Wadium służy też eliminowaniu nieuczciwych praktyk

@RY1@i02/2009/248/i02.2009.248.183.010b.101.jpg@RY2@

Fot. Archiwum

Andrzej Olszewski, radca prawny w kancelarii Barylski T., Olszewski A., Brzozowski A.

Dotychczas wykonawca mógł złożyć ofertę bez wymaganych dokumentów lub oświadczeń, a następnie, nawet po zapoznaniu się z ofertami konkurencji, wycofać się z postępowania. Rozwiązanie to umożliwiało grupie wykonawców działających w porozumieniu zmuszenie zamawiającego do wyboru oferty, np. z najwyższą ceną spośród zgłoszonych. Proceder był prosty - wykonawcy składali ofertę bez wymaganych dokumentów, a następnie po wezwaniu zamawiającego do uzupełnienia jej wycofywali się z przetargu. Nie ponosili oni istotnych negatywnych konsekwencji wycofania ofert, a na placu boju pozostawała oferta wykonawcy proponującego najwyższą cenę. Było to jawne działanie na szkodę Skarbu Państwa.

Obecnie w przypadku niezastosowania się wykonawcy do wezwania zamawiającego o uzupełnienie dokumentów, jest on zobowiązany do zatrzymania wadium wraz z odsetkami. Czasami w grę wchodzą duże pieniądze. W przypadku nieuzupełnienia dokumentów, zaświadczeń lub pełnomocnictw składający ofertę traktowany jest tak jak wykonawca uchylający się od zawarcia umowy. Traci on swoje pieniądze.

Nowa regulacja zmieniła znaczenie i rolę wadium. Stało się ono nie tylko zabezpieczeniem zawarcia umowy, ale także instrumentem ochrony zamawiającego przed nieuczciwymi praktykami wykonawców, którzy używają procedury przetargowej w celu uzyskania bezprawnego wpływu na wynik postępowania. Nowy przepis każe wykonawcy uwzględniać ryzyko utraty wadium w przypadku niedostarczenia wymaganych dokumentów po wezwaniu zamawiającego.

Sądzę, że ustawodawca nie do końca trafnie użył instytucji wadium do eliminowania nieuczciwych porozumień zawieranych przez grupę wykonawców w jednym postępowaniu przetargowym. Dorobek orzecznictwa i doktryna dotyczą przecież ugruntowanego już pojęcia wadium jako materialnego zabezpieczenia obowiązku zawarcia umowy ze strony podmiotu, którego ofertę przyjęto. Należy zatem przewidywać, że ustawa w tym zakresie będzie podlegać dalszym zmianom.

Rozmawiał Jerzy Kowalski