Sąd nie przywróci do pracy, jeśli żądanie pracownika jest niecelowe

Należy uznać, że przywrócenie do pracy jest niemożliwe i niecelowe w sytuacjach zawinionych przez pracownika: braku porozumienia i współpracy, konfliktu z przełożonym i złej atmosfery w miejscu pracy.

Andrzej K. był nauczycielem kontraktowym wychowania fizycznego. Poza nim w takim charakterze zatrudnieni byli również: jeden nauczyciel dyplomowany, dwóch mianowanych oraz zatrudniona w charakterze nauczyciela stażysty na czas określony Anna D. W roku szkolnym 2006/2007 nastąpiło zmniejszenie liczby godzin wychowania fizycznego ze 100 do 80. W zatwierdzonym przez radę pedagogiczną oraz organ prowadzący szkołę schemacie organizacyjnym na rok szkolny 2006/2007 nie przewidziano godzin wychowania fizycznego dla Andrzeja K., a uwzględniono takie godziny dla nauczyciela stażysty. 23 maja 2006 r. dyrektor szkoły wypowiedział Andrzejowi K. umowę o pracę z powodu zmian w planie nauczania w roku szkolnym 2006/2007, uniemożliwiających dalsze jego zatrudnienie w pełnym wymiarze zajęć.

Andrzej K. odwołał się do sądu.

Sąd rejonowy uznał, że wskazana w dokonanym wypowiedzeniu umowy o pracę przyczyna była pozorna i nieprawdziwa, gdyż po upływie okresu, na jaki została zawarta umowa o pracę z nauczycielem stażystą, w szkole pozostałaby odpowiednia liczba nauczycieli wychowania fizycznego. Wskazywane przez dyrektora szkoły okoliczności odnoszące się do złej współpracy z Andrzejem K., nieporozumień i konfliktów, nie podlegają uwzględnieniu, gdyż nie zostały wskazane jako przyczyna uzasadniająca dokonane wypowiedzenie. Oznacza to, że szkoła rozwiązała umowę o pracę pod pozorem zmian organizacyjnych.

Sąd rejonowy przywrócił Andrzeja K. do pracy na dotychczasowych warunkach pracy i płacy.

Apelację złożył dyrektor szkoły.

Sąd okręgowy, podzielając dokonaną przez sąd rejonowy ocenę prawną w zakresie niezasadności wypowiedzenia umowy o pracę w kontekście art. 45 par. 1 k.p., wskazał jednocześnie, że nie została w sprawie uwzględniona część materiału dowodowego odnosząca się do braku porozumienia i współpracy między Andrzejem K. a dyrektorem szkoły oraz innymi nauczycielami. Taki stan rzeczy zaistniał z winy Andrzeja K., którego wyjątkowo naganne zachowanie w stosunku do dyrektora spowodowało nawet konieczność interwencji policji. W konsekwencji zawiniona przez Andrzeja K. szczególnie zła atmosfera w miejscu pracy powoduje, że jego żądanie przywrócenia do pracy jest niemożliwe i niecelowe. Sąd okręgowy zastosował jako podstawę art. 45 par. 2 k.p. i zasądził odszkodowanie przewidziane w art. 47¹ w związku z art. 36 par. 1 pkt 2 k.p.

Z poczynionych w sprawie ustaleń wynika, że współprzyczyną rozwiązania z Andrzejem K. stosunku pracy były okoliczności leżące po jego stronie i przez niego zawinione. Sąd okręgowy podzielił dokonaną przez sąd rejonowy ocenę, że niewskazanie tej przyczyny w piśmie wypowiadającym umowę o pracę spowodowało zasadność żądania określonego w art. 45 par. 1 k.p. Jednak zdaniem Sądu Najwyższego przywrócenie Andrzeja K. do pracy jest niemożliwe i niecelowe ze względu na jego konflikty z przełożonym i wprowadzanie złej atmosfery w miejscu pracy.

Stosownie do art. 45 par. 2 k.p. sąd pracy może nie uwzględnić żądania pracownika uznania wypowiedzenia za bezskuteczne lub przywrócenia do pracy, jeżeli ustali, że uwzględnienie takiego żądania jest niemożliwe lub niecelowe. W takim przypadku sąd pracy orzeka o odszkodowaniu.

opracował Maciej Kasperowicz