Europejski Trybunał Praw Człowieka

Dwa lata będzie miał organ na wykonanie orzeczenia strasburskiego trybunału. Dyscyplinować odpowiedzialnych będzie prezes Rady Ministrów

Europejski Trybunał Praw Człowieka przypomniał na kanwie sprawy Kotow p. Rosji, że kara pozbawienia wolności w kontekście protestu czy też korzystania ze swobody wypowiedzi jest możliwa tylko w ekstremalnych sytuacjach i wymaga szczegółowego uzasadnienia ze strony sądów krajowych.

Associated Newspapers Limited – wydawcy „Daily Mail” i „Mail on Sunday” – zostały wytoczone dwa procesy. Pierwszy przez A.S., libijskiego biznesmena, po tym, jak portal MailOnline wskazał go jako podejrzanego w sprawie zamachu terrorystycznego w Manchester Arena w 2017 r. Drugi – przez E.H., psychologa klinicznego wymienionego w „Mail on Sunday” i MailOnline w kontekście znanego jako „Operation Midland” śledztwa dotyczącego historycznych przypadków wykorzystywania seksualnego dzieci.

Sprawa A.L. i E.J. przeciwko Francji (skargi nr 44715/20 i 47930/21) dotyczyła legalności przejęcia danych z oprogramowania służącego grupom przestępczym. 7 grudnia 2018 r. prokuratura przy specjalnym międzyregionalnym oddziale sądu karnego w Lille wszczęła dochodzenie w sprawie EncroChat i jego użytkowników. Ustalono, że to narzędzie było wykorzystywane przez organizacje przestępcze działające we Francji. EncroChat działało jako zamknięta sieć smartfonów podłączonych do serwera we Francji. 

Dzięki połączeniu kilku skarg z Polski wyrok ETPC zabrzmi głośniej – uważają obrońcy praw człowieka. Pytanie, czy na tyle głośno, by w końcu rozwiązać problem systemowo

W wyroku w sprawie Y. i inni przeciw Szwajcarii (skarga nr 9577/21) Europejski Trybunał Praw Człowieka po raz kolejny wypowiedział się w kwestii uznania określonego kraju za kraj „bezpieczny”, do którego deportacja nie stanowi zagrożenia dla praw i wolności jednostki. Tym razem za taki kraj uznano Albanię.

Pandemia COVID-19, oprócz bezprecedensowego wyzwania w dziedzinie ochrony zdrowia, stanowiła również pole doświadczalne dla prawa. Legislacja „covidowa”, wprowadzona bardzo często z naruszeniem standardów ochrony praw i wolności człowieka, do tej pory wywołuje prawne i społeczne reperkusje i kontrowersje. Również zakres zawieszania czy ograniczania obowiązujących gwarancji był – i nadal jest – kontestowany. Pokłosiem tych zagadnień zajmował się w ostatnich tygodniach również Europejski Trybunał Praw Człowieka, rozstrzygając w dwóch sprawach, w których pandemia COVID-19 i sposób reakcji na nią władz krajowych pozostawały w centrum skarg.

Zdarza się, że w wyniku odwołania do Wielkiej Izby Europejski Trybunał Praw Człowieka całkowicie zmienia swoje orzeczenie. Do takiego zwrotu akcji doszło w sprawie Fabbri i inni p. San Marino, w którym skład siedmiu sędziów uznał, że przewlekłe postępowanie prowadzone w sprawach zainicjowanych przez skarżących naruszyło ich prawa. W wyniku odwołania państwa ETPC zmienił wyrok, skupiając się przede wszystkim na niedopełnieniu wymogów formalnych przez skarżących.