JST

Aktywność inwestycyjna samorządów rośnie. Ale jest ona finansowana głównie z nadwyżki operacyjnej, czyli wolnych środków.

Gospodarka finansowa jednostek samorządu terytorialnego zawsze budzi wiele pytań i wątpliwości – i zapewne tak pozostanie. Po części jest to spowodowane wysokim stopniem sformalizowania regulacji prawnych. Po części zaś na problemy interpretacyjne wpływają także zmienność prawa oraz niejednolitość oceny różnych aspektów finansowych przez organy nadzoru i kontroli, czyli przede wszystkim regionalne izby obrachunkowe. W ramach niniejszego opracowania w sposób przekrojowy przedstawiamy (w formie pytań i odpowiedzi) rozwiązania wybranych problemów jednostek samorządu terytorialnego, które mogą wystąpić w perspektywie zarówno roku budżetowego, jak i dłuższej. Dotyczą one różnych kwestii, m.in. zaciągania zobowiązań, legalności wydatków, przygotowania uchwały budżetowej na kolejny rok itp. Poradnik będzie zatem przydatny nie tylko teraz, pod koniec roku kalendarzowego, gdy trwają przygotowania do przyjęcia uchwał budżetowych na 2023 r., lecz także może być użyteczny w trakcie całego roku budżetowego. Oczywiście przedstawione przykłady różnych aspektów gospodarowania publicznymi środkami samorządowymi stanowią tylko namiastkę narastających rokrocznie problemów związanych z wydatkowaniem środków publicznych czy z zaciąganiem zobowiązań. W rozwiązywaniu tych problemów szczególna rola przypada regionalnym izbom obrachunkowym. Wykonują one wiele zadań w zakresie kontroli i nadzoru nad działalnością samorządów, ale mają również zadania o charakterze informacyjnym, instruktażowym oraz szkoleniowym, o czym stanowi art. 1 ust. 4 ustawy z 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 1668). Dlatego szukając odpowiedzi na pytania dotyczące różnych zagadnień, sięgnęliśmy po dorobek regionalnych izb obrachunkowych i sądów.

Opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi (zwana potocznie opłatą śmieciową lub podatkiem śmieciowym) jest należnością publicznoprawną, która stanowi dochód gminy. W przypadku tej daniny występuje wiele charakterystycznych tylko dla niej cech (takich jak np. instytucja zawiadomienia o wysokości opłaty w przypadku zmiany jej stawki). Prowadząc szkolenia z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla pracowników jednostek samorządu terytorialnego, spotykamy się z wieloma pytaniami i wątpliwościami. Odpowiadamy na niektóre z nich. Autor jest radcą prawnym prowadzącym szkolenia na temat opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla JST, Kancelaria Prawna Dr Krystian Ziemski & Partners w Poznaniu.

Rada nadzorcza naszej spółki komunalnej, która działa w formie spółki z o.o., chciałaby skorzystać ze zmian, jakie wprowadziła ostatnia nowelizacja kodeksu spółek handlowych. Konkretnie chodzi nam o możliwość powołania doradcy. Czy rada nadzorcza spółki należącej do gminy też ma prawo mieć własnego doradcę? Jeśli tak, to jak wygląda procedura jego powołania i odwołania? Jakie wymagania musi on spełnić? No i co z wynagrodzeniem – czy są tu jakieś kryteria lub ograniczenia?

Długi mieszkańców i przedsiębiorców wobec gmin wynoszą już 12,4 mld zł, wynika z raportu Krajowego Rejestru Długów (KRD). Z badania KRD wynika, że większość mieszkańców popiera skuteczne działania windykacyjne.

Rząd rozpoczyna przekazywanie samorządom pierwszej z trzech transz dodatkowych środków z tytułu udziałów we wpływach z podatku dochodowego od osób fizycznych, poinformował wiceminister spraw wewnętrznych i administracji Paweł Szefernaker. Cała pula to 13,67 mld zł.

Prezydent podpisał nowelizację ustawy dochodach jednostek samorządu terytorialnego (JST), która umożliwia przekazanie JST dodatkowo 13,67 mld zł z tytułu udziału we wpływach z podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT), poinformowała Kancelaria Prezydenta.

Sejm poparł część poprawek do nowelizacji ustawy dochodach jednostek samorządu terytorialnego (JST), które precyzują kwestie przekazywania środków na transformację energetyczną nie tylko przez JST, ale także jednostki kultury, ZOZ-y i spółki kapitałowe, gdzie właścicielem lub większościowym udziałowcem jest JST. Nowela umożliwia przekazanie JST dodatkowo 13,67 mld zł z tytułu udziału we wpływach z podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT).

Senat przyjął w czwartek, wraz z poprawkami, nowelizację ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego.

Strona samorządowa zgłasza szereg postulatów dotyczących zmian w finansowaniu JST. Podczas wczorajszego posiedzenia Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego odniósł się do nich wiceszef resortu finansów Sebastian Skuza.

Pominięcie ich w procedurze może powodować istotną wadę postępowania, skutkującą nawet stwierdzeniem nieważności uchwały wprowadzającej plan miejscowy albo podstawę do wznowienia sprawy o wydanie decyzji lokalizacyjnej. Autorką artykułu jest Aneta Fornalik, adwokat MPA, Sowisło Topolewski Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych S.K.A.

To nie pierwszy raz, gdy rząd w końcówce roku planuje niespodziewany transfer miliardów złotych do samorządów. Ale zamiast wdzięczności, jest gniew.

Jeszcze w tym roku do regionów trafi jednorazowe wsparcie w wysokości ponad 13,6 mld zł. W zamian jednak za rok nie dostaną one pieniędzy z części rozwojowej subwencji ogólnej. Lokalni włodarze zwracają uwagę na punktowy charakter pomocy i pytają o rozwiązania systemowe

W związku z prognozowanymi problemami finansowymi samorządów skarbnicy chcieliby wzmocnienia swojej pozycji prawnej w strukturach JST. Postulat ten popiera Krajowa Rada Regionalnych Izb Obrachunkowych

W ostatnim czasie ze względu na pandemię mieszkańcy częściej korzystali z uprawnień, jakie daje ustawa z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (dalej: u.d.i.p.) i występowali do placówek oświatowych o różnego rodzaju dane. O zwiększonym zainteresowaniu tymi kwestiami świadczą liczne wyroki sądów administracyjnych.

Rozstrzygają one spory kompetencyjne między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i instytucjami rządowymi. Sprawdzają też zgodność z prawem aktów prawa uchwalanych przez organy stanowiące gmin, powiatów i województw - kwestię wyjaśnia Aneta Fornalik, adwokat MPA, Sowisło Topolewski Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych S.K.A.