Jak prawidłowo zaplanować czas pracy w firmie w 2012 roku

Planując czas pracy, pracodawcy muszą pamiętać o kilku podstawowych kwestiach, przede wszystkim o obowiązujących normach i dopuszczalnym wymiarze czasu pracy. Planować czas pracy można bowiem tylko w ich granicach.

Normy czasu pracy określają maksymalną liczbę godzin, jaką pracownik może przepracować zgodnie z obowiązującymi go przepisami prawa pracy. Obecnie w kodeksie pracy występują następujące normy czasu pracy:

● dobowa, która nie powinna przekraczać 8 godzin,

● średniotygodniowa, która nie powinna przekraczać w przyjętym okresie rozliczeniowym 40 godzin,

● łączna tygodniowa, obejmująca pracę w normalnym czasie pracy i w godzinach nadliczbowych, która przeciętnie w tygodniu w przyjętym okresie rozliczeniowym nie powinna przekraczać 48 godzin.

Przyjmuje się, że wymiar czasu pracy to liczba godzin, jaką pracownik powinien przepracować w danym okresie rozliczeniowym w normalnym czasie pracy, a więc uwzględniając normy czasu pracy (dobową i średniotygodniową) obowiązujące danego pracownika. Praca przekraczająca ten wymiar jest pracą w godzinach nadliczbowych. Planując zatem czas pracy pracownika w okresie rozliczeniowym, pracodawca nie może przypisać mu większej liczby godzin pracy, niż wynika to z jego wymiaru czasu pracy. W przeciwnym razie doszłoby do planowania pracy w godzinach nadliczbowych, co jest niedozwolone.

Zasady obliczania wymiaru czasu pracy zmieniły się w 2011 roku. Przyjęto wówczas, że wymiar czasu pracy pracownika nie będzie obniżany o 8 godzin, jeżeli święto przypadnie w dniu, który dla pracownika ma być wolny z tytułu przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy (nowy par. 2¹ art. 130 k.p.). Wcześniej każde święto przypadające w okresie rozliczeniowym w innym dniu niż niedziela obniżało obowiązujący pracownika wymiar czasu pracy - o 8 godzin.

Obliczając nominalny czas pracy na obowiązujący pracownika okres rozliczeniowy należy zatem:

● liczbę tygodni w danym okresie rozliczeniowym - pomnożyć przez 40 godzin,

● liczbę dni występujących po pełnych tygodniach w danym okresie rozliczeniowym, przypadających od poniedziałku do piątku pomnożyć przez 8 godzin,

● dodać wyniki powyższych mnożeń,

● od powyższej sumy odjąć za każde święto przypadające w innym dniu niż niedziela - 8 godzin. Jeżeli jednak zgodnie z przyjętym rozkładem czasu pracy święto przypada w dniu wolnym od pracy, wynikającym z rozkładu czasu pracy w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy, to nie obniża ono wymiaru czasu pracy.

Przyjęcie takich zasad obliczania wymiaru czasu pracy oznacza w praktyce, że nie można ustalić jednego obowiązującego nominalnego czasu pracy dla wszystkich zatrudnionych na pełnym etacie pracowników. Wymiar czasu pracy w poszczególnych miesiącach zależy bowiem m.in. od tego:

● jaki dzień w tygodniu dla danego pracownika, zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy, będzie dniem wolnym od pracy z tytułu pięciodniowego o tygodnia pracy,

● czy któreś z 13 świat wymienionych w ustawie z 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (Dz.U. nr 4, poz. 28 z pózn. zm.) wypadnie w wytypowany przez pracodawcę dzień, a więc tak naprawdę od kalendarza. [przykład 1]

Podkreślić trzeba, że przepisy nie wskazują konkretnego dnia tygodnia, który powinien być wolny z tytułu przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy. Jego wybór zależy od pracodawcy, który ustala rozkład czasu pracy na dany okres rozliczeniowy. W zależności od tego, na jaki dzień zdecyduje się pracodawca, inny może być wymiar czasu pracy zatrudnionych u niego osób.

Z naszych obliczeń wynika, że w 2012 roku najwięcej, bo 2040 godzin przepracują osoby, których dzień wynikający z tytułu pięciodniowego tygodnia pracy wypada w czwartek. Oczywiście przy założeniu, że tak będzie przez cały rok kalendarzowy. Trochę krócej, bo 2032 godziny, pracować będą pracownicy, których dzień wolny z tytułu pięciodniowego tygodnia pracy wypadnie we wtorek lub środę. Najkrócej (2016 godzin) swoje obowiązki wykonywać będą osoby korzystające z dnia wolnego w poniedziałek.

Opisana wcześniej metoda obliczania wymiaru czasu pracy służy też do ustaleniu liczby godzin pracy w okresie rozliczeniowym dla pracownika zatrudnionego w niepełnym wymiarze czasu pracy, np. na 1/2 lub 1/3 etatu. Ustalając zatem liczbę godzin do przepracowana dla takiego pracownika, należy nominalny czas pracy (obliczony według podanych wyżej zasad) proporcjonalnie zmniejszyć, np. odpowiednio do 80 godzin (1/2 etatu) czy też do 53 godzin i 20 minut (1/3 etatu) w miesięcznym okresie rozliczeniowym, w którym nominalny czas pracy wynosi 160 godzin i jest właściwy dla pracownika zatrudnionego na całym etacie.

Jak wynika z prezentowanych poniżej wyliczeń, wymiar czasu pracy dla niepełnoetatowców w poszczególnych miesiącach może nie obejmować pełnych dni pracy. Tylko od pracodawcy zależy, jak zaplanuje pracę takich osób. Musi jednak pamiętać, że niedopracowanie przez pracownika właściwego dla niego wymiaru czasu pracy (jeżeli tak zdecyduje pracodawca, bo nie będzie zainteresowany planowaniem pracy tylko na część dnia roboczego) nie może negatywnie wpłynąć na wysokość wynagrodzenia tego pracownika.

Podany wcześniej sposób obliczania wymiary czasu pracy nie dotyczy jednak wymiaru czasu pracy pracowników świadczących prace w ruchu ciągłym. Chodzi tu o pracowników zatrudnionych przy pracach, które ze względu na technologię produkcji nie mogą być wstrzymane (praca w ruchu ciągłym), jeżeli pracodawca zamierza stosować system czasu pracy, w którym jest dopuszczalne przedłużenie czasu pracy do 43 godzin przeciętnie na tydzień w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 4 tygodni, a jednego dnia w niektórych tygodniach - do 12 godzin na dobę.

Sposób ustalania wymiaru czasu pracy dla tej grupy osób określa art. 138 k.p. Oparty jest on na normie dobowej. Stosowana metoda uwzględnia także potrzebę łamania zmian, czyli wykonywania pracy w jednym dniu w niektórych tygodniach okresu rozliczeniowego przez 12 zamiast przez 8 godzin.

Ustalając wymiar czasu pracy dla pracowników zatrudnionych w tym systemie, należy zatem:

● pomnożyć 8 godzin przez liczbę dni kalendarzowych przypadających w okresie rozliczeniowym z pominięciem niedziel, świąt (przypadających w inne dni niż niedziela), a także dni wolnych od pracy z tytułu przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy,

● następnie do otrzymanej liczby godzin należy dodać 4 godziny, 8 godzin lub 12 godzin, w zależności od tego, czy łamanie zmian wystąpi 1 raz, 2 razy, czy też 3 razy w okresie rozliczeniowym.

W przypadku ruchu ciągłego każde święto przypadające w innym dniu niż niedziela obniża wymiar czasu pracy o 8 godzin.

Obowiązujący od 2011 roku sposób ustalania wymiaru czasu pracy powoduje, że wymiar czasu pracy w poszczególnych okresach rozliczeniowych zależy w dużej mierze od zachowania pracodawcy m.in. od jego ustaleń dotyczących terminów dni wolnych od pracy z tytuły pięciodniowego tygodnia pracy. W rezultacie u tego samego pracodawcy pracownicy mogą mieć różny nominalny wymiar czasu pracy w danym okresie rozliczeniowym.

Pracodawcy, u których dochodzi do takiej sytuacji, powinni mieć jednak świadomość, że narażają się na zarzut nierównego traktowania pracowników, czyli dyskryminacji w zatrudnieniu. Na takie niebezpieczeństwo zwracano już zresztą uwagę na etapie uchwalania kontrowersyjnego art. 130 par. 2¹ k.p. Jest to też jeden z powodów zaskarżenia tego przepisu do Trybunału Konstytucyjnego.

Jak zatem powinni zachować się pracodawcy, aby nie narazić się na zarzut dyskryminacji pracowników. Na razie, dopóki TK zajmie stanowiska w tej kwestii, eksperci prawa pracy proponują dla nich wyjście awaryjne. I rekomendują, aby na potrzeby obliczenia nominalnego czasu pracy na dany okres rozliczeniowy przyjąć, że dniem wolnym od pracy z tytułu pięciodniowego tygodnia pracy będzie dla wszystkich pracowników np. sobota (lub inny dzień tygodnia).

Przy takim założeniu nominalny czas pracy wszystkich pracowników zatrudnionych w danej firmie będzie taki sam. Również liczba dni wolnych od pracy z tytułu pięciodniowego tygodnia pracy w roku kalendarzowym będzie jednakowa dla wszystkich zatrudnionych w tej firmie. W ten sposób pracodawcy unikną więc zarzutu dyskryminacji i posądzenia o manipulację czasem pracy. Przyjęcie takiego założenia nie pozbawi ich przy tym możliwości tworzenia dostosowanych do potrzeb firmy harmonogramów czasu pracy.

Wybór dnia wolnego z tytułu pięciodniowego tygodnia pracy należy do pracodawcy. Wydaje się jednak, że wskazanie w 2012 roku soboty jako takiego dnia wolnego od pracy może być dla nich korzystne. Wprawdzie w ten sposób nie zaoszczędzą na wymiarze czasu pracy, bo wszystkie święta wypadające w inny dzień niż niedziela obniżą wymiar czasu pracy pracowników (żadne bowiem święto w 2012 roku nie wypada w sobotę), ale przynajmniej nie będą mieli kłopotu z ustaleniem prawidłowej rekompensaty za pracę w takim dniu, gdyby okazała się ona konieczna. Nie dojdzie bowiem do kumulacji dwóch rodzajów dni wolnych od pracy w jednym dniu kalendarzowym.

Jak widać, stosowanie art. 130 par. 2¹ k.p. nadal budzi wiele wątpliwości. Nic dziwnego, że pracodawcy czekają na jego ocenę przez Trybunał Konstytucyjny. Jeśli jak uważają eksperci, zostanie on uznany za niekonstytucyjny, kłopoty pracodawców wreszcie się skończą.

Wymiar czasu pracy może w konkretnym przypadku obejmować mniejszą liczbę godzin, niż wynikałoby to z obliczeń. Tak się dzieje, gdy w okresie rozliczeniowym pracownik jest nieobecny w pracy z usprawiedliwionej przyczyny, np. choruje czy wykorzystuje urlop wypoczynkowy. Wówczas wymiar czasu pracy powinien być obniżony o liczbę godzin tej usprawiedliwionej nieobecności, przypadających do przepracowania w czasie tej nieobecności, zgodnie z obowiązującym pracownika rozkładem czasu pracy. Jeżeli zatem pracownik jest nieobecny w pracy przez dwa dni z powodu choroby i są to dni jego 12 godzinnej pracy, to wymiar czasu pracy powinien być obniżony o 24 godziny. Oznacza to, że pracodawca nie może żądać odpracowania przez pracownika czasu jego usprawiedliwionej nieobecności w pracy.

W 2012 roku w związku z utratą mocy obowiązującej przez ustawę antykryzysową wszyscy pracodawcy muszą stosować się tylko do regulacji kodeksowych. Wydłużone okresy rozliczeniowe ustalone na podstawie wskazanej ustawy mogą być stosowane tylko do końca bieżącego roku.

Podstawowym okresem rozliczeniowym czasu pracy w podstawowym systemie czasu pracy jest zatem okres nieprzekraczający 4 miesięcy. Wyjątkowo może on być wydłużony do 6 lub 12 miesięcy. W systemach czasu pracy charakteryzujących się pewną uciążliwością dla pracownika (różne systemy równoważnego czasu pracy, w których możliwe jest wykonywanie pracy w ciągu doby dłużej niż przez 8 godzin) zasadą jest stosowanie krótkiego, jednomiesięcznego okresu rozliczeniowego czasu pracy. Jego wydłużenie do trzech lub czterech miesięcy jest możliwe tylko w wyjątkowych przypadkach. W systemach czasu pracy wprowadzanych na wniosek pracownika, także ze względu na to, że przewidują one możliwość wykonywania pracy w wymiarze przekraczającym 8 godzin na dobę, stosuje się ochronny dla pracownika, jednomiesięczny okres rozliczeniowy czasu pracy. [patrz tabela]

Znając wymiar czasu pracy w danym okresie rozliczeniowym, można - w ramach wybranego przez pracodawcę systemu czasu pracy, w którym pracownik lub grupa pracowników mają wykonywać pracę - tworzyć rozkład (lub rozkłady) czasu pracy.

Ustalając taki rozkład, pracodawca musi pamiętać, że:

● liczba godzin do przepracowania przez pracownika nie może przekraczać nominalnego czasu pracy,

● rozkład czasu pracy powinien uwzględniać dobowe i tygodniowe okresy odpoczynku,

● liczba dni roboczych dla danego pracownika nie może być większa niż liczba dni wynikających z podzielenia nominalnego czasu pracy przez 8 (np. 168 godzin dzielone przez 8 godzin daje 21 dni roboczych); liczba dni roboczych może być oczywiście mniejsza, jednak będą to wówczas dni pracy w wydłużonym dobowym wymiarze czasu pracy (np. 168 godzin dzielone przez 12 godzin daje 14 dni roboczych); przyjęcie większej liczby dni roboczych (np. 22 zamiast 21) naruszyłoby zasadę przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy,

● dobowy wymiar czasu pracy może przekraczać 8 godzin jedynie w przypadkach wskazanych w ustawie (tzn. w razie stosowania systemu równoważnych norm czasu pracy lub w razie łamania zmian w ruchu ciągłym); w przypadku systemu równoważnych norm czasu pracy rozkład czasu pracy powinien przewidywać dni równoważące czas pracy (wolne od pracy lub przewidujące krótszy dobowy wymiar czasu pracy),

● rozkład czasu pracy powinien uwzględniać odpowiednią liczbę dni wolnych od pracy z tytułu przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy,

● w zamian za robocze niedziele i święta (jeżeli pracownik może wykonywać pracę w takie dni, zgodnie z art. 151¹⁰ k.p. powinny być wyznaczone inne dni wolne od pracy).

Dopuszczalny dobowy wymiar czasu pracy, jaki pracodawca może zaplanować pracownikowi, zależy od systemu czasu pracy, w którym pracownik jest zatrudniony, Co do zasady wybór systemów czasu pracy stosowanych u danego pracodawcy, a także związane z nimi rozkłady czasu pracy i okresy rozliczeniowe, powinien nastąpić w układzie zbiorowym pracy lub w regulaminie pracy, a jeżeli pracodawca nie jest objęty układem zbiorowym pracy lub nie jest obowiązany do ustalenia regulaminu pracy - w obwieszczeniu.

I tak pracodawca ma do wyboru:

● podstawowy system czasu pracy, który zakłada wykonywanie pracy w wymiarze nieprzekraczającym 8 godzin na dobę. System ten jest najczęściej stosowany przez pracodawców, jego wprowadzenie nie wymaga bowiem spełnienia żadnych warunków;

● system równoważnego czasu pracy (w wersji podstawowej), który zakłada wykonywanie pracy w wydłużonym dobowym wymiarze, w sytuacjach gdy jest to uzasadnione rodzajem pracy lub jej organizacją. Co do zasady pracodawca może organizować pracę w systemie równoważnego czasu pracy, stosując dobowy wymiar czasu pracy nieprzekraczający 12 godzin;

● system równoważnego czasu pracy stosowany przy pracach polegających na dozorze urządzeń lub związanych z częściowym pozostawaniem w pogotowiu do pracy, który pozwala na wykonywanie pracy przez pracownika w wymiarze do 16 godzin na dobę;

● system równoważnego czasu pracy stosowany do pracowników zatrudnionych przy pilnowaniu mienia lub ochronie osób, a także do pracowników zakładowych straży pożarnych i zakładowych służb ratowniczych. System ten daje możliwość wydłużenia dobowego wymiaru czasu pracy do 24 godzin;

● system skróconego tygodnia pracy, który jest odmianą systemu równoważnego czasu pracy, z tą jednak zasadniczą różnicą, iż może być stosowany wyłącznie na pisemny wniosek pracownika. System ten polega na wykonywaniu przez pracownika pracy przez mniej niż 5 dni w tygodniu, przy czym dobowy wymiar czasu pracy w dni robocze pracownika może być wydłużony maksymalnie do 12 godzin;

● system pracy weekendowej, podobnie jak system skróconego tygodnia pracy, może być stosowany wyłącznie na pisemny wniosek pracownika. Dniami pracy w tym systemie mogą być piątek, sobota, niedziela i święto, a maksymalny dobowy wymiar czasu pracy wynosić może 12 godzin;

● system pracy w ruchu ciągłym może być stosowany przy pracach, które ze względu na technologię produkcji nie mogą być wstrzymane, a także przy pracach, które nie mogą być wstrzymane ze względu na konieczność ciągłego zaspokajania potrzeb ludności. Trzeba wyraźnie podkreślić, iż wykonywanie

● przez pracowników pracy przez 7 dni w tygodniu przez 24 godziny każdego dnia może być zorganizowane nie tylko z zastosowaniem systemu czasu pracy przewidującego wydłużenie pracy w tygodniu przeciętnie do 43 godzin i jednego dnia w 1 tygodniu, w 2 tygodniach lub w 3 tygodniach okresu rozliczeniowego do 12 godzin. Przy takich pracach możliwe jest bowiem także stosowanie systemu podstawowego czasu pracy, czyli pracy przez 8 godzin, wykonywanej na trzy zmiany, ewentualnie stosowanie systemu równoważnego czasu pracy na dwie zmiany po 12 godzin. Wybór organizacji czasu pracy należy do pracodawcy;

● system przerywanego czasu pracy, który zakłada wykonywanie pracy w dobowym wymiarze 8 godzin, dzielonym na dwa odcinki czasowe, między którymi może wystąpić jedna przerwa w wymiarze nieprzekraczającym 5 godzin. Dzielenie czasu pracy na większą liczbę odcinków czasowych nie jest dopuszczalne. System przerywanego czasu pracy może być stosowany wówczas, gdy jest to uzasadnione rodzajem pracy lub jej organizacją. Nie może być jednak wprowadzony przez każdego pracodawcę. Może on bowiem być wprowadzony wyłącznie w drodze układu zbiorowego pracy, a więc za zgodą organizacji związkowej. Jedynie u pracodawcy będącego osobą fizyczną, prowadzącego działalność w zakresie rolnictwa i hodowli, u którego nie działa zakładowa organizacja związkowa, system przerywanego czasu pracy może być stosowany na podstawie umowy o pracę.

W każdym systemie czasu pracy możliwe jest natomiast stosowanie pracy zmianowej, tj. wykonywanie pracy według ustalonego rozkładu czasu pracy przewidującego zmianę pory wykonywania pracy przez poszczególnych pracowników po upływie określonej liczby godzin, dni lub tygodni. W praktyce zatem może występować praca jedno-, dwu- lub trzyzmianowa. W każdym systemie też możliwe jest także stosowanie indywidualnego rozkładu czasu pracy. Następuje to na pisemny wniosek pracownika, który może, ale nie musi być uwzględniony przez pracodawcę.

Niezależnie od tego, w jakim systemie i rozkładzie czasu pracy pracownik wykonuje pracę konieczne, jest przestrzeganie przez pracodawcę określonych przepisami kodeksu pracy norm ochronnych w zakresie czasu pracy, do których należy zaliczyć zwłaszcza stosowanie:

● 8-godzinnej dobowej i przeciętnie 40-godzinnej tygodniowej normy czasu pracy (jedynie w przypadkach ściśle określonych w kodeksie pracy możliwe jest planowanie pracy w wymiarze przekraczającym 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w tygodniu; dotyczy to systemu równoważnego czasu pracy oraz pracy w ruchu ciągłym),

● co najmniej 11-godzinnego dobowego okresu odpoczynku i co najmniej 35-godzinnego tygodniowego okresu odpoczynku (jedynie w przypadkach ściśle określonych w kodeksie pracy możliwe jest stosowanie zamiast regularnego odpoczynku dobowego - innej formy takiego odpoczynku w postaci równoważnego okresu odpoczynku lub odpoczynku w wymiarze odpowiadającym czasowi pracy oraz ograniczenie czasu trwania odpoczynku tygodniowego),

● łącznej tygodniowej normy czasu pracy, obejmującej pracę w normalnym czasie pracy i pracę w godzinach nadliczbowych, nie przekraczającej przeciętnie w tygodniu 48 godzin,

● przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy,

● zasady, zgodnie z którą pracownik powinien mieć wolne od pracy niedziele i święta, a jeżeli u danego pracodawcy dni ustawowo wolne od pracy mogą być dniami roboczymi - pracownik powinien otrzymać, w zamian za wykonywanie pracy w niedzielę lub w święto, inny dzień wolny od pracy.

Planując czas pracy pracowników, pracodawca musi przestrzegać określonych norm czasu pracy, w tym także normy średniotygodniowej, która nie powinna przekraczać w przyjętym okresie rozliczeniowym 40 godzin. Nie oznacza to, że w żadnym tygodniu praca nie może być wykonywana dłużej. Ważne, aby w okresie rozliczeniowym pracownik nie pracował więcej niż przeciętnie 40 godzin na tydzień.

Każdy pracownik w czasie doby - czyli w okresie 24 kolejnych godzin, poczynając od godziny, w której rozpoczyna pracę - ma prawo do nieprzerwanego, co najmniej 11-godzinnego odpoczynku. Oznacza to, że w pozostałych 13 godzinach pracownik może wykonywać pracę zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy (np. praca 10-godzinna w ramach systemu równoważnego czasu pracy) oraz pracę w godzinach nadliczbowych (w maksymalnym wymiarze 5 godzin) lub dyżur (także w maksymalnym wymiarze 5 godzin).

Tylko w wyjątkowo pracownik może on być pozbawiony regularnych okresów dobowego odpoczynku. Wówczas ma jednak prawo do równoważnego okresu odpoczynku lub jego innej formy.[przykład 2]

Każdy pracownik ma też prawo do co najmniej 35 godzin nieprzerwanego odpoczynku w tygodniu - czyli w okresie 7 dni, licząc od pierwszego dnia okresu rozliczeniowego. Czas tygodniowego odpoczynku powinien przypadać w niedzielę, czyli w okresie 24 kolejnych godzin, poczynając od godziny 6.00 w niedzielę do godziny 6.00 w poniedziałek, oraz dodatkowo obejmować 11 godzin odpoczynku dobowego. [przykład 3]

U pracodawców zatrudniających co najmniej 20 pracowników systemy i rozkłady czasu pracy oraz przyjęte okresy rozliczeniowe są ustalone w regulaminie pracy. U pracodawców zatrudniających mniejszą liczbę pracowników kwestie te są przedmiotem obwieszczenia wydawanego przez pracodawcę. W granicach wyznaczonych treścią regulaminu pracy lub obwieszczenia pracodawca podejmuje decyzję, w jakim systemie i rozkładzie czasu pracy pracownicy mają wykonywać pracę.

Konsekwencją takiej decyzji jest określenie szczegółowego rozkładu czasu pracy dla zatrudnianych pracowników.

Sporządzanie harmonogramów pracy, czyli graficznej formy organizacji czasu pracy dla poszczególnych pracowników, nie jest ustawowym obowiązkiem pracodawcy. Jeżeli bowiem pracownicy wykonują pracę np. w podstawowym systemie czasu pracy, na jedną zmianę, od poniedziałku do piątku, w godzinach określonych w regulaminie pracy (np. od 8.00 do 16.00) i korzystają z tych samych dla wszystkich dni wolnych od pracy z tytułu przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy wymienionych w regulaminie pracy (najczęściej są to soboty) - to nie ma potrzeby, uzasadnionej zapewnieniem właściwej organizacją pracy w firmie, indywidualizowania tych ustaleń w odniesieniu do każdego pracownika w postaci harmonogramu pracy.

Jeżeli jednak ze względu na specyfikę firmy pracownicy mają świadczyć pracę w różnych systemach i rozkładach czasu pracy, w różnych dniach tygodnia, w wydłużonym dobowym wymiarze czasu pracy, jak również w różnych terminach, będą korzystać z dni wolnych od pracy z tytułu przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy - to wówczas konieczne jest opracowanie dla każdego pracownika jego indywidualnego harmonogramu pracy na dany okres rozliczeniowy, który szczegółowo określi jego rozkład czasu pracy na ten czas.

Od nowego roku zmienią się też przepisy dotyczące czasu pracy osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Obecnie ich czas pracy nie może przekraczać 7 godzin na dobę i 35 godzin tygodniowo. To ograniczenie nie dotyczy osób zatrudnionych przy pilnowaniu, a także tych, na którym na dłuższa pracę pozwoli lekarz (przeprowadzający badania profilaktyczne lub w razie jego braku lekarz sprawujący opiekę nad tą osobą).

Od nowego roku będzie odwrotnie. Normą dla tych osób będzie praca w wymiarze 8 godzin na dobę i 40 godzin tygodniowo. A krótsza praca czyli maksymalnie 7 godzin na dobę i 35 godzin tygodniowo będzie możliwa jeżeli lekarz przeprowadzający badania profilaktyczne pracowników lub w razie jego braku lekarz sprawujący opiekę nad osobą niepełnosprawną wyda w odniesieniu do tej osoby zaświadczenie o celowości stosowania skróconej normy czasu pracy.

Planując czas pracy osób niepełnosprawnych (o zasadach zatrudniania osób niepełnosprawnych pisaliśmy w tygodniku "Kadry i Płace" tydzień temu), pracodawcy muszą pamiętać też, że w stosunku do tych osób nie wolno im planować dłuższej pracy w tygodniu, niż wskazuje to art. 15 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Przepis ten, ustalając normę tygodniową czasu pracy dla wszystkich osób niepełnosprawnych (35 lub 40 godzin tygodniowo), nie posługuje się znanym z kodeksu pracy sformułowaniem, że pracownik pracuje przeciętnie 40 godzin na tydzień w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy. W przypadku osób niepełnosprawnych ustalona w art. 15 cytowanej ustawy norma czasu pracy nie może być zatem przekroczona w żadnym tygodniu ich pracy. [czytej też str. C10]

Aby ułatwić pracodawcom zaplanowanie czasu pracy, w publikacji podajemy wymiary czasu pracy w poszczególnych miesiącach 2012 roku przy założeniu, że dniem wolnym od pracy z tytułu pięciodniowego tygodnia pracy będzie sobota (wyliczenie dla pozostałych dni tygodnia wkrótce na www.kadry.gazetaprawna.pl). Wyliczenia przedstawiamy dla najczęściej stosowanych okresów rozliczeniowych: miesięcznego, trzymiesięcznego, cztero-, sześcio- i 12-miesięcznego. Nie tylko dla pracowników zatrudnionych w pełnym wymiarze czasu pracy, ale także dla tych pracujących na pół i 1/3 etatu.

Pracownik zatrudniony jest w podstawowym czasie pracy i pracuje od poniedziałku do piątku. Oznacza to, że dniem wolnym z tytułu pięciodniowego tygodnia pracy jest dla niego sobota. Pracownik ten w styczniu 2012 roku przepracuje 168 godzin. Wynika to z następujących obliczeń: 40 godzin x 4 tygodnie + 8 godzin x 2 (dni wystające ponad pełne tygodnie przypadające od poniedziałku do piątku) - 8 godzin x 1 (święto Trzech Króli wypadające w piątek).

Jego kolega - również zatrudniony w podstawowym czasie pracy, którego dniem wolnym z tytułu pięciodniowego tygodnia pracy jest piątek - w tym samym miesiącu będzie pracował 176 godzin, czyli o 8 godzin dłużej. W jego bowiem przypadku święto Trzech Król wypadające w piątek nie obniży wymiaru czasu pracy.

Pracownik uczestniczył w akcji ratowniczej w celu ochrony mienia przez 16 godzin na dobę. Tym samym, jego dobowy okres odpoczynku został pomniejszony o 3 godziny. Do końca okresu rozliczeniowego pracodawca powinien zapewnić pracownikowi 3 godziny równoważnego okresu odpoczynku.

Pracownik wykonuje pracę w wymiarze 8 godzin na dobę (od 8.00 do 16.00) od poniedziałku do piątku. Tygodniowy okres odpoczynku przypada w niedzielę (od 6.00 w niedzielę do 6.00 w poniedziałek) i obejmuje także 11 godzin z doby sobotniej (czyli godziny od 19.00 w sobotę do 6.00 w niedzielę).

4x40 godz. plus 2x8 godz. minus 1x8 godz. (za 6 stycznia święto Trzech Króli, które wypada w piątek).

Liczna dni roboczych po 8 godz. - 21

Liczba dni roboczych po 10 godz. - 16 i 8 godz.

Liczba dni roboczych po 12 godz. - 14

Liczba dni roboczych po 16 godz. - 10 i 8 godz.

Liczba dni roboczych po 24 godz. - 7

4x40 godz. plus 1x8

Liczna dni roboczych po 8 godz. - 21

Liczba dni roboczych po 10 godz. - 16 i 8 godz.

Liczba dni roboczych po 12 godz. - 14

Liczba dni roboczych po 16 godz. - 10 i 8 godz.

Liczba dni roboczych po 24 godz. - 7

4x40 godz. plus 2x8 godz.

Liczba dni roboczych po 8 godz. - 22

Liczba dni roboczych po 10 godz. - 17 i 6 godz.

Liczba dni roboczych po 12 godz. - 14 i 8 godz.

Liczba dni roboczych po 16 godzin - 11

Liczba dni roboczych po 24 godz. - 7 i 8 godz.

4x40 godz. plus 1x8 godz. minus 1x8 godz. (za drugi dzień Wielkiej Nocy wypadający 9 kwietnia w poniedziałek).

Liczba dni roboczych po 8 godz. - 20

Liczba dni roboczych po 10 godz. - 16

Liczba dni roboczych po 12 godz. - 13 i 4 godz.

Liczba dni roboczych po 16 godz. - 10

Liczba dni roboczych po 24 godz. - 6 i 16 godz.

4x40 godz. plus 3x8 godz. minus 2x8 godz. (za 1 maja przypadający we wtorek i za 3 maja przypadający w czwartek).

Liczna dni roboczych po 8 godz. - 21

Liczba dni roboczych po 10 godz. - 16 i 8 godz.

Liczba dni roboczych po 12 godz. - 14

Liczba dni roboczych po 16 godz. - 10 i 8 godz.

Liczba dni roboczych po 24 godz. - 7

4x40 godz. plus 1x8 godz. minus 1x8 godz. (za święto Bożego Ciała wypadające 7 czerwca w czwartek).

Liczba dni roboczych po 8 godz. - 20

Liczba dni roboczych po 10 godz. - 16

Liczba dni roboczych po 12 godz. - 13 i 4 godz.

Liczba dni roboczych po 16 godz. - 10

Liczba dni roboczych po 24 godz. - 6 i 16 godz.

4x40 godz. plus 2x8 godz.

Liczba dni roboczych po 8 godz. - 22

Liczba dni roboczych po 10 godz. - 17 i 6 godz.

Liczba dni roboczych po 12 godz. - 14 i 8 godz.

Liczba dni roboczych po 16 godz. - 11

Liczba dni roboczych po 24 godz. - 7 i 8 godz.

4x40 godz. plus 3x8 godz. minus 1x8 godz. (za 15 sierpnia Święto Wniebowzięcia Maryi Panny wypadające w środę).

Liczba dni roboczych po 8 godz. - 22

Liczba dni roboczych po 10 godz. - 17 i 6 godz.

Liczba dni roboczych po 12 godz. - 14 i 8 godz.

Liczba dni roboczych po 16 godz. - 11

Liczba dni roboczych po 24 godz. - 7 i 8 godz.

4x40 godz.

Liczba dni roboczych po 8 godz. - 20

Liczba dni roboczych po 10 godz. - 16

Liczba dni roboczych po 12 godz. - 13 i 4 godz.

Liczba dni roboczych po 16 godz. - 10

Liczba dni roboczych po 24 godz. - 6 i 16 godz.

4x40 godz. plus 3x8 godz.

Liczba dni roboczych po 8 godz. - 23

Liczba dni roboczych po 10 godz. - 18 i 4 godz.

Liczba dni roboczych po 12 godz. - 15 i 4 godz.

Liczba dni roboczych po 16 godzin - 11 i 8 godz.

Liczba dni roboczych po 24 godz. - 7 dni i 16 godz.

4x40 godz. plus 2x8 godz. minus 1x8 godz. (za 1 listopada - Wszystkich Świętych wypadające we czwartek).

Liczba dni roboczych po 8 godz. - 21

Liczba dni roboczych po 10 godz. - 16 i 8 godz.

Liczba dni roboczych po 12 godz. - 14

Liczba dni roboczych po 16 godzin - 10 i 8 godz.

Liczba dni roboczych po 24 godz. - 7

4x40 godz. plus 1x8 godz. minus 2x8 godz. (za 25 i 26 grudnia święta Bożego Narodzenia wypadające we wtorek i w środę)

Liczba dni roboczych po 8 godz. - 19

Liczba dni roboczych po 10 godz. - 15 i 2 godz.

Liczba dni roboczych po 12 godz. - 12 i 8 godz.

Liczba dni roboczych po 16 godz. - 9 i 8 godz.

Liczba dni roboczych po 24 godz. - 6 i 8 godz.

Roczny wymiar czasu pracy - 2016 godzin

Łączna liczba niedziel i świąt nienakładających się na niedziele - 62

Dni kalendarzowe bez niedziel i świąt - 304 (366-62=304)

Liczba dni roboczych po 8 godzin - 252 (2016:8=252)

Liczba dni dodatkowo wolnych od pracy - 52 (304-252=52)

Współczynnik ekwiwalentowy - 21 (252:12=21)

Systemu przerywanego czasu pracy nie wolno łączyć z innymi uciążliwymi systemami czasu pracy zakładającymi wykonywanie pracy w wydłużonym dobowym wymiarze, a więc z systemami równoważnego czasu pracy. A także z systemem skróconego tygodnia pracy ani z systemem pracy weekendowej

Każdy pracownik ma prawo do co najmniej 11-godzinnego dobowego okresu odpoczynku i 35-godzinnego tygodniowego okresu odpoczynku

Miesiąc	Wymiar czasu pracy na całym etacie (w godz.)	Liczba dni roboczych po 8 godzin	Liczba dni roboczych po 10 godzin	Liczba dni roboczych po 12 godzin	Liczba dni roboczych po 16 godzin	Liczba dni roboczych po 24 godziny
Styczeń	168	21	16 i 8 godz.	14	10 i 8 godz.	7
Luty	168	21	16 i 8 godz.	14	10 i 8 godz.	7
Marzec	176	22	17 i 6 godz.	14 i 8 godz.	11	7 i 8 godz.
Kwiecień	160	20	16	13 i 4 godz.	10	6 i 16 godz.
Maj	168	21	16 i 8 godz.	14	10 i 8 godz.	7
Czerwiec	160	20	16	13 i 4 godz.	10	6 i 16 godz.
Lipiec	176	22	17 i 6 godz.	14	11	7 i 8 godz.
Sierpień	176	22	17 i 6 godz.	14	11	7 i 8 godz.
Wrzesień	160	20	16	13 i 4 godz.	10	6 i 16 godz.
Październik	184	23	18 i 4 godz.	15 i 4 godz.	11 i 8 godz.	7 i 16 godz.
Listopad	168	21	16 i 8 godz.	14	10 i 8 godz.	7
Grudzień	152	19	15 i 2 godz.	12 i 8 godz.	9 i 8 godz.	6 i 8 godz.
Razem	2016	252	201 i 6 godz.	168	126	84

Miesiąc	Wymiar czasu pracy na 1/2 etatu (w godz.)	Liczba dni roboczych po 8 godzin	Liczba dni roboczych po 10 godzin	Liczba dni roboczych po 12 godzin	Liczba dni roboczych po 16 godzin	Liczba dni roboczych po 24 godziny
Styczeń	84	10 i 4 godz.	8 i 4 godz.	7	5 i 4 godz.	3 i 12 godz.
Luty	84	10 i 4 godz.	8 i 4 godz.	7	5 i 4 godz.	3 i 12 godz.
Marzec	88	11	8 i 8 godz.	7 i 4 godz.	5 i 8 godz.	3 i 16 godz.
Kwiecień	80	10	8	6 i 8 godz.	5	3 i 8 godz.
Maj	84	10 i 4 godz.	8 i 4 godz.	7	5 i 4 godz.	3 i 12 godz.
Czerwiec	80	10	8	6 i 8 godz.	5	3 i 8 godz.
Lipiec	88	11	8 i 8 godz.	7 i 4 godz.	5 i 8 godz.	3 i 16 godz.
Sierpień	88	11	8 i 8 godz.	7 i 4 godz.	5 i 8 godz.	3 i 16 godz.
Wrzesień	80	10	8	6 i 8 godz.	5	3 i 8 godz.
Październik	92	11 i 4 godz.	9 i 2 godz.	7 i 8 godz.	5 i 12 godz.	3 i 20 godz.
Listopad	84	10 i 4 godz.	8 i 4 godz.	7	5 i 4 godz.	3 i 12 godz.
Grudzień	76	9 i 4 godz.	7 i 6 godz.	6 i 4 godz.	4 i 12 godz.	3 i 4 godz.
Razem	1008	126	100 i 8 godz.	84	63	42

Miesiąc	Wymiar czasu pracy na 1/3 etatu (w godz.)	Liczba dni roboczych po 8 godzin	Liczba dni roboczych po 10 godzin	Liczba dni roboczych po 12 godzin	Liczba dni roboczych po 16 godzin	Liczba dni roboczych po 24 godziny
Styczeń	56	7	5 i 6 godz.	4 i 8 godz.	3 i 8 godz.	2 i 8 godz.
Luty	56	7	5 i 6 godz.	4 i 8 godz.	3 i 8 godz.	2 i 8 godz.
Marzec	58 godz. i 40 minut	7 i 2 godz. i 40 minut	5 i 8 godz. i 40 minut	4 i 10 godz. i 40 minut	3 i 10 godz. i 40 minut	2 i 10 godz. i 40 minut
Kwiecień	53 godz. i 20 minut	6 i 5 godz. i 20 minut	5 i 3 godz. i 20 minut	4 i 5 godz. i 20 minut	3 i 5 godz. i 20 minut	2 i 5 godz. i 20 minut
Maj	56	7	5 i 6 godz.	4 i 8 godz.	3 i 8 godz.	2 i 8 godz.
Czerwiec	53 godz. i 20 minut	6 i 5 godz. i 20 minut	5 i 3 godz. i 20 minut	4 i 5 godz. i 20 minut	3 i 5 godz. i 20 minut	2 i 5 godz. i 20 minut
Lipiec	58 godz. i 40 minut	7 i 2 godz. i 40 minut	5 i 8 godz. i 40 minut	4 i 10 godz. i 40 minut	3 i 10 godz. i 40 minut	2 i 10 godz. i 40 minut
Sierpień	58 godz. i 40 minut	7 i 2 godz. i 40 minut	5 i 8 godz. i 40 minut	4 i 10 godz. i 40 minut	3 i 10 godz. i 40 minut	2 i 10 godz. i 40 minut
Wrzesień	53 godz. i 20 minut	6 i 5 godz. i 20 minut	5 i 3 godz. i 20 minut	4 i 5 godz. i 20 minut	3 i 5 godz. i 20 minut	2 i 5 godz. i 20 minut
Październik	61 godz. i 20 minut	7 i 5 godz. i 20 minut	6 i 1 godz. i 20 minut	5 i 1 godz. i 20 minut	3 i 13 godz. i 20 minut	2 i 13 godz. i 20 minut
Listopad	56	7	5 i 6 godz.	4 i 8 godz.	3 i 8 godz.	2 i 8 godz.
Grudzień	50 godz. i 40 minut	6 i 2 godz. i 40 minut	5 i 40 minut	4 i 2 godz. i 40 minut	3 i 2 godz. i 40 minut	2 i 2 godz. i 40 minut
Razem	672 godz.	84	67 i 2 godz.	56	42	28

Miesiące	Wymiar czasu pracy na całym etacie (w godz.)	Liczba dni roboczych po 8 godzin	Liczba dni roboczych po 10 godzin	Liczba dni roboczych po 12 godzin	Liczba dni roboczych po 16 godzin	Liczba dni roboczych po 24 godziny
Styczeń-marzec	512	64	51 i 2 godz.	42 i 8 godz.	32	21 i 8 godz.
Kwiecień-czerwiec	488	61	48 i 8 godz.	40 i 8 godz.	30 i 8 godz.	20 i 8 godz.
Lipiec-wrzesień	512	64	51 i 2 godz.	42 i 8 godz.	32	21 i 8 godz.
Październik-grudzień	504	63	50 i 4 godz.	42	31 i 8 godz.	21
Razem	2016	252	201 i 6 godz.	168	126	84

Miesiące	Wymiar czasu pracy na 1/2 etatu w godz.	Liczba dni roboczych po 8 godzin	Liczba dni roboczych po 10 godzin	Liczba dni roboczych po 12 godzin	Liczba dni roboczych po 16 godzin	Liczba dni roboczych po 24 godziny
Styczeń-marzec	256	32	25 i 6 godz.	21 i 4 godz.	16	10 i 16 godz.
Kwiecień-czerwiec	244	30 i 4 godz.	24 i 4 godz.	20 i 4 godz.	15 i 4 godz.	10 i 4 godz.
Lipiec-wrzesień	256	32	25 i 6 godz.	21 i 4 godz.	16	10 i 16 godz.
Październik-grudzień	252	31 i 4 godz.	25 i 2 godz.	21	15 i 12 godz.	10 i 12 godz.
Razem	1008	126	100 i 8 godz.	84	63	42

Miesiące	Wymiar czasu pracy na 1/3 etatu w godz.	Liczba dni roboczych po 8 godzin	Liczba dni roboczych po 10 godzin	Liczba dni roboczych po 12 godzin	Liczba dni roboczych po 16 godzin	Liczba dni roboczych po 24 godziny
Styczeń-marzec	170 i 40 minut	21 i 2 godz. i 40 minut	17 i 40 minut	14 i 2 godz. i 40 minut	10 i 10 godz. i 40 minut	7 i 2 godz. i 40 minut
Kwiecień-czerwiec	162 i 40 minut	20 i 2 godz. i 40 minut	16 i 2 godz. i 40 minut	13 i 6 godz. i 40 minut	10 i 2 godz. i 40 minut	6 i 18 godz. i 40 minut
Lipiec-wrzesień	170 i 40 minut	21 i 2 godz. i 40 minut	17 i 40 minut	14 i 2 godz. i 40 minut	10 i 10 godz. i 40 minut	7 i 2 godz. i 40 minut
Październik-grudzień	168	21	16 i 8 godz.	14	10 i 8 godzin	7
Razem	672 godz.	84	67 i 2 godz.	56	42	28

Miesiące	Wymiar czasu pracy na całym etacie w godz.	Liczba dni roboczych po 8 godzin	Liczba dni roboczych po 10 godzin	Liczba dni roboczych po 12 godzin	Liczba dni roboczych po 16 godzin	Liczba dni roboczych po 24 godziny
Styczeń-kwiecień	672	84	67 i 2 godz.	56	42	28
Maj-sierpień	680	85	68	56 i 8 godz.	42 i 8 godz.	28 i 8 godz.
Wrzesień-grudzień	664	83	66 i 4 godz.	55 i 4 godz.	41 i 8 godz.	27 i 16 godz.
Razem	2016	252	201 i 6 godz.	168	126	84

Miesiące	Wymiar czasu pracy na 1/2 etatu w godz.	Liczba dni roboczych po 8 godzin	Liczba dni roboczych po 10 godzin	Liczba dni roboczych po 12 godzin	Liczba dni roboczych po 16 godzin	Liczba dni roboczych po 24 godziny
Styczeń-kwiecień	336	42	33 i 6 godz.	28	21	14
Maj-sierpień	340	42 i 4 godz.	34	28 i 4 godz.	21 i 4 godz.	14 i 4 godz.
Wrzesień-grudzień	332	41 i 4 godz.	33 i 2 godz.	27 i 8 godz.	20 i 12 godz.	13 i 20 godz.
Razem	1008	126	100 i 8 godz.	84	63	42

Miesiące	Wymiar czasu pracy na 1/3 etatu w godz.	Liczba dni roboczych po 8 godzin	Liczba dni roboczych po 10 godzin	Liczba dni roboczych po 12 godzin	Liczba dni roboczych po 16 godzin	Liczba dni roboczych po 24 godziny
Styczeń-kwiecień	224	28	22 i 4 godz.	18 i 8 godz.	14	9 i 8 godz.
Maj-sierpień	226 40 minut	28 i 2 godz. i 40 minut	22 i 6 godz. i 40 minut	18 i 10 godz. i 40 minut	14 i 2 godz. i 40 minut	9 i 10 godz. i 40 minut
Wrzesień-grudzień	221 i 20 minut	27 i 5 godz. i 20 minut	22 i 1 godz. i 20 minut	18 i 5 godz. i 20 minut	13 i 13 godz. i 20 minut	9 i 5 godz. i 20 minut
Razem	672 godz.	84	67 i 2 godz.	56	42	28

Miesiące	Wymiar czasu pracy na całym etacie w godz.	Liczba dni roboczych po 8 godzin	Liczba dni roboczych po 10 godzin	Liczba dni roboczych po 12 godzin	Liczba dni roboczych po 16 godzin	Liczba dni roboczych po 24 godziny
Styczeń-czerwiec	1000	125	100	83 i 4 godz.	62 i 8 godz.	41 i 16 godz.
Lipiec-grudzień	1016	127	101 i 6 godz.	84 i 8 godz.	63 i 8 godz. i 8 godz.	42 i 8 godz.
Razem	2016	252	201 i 6 godz.	168	126	84

Miesiące	Wymiar czasu pracy na 1/2 etatu w godz.	Liczba dni roboczych po 8 godzin	Liczba dni roboczych po 10 godzin	Liczba dni roboczych po 12 godzin	Liczba dni roboczych po 16 godzin	Liczba dni roboczych po 24 godziny
Styczeń-czerwiec	500	62 i 4 godz.	50	41 i 8 godz.	31 i 4 godz.	20 i 20 godz.
Lipiec-grudzień	508	63 i 4 godz.	50 i 8 godz.	42 i 4 godz.	31 i 12 godz.	21 i 4 godz.
Razem	1008	126	100 i 8 godz.	84	63	42

Miesiące	Wymiar czasu pracy na 1/3 etatu w godz.	Liczba dni roboczych po 8 godzin	Liczba dni roboczych po 10 godzin	Liczba dni roboczych po 12 godzin	Liczba dni roboczych po 16 godzin	Liczba dni roboczych po 24 godziny
Styczeń-czerwiec	333 godz. i 20 minut	41 i 5 godz. i 20 minut	33 i 3 godz. i 20 minut	27 i 9 godz. i 20 minut	20 i 13 godz. i 20minut	13 i 21 godz. i 20 minut
Lipiec-grudzień	338 godz. i 40 minut	42 i 2 godz. i 40 minut	33 i 8 godz. i 40 minut	28 i 2 godz. i 40 minut	21 i 2 godz. i 40 minut	14 i 2 godz. i 40 minut
Razem	672 godz.	84	67 i 2 godz.	56	42	28

Data/dzień tygodnia	Nazwa święta
1 stycznia/niedziela	Nowy Rok
6 stycznia/piątek	święto Trzech Króli
8 kwietnia/niedziela	pierwszy dzień Wielkiej Nocy
9 kwietnia/poniedziałek	drugi dzień Wielkiej Nocy
1 maja/wtorek	święto państwowe
3 maja/czwartek	Święto Narodowe Trzeciego Maja
27 maja/niedziela	pierwszy dzień Zielonych Świątek
7 czerwca/czwartek	dzień Bożego Ciała
15 sierpnia/środa	Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny
1 listopada/czwartek	Wszystkich Świętych
11 listopada/niedziela	Narodowe Święto Niepodległości
25 grudnia/wtorek	pierwszy dzień Bożego Narodzenia
26 grudnia/środa	drugi dzień Bożego Narodzenia

System czasu pracy	Okres rozliczeniowy	Przesłanki stosowania
Podstawowy - art. 129 k.p.	do 4 miesięcy do 6 miesięcy do 12 miesięcy	w każdym przypadku w rolnictwie i hodowli, a także przy pilnowaniu mienia lub osób w rolnictwie i hodowli, a także przy pilnowaniu mienia lub osób, jeżeli jest to dodatkowo uzasadnione nietypowymi warunkami organizacyjnymi lub technicznymi mającymi wpływ na przebieg procesu pracy
Równoważny czas pracy - podstawowy - art. 135 k.p.	do 1 miesiąca do 3 miesięcy do 4 miesięcy	w każdym przypadku w szczególnie uzasadnionych przypadkach przy pracach uzależnionych od pory roku lub warunków atmosferycznych
Równoważny czas pracy - przy dozorze urządzeń lub pozostawaniu w pogotowiu do pracy - art. 136 k.p.	do 1 miesiąca	w każdym przypadku
Równoważny czasu pracy - przy pilnowaniu osób lub ochronie mienia, w zakładowych strażach pożarnych i zakładowych służbach ratowniczych - art. 137 k.p.	do 1 miesiąca do 3 miesięcy do 4 miesięcy	w każdym przypadku w szczególnie uzasadnionych przypadkach przy pracach uzależnionych od pory roku lub warunków atmosferycznych
Praca w ruchu ciągłym - art. 138 k.p.	do 4 tygodni	w każdym przypadku
Przerywany czas pracy - art. 139 k.p.	do 4 miesięcy	w każdym przypadku
Zadaniowy czas pracy - art. art. 140 k.p.	do 4 miesięcy	w każdym przypadku
Skrócony tydzień pracy - art. 143 k.p.	do 1 miesiąca	w każdym przypadku
Praca weekendowa - art. 144 k.p.	do 1 miesiąca	w każdym przypadku

 

Współpraca Anna Puszkarska i Jadwiga Sowińska

Małgorzata Jankowska

malgorzata.jankowska@infor.pl

Art. 128 - 15112 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).

Art. 15 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz.U z 2011 r. nr 127, poz. 721 z późn. zm.).