Wciąż trudno o urlop po utracie dziecka

Wykorzystując niejasne przepisy, pracodawcy odmawiają matkom urlopu macierzyńskiego w razie urodzenia martwego dziecka.

Z takiego uprawnienia nie mogła skorzystać pracownica jednego ze szpitali Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Kobieta wystąpiła z pismem do pracodawcy, prosząc o udzielenie jej 8-tygodniowego urlopu macierzyńskiego po laparoskopowym usunięciu ciąży pozamacicznej, co zostało stwierdzone zaświadczeniem lekarskim.

W odpowiedzi pracodawca poinformował skarżącą, że zgodnie z art. 180¹ kodeksu pracy urlop macierzyński przysługuje w razie urodzenia martwego dziecka lub jego śmierci przed upływem 8 tygodni życia po porodzie. Zatem nie należy się on w razie poronienia.

- Szpitale mieszają terminologię medyczną, w tym pojęcie poronienia, z prawną, w której używa się jedynie pojęcia urodzenia żywego lub martwego, bez względu na długość ciąży. Kobiecie, która traci dziecko, przysługuje urlop macierzyński - tłumaczy Małgorzata Bronka ze Stowarzyszenia Rodziców po Poronieniu.

W omawianej sprawie pracownica szpitala po raz kolejny wystąpiła do pracodawcy z wnioskiem o udzielenie jej urlopu macierzyńskiego, dołączając do niego tym razem kopię odpisu zupełnego aktu urodzenia córki. W tym dokumencie w rubryce "Uwagi" zapisano, że dziecko urodziło się martwe. Pracodawca nie przyjął jednak i tego dowodu jako argumentu za udzieleniem urlopu. Pracownica złożyła skargę do Państwowej Inspekcji Pracy. Ta przeprowadziła kontrolę, ale ze względu na brak przepisów regulujących przedstawioną sytuację pouczyła jedynie pracownicę o możliwości wniesienia powództwa przeciwko szpitalowi do sądu pracy.

- Miesięcznie otrzymujemy około 30 zgłoszeń od rodziców, którzy mają problemy z uzyskaniem uprawnień rodzicielskich po utracie dziecka - podkreśla Małgorzata Bronka.

Jej zdaniem zmienić powinny się przepisy dotyczące udokumentowania narodzin martwego dziecka. Zdarza się, że lekarze nie chcą określać np. płci lub wagi dziecka. A bez tych danych rodzic nie uzyska aktu urodzenia w urzędzie stanu cywilnego, na podstawie którego pracodawca może udzielić urlopu macierzyńskiego.

- Warto też rozważyć doprecyzowanie przepisów k.p., bo jak wskazuje wyżej opisana sytuacja, obecne nie są wystarczające - przekonuje Patrycja Zawirska, partner w Kancelarii Raczkowski i Wspólnicy.

Jej zdaniem art. 180¹ mógłby stanowić, że pracownicy przysługuje urlop macierzyński (w odpowiednim wymiarze) we wszelkich przypadkach utraty dziecka, potwierdzonej zaświadczeniem medycznym. Dzięki temu kobieta w takiej sytuacji miałaby czas na regenerację fizyczną i psychiczną przed powrotem do pracy.

Pracodawcy nie mieliby natomiast wątpliwości, kiedy mają udzielić urlopu macierzyńskiego.

- Rodzice mogliby też, w tym trudnym dla nich przecież momencie, uniknąć biurokratycznych problemów związanych z uzyskiwaniem dokumentów od lekarza i z Urzędu Stanu Cywilnego - zaznacza Patrycja Zawirska.

Dziś to od tej dokumentacji zależy prawo matki do urlopu macierzyńskiego.

8 tygodni urlopu macierzyńskiego przysługuje w razie narodzin martwego dziecka

20 tygodni zwykłego urlopu macierzyńskiego przysługuje w razie urodzenia żywego dziecka (w razie urodzenia 1 dziecka przy porodzie)

Łukasz Guza

lukasz.guza@infor.pl