Finanse gmin i powiatów w pytaniach i odpowiedziachGospodarka finansowa jednostek samorządu terytorialnego zawsze budzi wiele pytań i wątpliwości - i zapewne tak pozostanie. Po części jest to spowodowane wysokim stopniem sformalizowania regulacji prawnych. Po części zaś na problemy interpretacyjne wpływają także zmienność prawa oraz niejednolitość oceny różnych aspektów finansowych przez organy nadzoru i kontroli, czyli przede wszystkim regionalne izby obrachunkowe. W ramach niniejszego opracowania w sposób przekrojowy przedstawiamy (w formie pytań i odpowiedzi) rozwiązania wybranych problemów jednostek samorządu terytorialnego, które mogą wystąpić w perspektywie zarówno roku budżetowego, jak i dłuższej. Dotyczą one różnych kwestii, m.in. zaciągania zobowiązań, legalności wydatków, przygotowania uchwały budżetowej na kolejny rok itp. Poradnik będzie zatem przydatny nie tylko teraz, pod koniec roku kalendarzowego, gdy trwają przygotowania do przyjęcia uchwał budżetowych na 2023 r., lecz także może być użyteczny w trakcie całego roku budżetowego. Oczywiście przedstawione przykłady różnych aspektów gospodarowania publicznymi środkami samorządowymi stanowią tylko namiastkę narastających rokrocznie problemów związanych z wydatkowaniem środków publicznych czy z zaciąganiem zobowiązań. W rozwiązywaniu tych problemów szczególna rola przypada regionalnym izbom obrachunkowym. Wykonują one wiele zadań w zakresie kontroli i nadzoru nad działalnością samorządów, ale mają również zadania o charakterze informacyjnym, instruktażowym oraz szkoleniowym, o czym stanowi art. 1 ust. 4 ustawy z 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 1668). Dlatego szukając odpowiedzi na pytania dotyczące różnych zagadnień, sięgnęliśmy po dorobek regionalnych izb obrachunkowych i sądów.Marcin Nagórek•02 listopada 2022
Co zrobić, aby naprawdę wspomóc samorządy, czyli de facto mieszkańcówKatarzyna Gruszecka-Spychała•05 października 2022
Rząd dorzucił pieniędzy, ale wymaga inwestowania w oszczędzanie energiiGminy, powiaty i województwa część z dodatkowych 13,7 mld zł powinny przeznaczyć np. na pompy ciepła, fotowoltaikę czy ocieplenie budynków. Chodzi o zmniejszenie zużycia węgla, gazu i prądu. Jeśli tego z czasem nie zrobią, za kilka lat z podziału rezerwy subwencji ogólnej dostaną odpowiednio mniejAleksander Nelicki•21 września 2022
Czy urząd ma prawo kupić kwiaty dla pracowników odchodzących na emeryturę?Do końca roku z urzędu ma odejść na emeryturę znaczna liczba pracowników. Czy możemy sfinansować z budżetu powiatu wydatki okazjonalne, np. na zakup kwiatów i upominków w postaci pamiątkowych zegarków lub książek? Marcin Nagórek•17 września 2022
Premier trzyma samorządy w niepewnościGminy, powiaty i miasta na dodatkową naukę języka polskiego dla dzieci z Ukrainy dostały ekstra pieniądze. Tam, gdzie takich uczniów było wielu, wsparcie z budżetu państwa było niewystarczające. Te samorządy, gdzie było mało dzieci uchodźców, nie wykorzystały wszystkich środków. Obawiają się, że będą musiały je zwracaćArtur Radwan•27 lipca 2022
Samorządy na plusie w 2021 r., ale przyszłość niepewnaZeszły rok JST zamknęły nadwyżką w wysokości 17,4 mld zł. Kwota robi wrażenie, ale samorządowcy z niepokojem patrzą na tegoroczne budżety uszczuplane kolejnymi wersjami Polskiego ŁaduKrzysztof Bałękowski•14 lipca 2022
Rada gminy nie zawsze zablokuje zmianę warunków pracy i płacy radnegoMoże ona nie wyrazić takiej zgody, ale tylko wtedy, gdy podstawą modyfikacji w zatrudnieniu są zdarzenia związane z wykonywaniem mandatu. Ta obowiązująca od lat zasada często nie jest jednak właściwie rozumiana, o czym świadczą niedawne wyroki sądów administracyjnychAnna Ryl•18 maja 2022
Samorząd to nie fabryka dóbr konsumpcyjnychKilka lat temu napisałam, że nasz ustrój zmienia się bez zmiany konstytucji. Że z pozoru drobne zmiany przepisów doprowadzą do przekształceń ustrojowych, choć ustawa zasadnicza pozostanie nietknięta. Bez satysfakcji stwierdzam, że moje obawy były słuszne, a ten scenariusz się realizuje. Nie przewidziałam tylko tego, że zmiany przestaną być drobne.Katarzyna Gruszecka-Spychała•18 maja 2022
Szpalery cisów i problemy społeczne...Rzecz o małych miastach i Polsce powiatowej 30 lat od wolnych wyborówGrzegorz Cichy•18 maja 2022