie zawieszone postanowienia układowe nie obowiązują, tzn. że pracownicy nie mogą nabyć wynikających z nich uprawnień.

Co do zasady przesłanką nabycia prawa do nagrody jubileuszowej jest osiągnięcie przez pracownika wymaganego okresu zatrudnienia w czasie stosowania (obowiązywania) przepisów uprawniających do tego świadczenia.

Jeżeli więc wymagany do nagrody jubileuszowej okres zatrudnienia pracownika upłynął w okresie zawieszenia stosowania postanowień układowych regulujących uprawnienie do tego świadczenia, pracownik nie nabywa do niego prawa. Nie obowiązuje bowiem przepis (nie stosuje się przepisu), na mocy którego przysługiwałoby pracownikowi takie uprawnienie.

Uregulowanie w zakresie uprawnień do nagrody jubileuszowej w przypadku upływu wymaganego okresu zatrudnienia w okresie zawieszenia stosowania postanowień układu może być również zawarte w porozumieniu o zawieszeniu stosowania tego układu.

Istotą i celem wszystkich porozumień jest umożliwienie pracodawcy przezwyciężenia trudności finansowych, które wskutek pogłębiania się mogłyby doprowadzić do zaprzestania prowadzenia przez niego działalności gospodarczej lub konieczności ograniczenia zatrudnienia. Skutkiem przewidzianego porozumienia jest automatyczna zmiana treści indywidualnych stosunków pracy i pogorszenie warunków zatrudnienia pracowników ze względu na sytuację finansową pracodawcy (por. uchwała Sądu Najwyższego z 9 kwietnia 2008 r., II PZP 6/08).

Warto również zaznaczyć, iż nie można również przyjąć, iż w okresie obowiązywania porozumienia następuje jedynie zawieszenie uprawnień z niego wynikających, a po upływie okresu tego zawieszenia należy zrealizować nabyte w tym czasie uprawnienia, czyli że występuje tutaj jedynie przesunięcie wymagalności roszczeń.

Jak wskazał SN w powołanej uchwale, taka interpretacja przepisu podważałaby podstawową funkcję zawieszenia postanowień układu zbiorowego, jaką jest umożliwienie pracodawcy poprawy sytuacji finansowej i ochrony miejsc pracy.

Słusznie moim zdaniem Sąd Najwyższy zaakcentował cel podpisania porozumienia. Jeżeli byśmy przyjęli bowiem odmienną wykładnię, to pracodawca musiałby się liczyć z obowiązkiem wypłacenia po tym okresie wszystkich skumulowanych roszczeń pracowniczych i to z różnych tytułów. Mogłoby to, czego nie wolno wykluczyć, pogłębić jego trudną sytuację finansową, a w konsekwencji mogłoby zmusić pracodawcę do podjęcia decyzji o zwolnieniach pracowników, a nawet doprowadzić do zaprzestania jego działalności.

Ponadto wykładnia przyjęta przez SN wskazuje również, że rozbieżności interesów poszczególnych pracowników nie mogą być rozstrzygane wbrew interesom ogółu załogi przedsiębiorstwa.