Leon Podkaminer

Red. Tomasz Jóźwik przerażającymi słowami („Taryfy siejące zniszczenie”) potępia handlową politykę prez. Trumpa (Magazyn DGP, 4-6 kwietnia). Przy okazji dostaje się prof. Nawarro, doradcy prezydent ds. handlu: „Nawarro twierdzi, że deficyt handlowy oznacza utratę bogactwa”. Tymczasem, zdaniem red. Jóźwika, „na gruncie głównego nurtu współczesnej ekonomii pogląd ten nie znajduje uzasadnienia”. Otóż p. Jóźwik jest w błędzie. To, że deficyt handlowy pomniejsza Produkt Krajowy Brutto jest prawdą nie podlegającą dyskusji – niezależnie od tego, do jakiej „nurtu” ekonomii jesteśmy zaliczani. Rzecz wynika po prostu z definicji PKB.

Powojenna złota era kapitalizmu pokrywa się czasowo z funkcjonowaniem systemu Bretton Woods. Opierał się on na międzynarodowym porozumieniu o stałości kursów wymiennych walut narodowych i zakładał stałą dolarową cenę złota z zasobów USA. Przez dłuższy okres system ten działał całkiem dobrze, ale od początku lat 70. XX w. ulegał erozji. 

Od 1 stycznia 2023 r. euro zastąpiło chorwacką kunę. Fakt ten wzbudził falę ekscytacji wśród krajowych orędowników jak najrychlejszego zastąpienia złotego przez euro. W ich mniemaniu jest już najwyższy czas, by podjąć praktyczne kroki prowadzące do tego celu. 

Od dłuższego czasu Włochy uchodzą za „chorego człowieka Europy”. Symptomem choroby trawiącej ten kraj jest wysoki poziom długu publicznego brutto. Jeszcze przed pandemią wynosił on 134 proc. PKB (w 2019 r.) - w 2021 r. przekroczył 150 proc. PKB. Poważniejszą oznaką słabości jest niezadowalające tempo wzrostu gospodarczego. Już od początku lat 2000. jest ono niskie. PKB na mieszkańca realnie wzrastało w tym okresie średniorocznie o 0,2 proc. (Dla porównania, dla Niemiec średnio o 1,1 proc.). Sam wzrost był też niestabilny. W sześciu z dziewiętnastu lat Włochy doświadczały otwartej recesji. Wreszcie mają one wysoką stopę bezrobocia. Aktualnie (2021) jest to 9,5 proc. (w Niemczech: 3,6 proc.)

Pojawiają się coraz natarczywsze głosy wzywające rząd do ograniczania rządowych wydatków socjalnych, a także wzrostu płac w sektorze publicznym. Niewątpliwie ma to związek z obecną inflacją, która - jak się okazuje - jest raczej odporna na zacieśniającą się politykę pieniężną.