Komentarze

Dział trzynasty kodeksu pracy regulujący kwestie odpowiedzialności za wykroczenia przeciwko prawom pracowniczym stanowi przejaw ochronnej funkcji prawa pracy wobec pracownika jako słabszej strony stosunku pracy. Odpowiedzialność ta ma charakter karno-administracyjny z uwagi na szczególną rolę, jaką w ściganiu wymienionych w tym dziale wykroczeń odgrywa Państwowa Inspekcja Pracy. Samo postępowanie w tych sprawach toczy się według przepisów ustawy z 24 sierpnia 2001 r. - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 395). Wymienione w tym dziale wykroczenia dotyczą co do zasady naruszenia uprawnień pracowniczych głównie z zakresu indywidualnego prawa pracy. Uprawnienia z zakresu zbiorowego prawa pracy są chronione przez ustawę z 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (t.j. Dz.U. z 2001 r. nr 79, poz. 854 z późn. zm.) i ustawę z 23 maja 1991 r. o rozwiązywaniu sporów zbiorowych (Dz.U. nr 55, poz. 236 z późn. zm.). Poza komentowaną regulacją wykroczenia przeciwko prawom pracowniczym znajdują się także w wielu innych aktach prawnych. Jednak te określone w dziale trzynastym kodeksu pracy zostały tu umiejscowione z uwagi na szczególną wagę uprawnień pracowniczych, zwłaszcza takich jak ochrona zdrowia i życia.

Co się tyczy działu czternastego, podkreślić należy, iż upływ czasu - również na gruncie prawa pracy - powoduje dla osób uprawnionych, które nie realizują swych praw podmiotowych w terminach przyjętych ustawowo, niekorzystne skutki w ich sferze prawnej. Do tego zjawiska odnosi się znana prawu prywatnemu instytucja dawności występująca pod dwoma postaciami: przedawnienia oraz prekluzji (terminów zawitych). Zasadnicze różnice pomiędzy przedawnieniem a prekluzją sprowadzają się do określenia skutków prawnych, jakie wynikają z faktu niezrealizowania przez wierzyciela przysługującego mu uprawnienia w określonym terminie. Przepisy tego działu zostały poświęcone problematyce odnoszącej się w całości do instytucji przedawnienia i częściowo pokrywają się z regulacjami o przedawnieniu roszczeń zamieszczonymi w tytule VI księgi pierwszej ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, Dz.U. nr 16, poz. 93 z późn. zm. (art. 117-125). Przepisy te (z dwoma wyjątkami odnoszącymi się do art. 291 i 292) funkcjonują w kształcie niezmienionym od dnia wejścia w życie kodeksu pracy, co nastąpiło 1 stycznia 1975 r.

Dział piętnasty kodeksu pracy pomimo tego, że zatytułowany jest "Przepisy końcowe" (i w przeważającej większości w istocie takie przepisy się w nim mieszczą) zawiera również art. 300 k.p., który jest bardzo ważny dla systemu prawa pracy. Artykuł ten stanowi więź normatywną między prawem pracy a prawem cywilnym. Pomimo wyodrębnienia się prawa pracy z prawa cywilnego, kodeks pracy nie zawiera części ogólnej, a zatem już w tym zakresie stosowanie przepisów kodeksu cywilnego ma fundamentalne znaczenie. Celem wprowadzenia art. 300 do kodeksu pracy było po pierwsze niepowtarzanie w tym kodeksie regulacji zawartych w kodeksie cywilnym, po drugie wypełnianie ewentualnych nieprzewidzianych przez ustawodawcę luk (luk konstrukcyjnych). Poza tym warto jeszcze w tym miejscu zaznaczyć, iż wśród przepisów tych znalazł się art. 3045 k.p. regulujący wykonywanie pracy lub innych zajęć zarobkowych przez dziecko do ukończenia przez nie 16. roku życia.

Kolejnym komentarzem będzie komentarz do ustawy o czasie pracy kierowców, który opublikujemy 25 lipca

@RY1@i02/2013/123/i02.2013.123.21700010b.804.jpg@RY2@

Ewa Przedwojska asystent sędziego w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych SN

Ewa Przedwojska

asystent sędziego w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych SN

@RY1@i02/2013/123/i02.2013.123.21700010b.805.jpg@RY2@

Wojciech Ostaszewski asystent sędziego w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych SN

Wojciech Ostaszewski

asystent sędziego w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych SN

@RY1@i02/2013/123/i02.2013.123.21700010b.806.jpg@RY2@

Dominik Wajda radca prawny

Dominik Wajda

radca prawny