Jak pozyskać środki na działalność

O tym, czy z określonego rachunku, w tym używanego także dla potrzeb prywatnych, przedsiębiorca może korzystać do rozliczeń z urzędem skarbowym lub z ZUS, przesądza umowa zawarta z bankiem. Musi być ona zgodna z przepisami prawa bankowego. Wynika z nich jedynie - że rachunki oszczędnościowo-rozliczeniowe mogą być prowadzone wyłącznie dla osób fizycznych, niezależnie od ich statusu dochodowego. Natomiast rachunki rozliczeniowe (bieżące i pomocnicze) wyłącznie dla osób fizycznych prowadzących działalność zarobkową na własny rachunek, w tym dla osób będących przedsiębiorcami. Jeśli więc umowa o prowadzenie rachunku przewiduje takie rozwiązanie, przedsiębiorca może dokonywać przelewów z ROR, jeśli spełniają one wyżej opisane kryteria prawa działalności gospodarczej, podatkowego i ubezpieczeń społecznych (w tym w zakresie posługiwania się specjalnymi wzorami polecenia przelewu).

W praktyce przedsiębiorcy mający prawo do obniżania podstawy opodatkowania o koszty korzystają jednak z dwóch różnych kont bankowych, by mieć klarowną sytuację w zakresie rozliczania kosztów.

Zarówno wniosek o założenie rachunku, jak i większość dodatkowych umów można zawierać za pośrednictwem internetu, bez konieczności udawania się do oddziału banku. A komunikacja w drugą stronę z banku do przedsiębiorcy (karty płatnicze, token do szyfrowania operacji itp.) odbywa się z wykorzystaniem poczty lub gońców.

Procedury stosowane przy zawieraniu umowy leasingu są znacznie prostsze niż w przypadku starań o kredyt. Firma bez zdolności kredytowej nie ma szans na pozyskanie kredytu obrotowego, o inwestycyjnym już nawet nie wspominając. Będąc osobą fizyczną, można co prawda wziąć kredyt prywatnie (konsumencki) i pozyskane w ten sposób środki wykorzystać na biznes, ale w przypadku firmowego samochodu dobrym rozwiązaniem jest też leasing.

Finansujący (spółka leasingowa) przed zawarciem umowy bada zdolność leasingową korzystającego (leasingobiorcy). W praktyce jednak, zwłaszcza w odniesieniu do samochodu osobowego, wystarczy nie być notowanym w żadnym rejestrze niesolidnych dłużników i mieć czyste konto w Biurze Informacji Kredytowej, by móc skorzystać z leasingu samochodu osobowego - przynajmniej na podstawie umowy leasingu operacyjnego lub odnawialnego.

Obie te formy charakteryzują się tym, że w okresie trwania umowy samochód stanowi własność firmy leasingowej. Za to korzystający może wliczać w koszty ratę leasingową w pełnej wysokości, nawet jeśli chce spłacić samochód w dwa lata.

Przy klasycznym leasingu operacyjnym, na zakończenie umowy, np. po dwóch latach samochód przejdzie na własność firmy. Natomiast przy leasingu operacyjnym w wersji odnawialnej umowa nie zakłada, że ostatnia rata leasingowa będzie równoznaczna z wykupieniem leasingowanego samochodu. Często w umowie zawieranej między finansującym a korzystającym kwestię tę zostawia się otwartą. W efekcie na finał można ten sam samochód wyleasingować ponownie, wykupić albo oddać, by np. wziąć w leasing nowy.

Z ekspresowej amortyzacji mogą korzystać osoby rozpoczynające prowadzenie działalności gospodarczej oraz mali podatnicy. Polega ona na tym, że przedsiębiorca wlicza w koszty wydatki na zakup środków trwałych do równowartości 50 tys. euro w danym roku podatkowym. Nie wszystkie nabywane składniki majątku można jednak tą metodą amortyzować. W przypadku pojazdów spod ekspresowej amortyzacji wyłączone są samochody osobowe. Nie ma natomiast przeszkód, by wliczyć od razu w koszty do równowartości 50 tys. euro zakupiony dla firmy samochód ciężarowy, w tym dostawczy.

Samochód taki można wziąć także w leasing. Typową umową stosowaną w takim przypadku jest umowa leasingu operacyjnego. By móc wliczać w koszty raty leasingowe, nie może być ona zawarta na czas krótszy niż dwa lata (40 proc. okresu normatywnego, który dla samochodów wynosi 60 miesięcy).

O tym, które rozwiązanie jest korzystniejsze, trudno z góry przesądzać. Trzeba by przeanalizować konkretną sytuację. By wliczyć w koszty zakup na zasadach ekspresowej amortyzacji, trzeba dysponować albo gotówką na sfinansowanie całej inwestycji, albo zaciągać kredyt. Korzyść podatkowa w pełnej wysokości (obniżenie przychodów o cały wydatek na zakup) jest możliwa, gdy dochód jest odpowiednio wysoki. W przeciwnym przypadku wystąpi strata, którą można odliczać, po połowie, w dwóch kolejnych latach. Gdy zaś szybko taki samochód będzie się sprzedawać, cały dochód ze sprzedaży objęty będzie podatkiem. Przy leasingu wystarczy dysponować niewielką kwotą na wkład własny. Ponadto można dużo elastyczniej ustalić okres rozliczania inwestycji w koszty, dostosowując go do planowanych przychodów. Jeśli zaś zawrzemy umowę leasingu odnawialnego, samochód nie stanie się składnikiem majątku firmy, a w efekcie gdy będziemy z niego rezygnowali (np. na rzecz nowego), nie powstanie dochód do opodatkowania.

Konto firmowe najlepiej jest założyć w banku, który oferuje dużo produktów kredytowych, w tym dla swoich klientów, na warunkach preferencyjnych, oraz w którym posiadamy także konto osobiste. Ta druga okoliczność jest ważna z dwóch względów. Po pierwsze, takie rozwiązanie ułatwia (czasem obniża koszt) przepływy między rachunkami, co w przypadku małych firm osób fizycznych jest na porządku dziennym. Po drugie, ułatwi kredytowe pertraktacje z bankiem, zwłaszcza w zakresie ustalania zdolności kredytowej przedsiębiorcy.

Trzeba bowiem mieć na względzie, że bank, w którym przedsiębiorca działający jako osoba fizyczna ubiega się o kredyt, badał będzie jego kondycję finansową podwójnie: i jako osoby prowadzącej działalność gospodarczą (finanse firmy), i jako osoby fizycznej - konsumenta (finanse osobiste). W konsekwencji jakiekolwiek problemy z terminowością regulowania zobowiązań konsumenckich mogą utrudnić pozyskanie środków na finansowanie działalności firmy, która nawet jest liderem rynku i w sposób ciągły uzyskuje dwucyfrową rentowność.

Ponadto osoba starająca się o kredyt gospodarczy, a posiadająca już zobowiązania konsumenckie (nawet w formie kart kredytowych), musi liczyć się z tym, że obniżą one jej zdolność kredytową. W trakcie ubiegania się o kredyt na finansowanie działalności będzie ona musiała przedstawić opinie z banków i innych instytucji finansowych, dotyczące terminowości spłaty tych zobowiązań. Jeśli będą one niekorzystne, mogą być trudną do sforsowania barierą oddzielającą przedsiębiorcę od środków na finansowanie działalności.

Wiele banków preferuje określone grupy przedsiębiorców. Dotyczy to zwłaszcza firm działających w branży medycznej, prawnej i w ogóle dziedzin, w których osoby uprawiające tzw. wolne zawody funkcjonują jako przedsiębiorcy. Jeśli firma kwalifikuje się do którejś w tych branż, warto założyć pakietowy rachunek firmowy w banku, który jest skłonny preferować ten rodzaj przedsiębiorczości.

Dla finansującego, czyli firmy leasingowej, nie ma zasadniczego znaczenia forma, w jakiej korzystający z leasingu przedsiębiorca rozlicza się z fiskusem. Istotne jest, by miał on zdolność leasingową, którą ustala się według procedur identycznych dla wszystkich potencjalnych klientów spółki leasingowej.

Osoba, która płaci podatek w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, powinna jednak pamiętać o tym, że choć nie może przychodu przed opodatkowaniem obniżyć o koszty poniesione w związku z prowadzoną działalnością, to jednak w przypadku gdy samochód stanie się składnikiem majątku firmowego, bo np. leasingowany jest na podstawie umowy leasingu kapitałowego albo finałem umowy leasingu operacyjnego ma być wykup, powinien być ujęty wykazie środków trwałych. Oznacza to, że w przypadku jego sprzedaży konieczne będzie ustalenie przychodu i zapłacenie podatku. W związku z tym warto rozważyć opcję leasingu odnawialnego.