cieśnina Ormuz

Jeśli ruch statków przez cieśninę Ormuz uda się przywrócić w najbliższych tygodniach, to największy kryzys na rynku ropy naftowej w historii zakończy się bez poważnych konsekwencji dla globalnej gospodarki. Jednak nawet w najbardziej optymistycznych scenariuszach podwyższone ceny paliw utrzymają się zapewne do końca roku. W przyszłości trzeba liczyć się z droższą żywnością.

Choć pierwsze dni kryzysu wokół Cieśniny Ormuz wywołały obawy o gwałtowny wzrost cen surowców i poważne zakłócenia gospodarcze, światowe rynki zachowały względny spokój. Jak podkreśla prof. Dorota Niedziółka ze Szkoły Głównej Handlowej, obecna stabilizacja może być jednak jedynie chwilowa, a prawdziwe konsekwencje konfliktu ujawnią się dopiero w dłuższej perspektywie.

Produkty żywnościowe na światowych rynkach były w maju o 2,9 proc. droższe niż rok wcześniej – wynika z danych FAO, oenzetowskiej agendy zajmującej się żywnością i rolnictwem. To najwyższe tempo wzrostu od września ub.r. W porównaniu z kwietniem ceny żywności na świecie były jednak nieznacznie niższe.

Wzrost cen paliw i wymuszona zmiana tras w ciągu kilku tygodni podniosły koszty transportu morskiego o 35 proc. Ruch tankowców przez Kanał Panamski był na przełomie kwietnia i maja niemal o połowę wyższy niż przed wybuchem wojny na Bliskim Wschodzie.

Korzystając z zawieszenia negocjacji, Iran umacnia kontrolę nad szlakiem, którym przed wojną transportowano 20 proc. zużywanej na świecie ropy. Od początku roku surowiec podrożał już ponad 80 procent.

Iran częściowo luzuje ruch w cieśninie Ormuz. Jak zapowiedział przewodniczący komisji bezpieczeństwa narodowego irańskiego parlamentu Ebrahim Azizi, decyzja już zapadła. Wkrótce ma zostać przedstawiony plan zarządzania ruchem statków w cieśninie Ormuz wzdłuż wyznaczonej trasy.

Hossę na rynku wspiera rosnące zapotrzebowanie związane z transformacją energetyczną, rozbudową centrów danych i rosnącymi wydatkami na zbrojenia. Według firmy S&P Global zapotrzebowanie na miedź do końca dekady wzrośnie do 33 mln ton, z 28 mln ton w 2025 roku.

Według sondażu Ipsos dla „Washington Post” wojna z Iranem jest wśród Amerykanów równie niepopularna jak wojna w Iraku w okresie największej przemocy w 2006 roku oraz wojna w Wietnamie na początku lat 70. To problem dla Donalda Trumpa i szansa zarówno dla Iranu, jak i dla... Chin

Według pośredniczących w rozmowach pakistańskich urzędników USA i Iran są blisko porozumienia, które zakończy wojnę i może przywrócić ruch statków przez cieśninę. Ceny ropy naftowej wyceniają spadek premii za ryzyko związanej z ograniczeniem podaży ropy naftowej.

Projekt, w ramach którego USA chcą eskortować statki przez Ormuz, może nie przynieść oczekiwanych rezultatów.

Trwająca od 28 lutego wojna Izraela i Stanów Zjednoczonych przeciwko Iranowi doprowadziła do największego zakłócenia dostaw ropy naftowej od lat. Blokada cieśniny Ormuz winduje ceny surowca do poziomów niewidzianych od czterech lat, a brytyjska agencja nadzoru morskiego UKMTO oceniła stan zagrożenia na tym szlaku jako „krytyczny".

Decyzja o europejskim zaangażowaniu w ochronę cieśniny Ormuz wpisuje się w szersze starania o uspokojenie administracji Donalda Trumpa, która krytykuje Stary Kontynent za brak wsparcia dla prowadzonej przez nią wojny z Iranem

Przewodniczący irańskiego parlamentu Mohammad Ghaber Ghalibaf oświadczył w środę, że otwarcie cieśniny Ormuz jest niemożliwe, ponieważ USA „rażąco naruszają” rozejm przez blokowanie irańskich portów. Prezydent Masud Pezeszkian dodał, że „hipokryzja” Waszyngtonu uniemożliwia zakończenie wojny.

Przez ostatnie dekady zoptymalizowaliśmy do perfekcji łańcuchy dostaw. Dostawy działają w reżimie Just-in-Time, w którym pojazdy to mobilne magazyny, a towar dociera do miejsca przeznaczenia co do minuty.

Nad gospodarką UE wisi widmo niedoborów m.in. paliwa lotniczego i diesla. Bruksela chce zachęcać do redukcji ich zużycia. Polska na razie nie widzi potrzeby.