System DOKUMENTY ZASTRZEŻONE w samorządach
DOKUMENTY ZASTRZEŻONE to ogólnopolski system zastrzegania skradzionych i zagubionych dokumentów tożsamości chroniący przed wyłudzeniami z ich użyciem.
System DZ jako narzędzie prewencyjne chroni zarówno osoby fizyczne, które utraciły dokumenty, jak i przedsiębiorstwa, gdzie przestępcy próbują dokonać wyłudzenia. System jest prowadzony przez Związek Banków Polskich, we współpracy m.in. z Komendą Główną Policji.
Ten, kto zgubił dokumenty lub mu je skradziono, zastrzega je w banku. Informacja jest błyskawicznie przekazywana do pozostałych banków i innych instytucji. Z danych korzystają m.in. operatorzy telefonii komórkowych, Poczta Polska. Dokumenty mogą sprawdzać także notariusze, hotele, wypożyczalnie, agencje wynajmu nieruchomości, jak również jednostki samorządu terytorialnego.
Codziennie odnotowuje się kilkadziesiąt prób posłużenia się cudzą tożsamością. Skalę problemu obrazują dane z najnowszego raportu o dokumentach InfoDOK. Na przykład w województwie wielkopolskim średnia kwota udaremnionych prób wyłudzeń w III kwartale 2010 r. wyniosła 47,9 tys. zł (najwyższa w kraju), w mazowieckim było to ponad 47,6 tys. zł, najniższą średnią zanotowano w woj. świętokrzyskim - 12,7 tys. zł. Próby wyłudzenia często dotyczą bardzo poważnych sum - w III kwartale 2010 r. w województwie opolskim udaremniono próbę zaciągnięcia kredytu na rekordową kwotę w wysokości ponad 24 mln zł.
Dzięki dostępowi do bazy Systemu DZ, w której znajduje się ponad 920 tys. dokumentów, możemy sprawdzić, czy ktoś próbuje nas oszukać. System ogranicza możliwość późniejszego wykorzystania dokumentów do celów przestępczych popełnianych w imieniu i na szkodę osoby, która je utraciła. Od 2009 r. łącznie udało się udaremnić ponad 14 tys. prób wyłudzeń na łączną kwotę ponad 614 mln zł.
Aby poszerzyć w społeczeństwie wiedzę o potrzebie zastrzegania utraconych dokumentów tożsamości, rozpoczęto działania w ramach Kampanii Informacyjnej DOKUMENTY ZASTRZEŻONE. Kampania obejmuje promocję Systemu DZ w aspekcie korzyści i bezpieczeństwa osób, które utraciły dokumenty tożsamości. Inicjatywa ma przede wszystkim uświadomić, że istnieje możliwość uniknięcia wielu przykrych konsekwencji mogących powstać w wyniku utraty dokumentów.
Choć nie ma możliwości zgromadzenia łącznych danych dotyczących strat samorządów z powodu kradzieży tożsamości, wiadomo że wachlarz przestępstw jest ogromny. Oto niektóre z nich:
l zakładanie fikcyjnej działalności gospodarczej - powoduje ogromne straty podatkowe, podnosi ryzyko działalności i szkody finansowe uczciwych przedsiębiorców w regionie,
l wynajem nieruchomości - zwykle po kilkumiesięcznym niepłaceniu czynszu przestępca znika,
l podawanie cudzych danych kontrolerom i unikanie płacenia mandatów za jazdę środkami komunikacji miejskiej bez biletu.
Samorządy, mając na uwadze bezpieczeństwo swoich mieszkańców, aktywnie włączyły się w Kampanię Informacyjną. We wszystkich jednostkach samorządu terytorialnego w Polsce znajdują się materiały informacyjne. Z doświadczenia wiemy, że jest to jeden z najistotniejszych kanałów dystrybucji informacji o Systemie DOKUMENTY ZASTRZEŻONE.
Działania informacyjne mają na celu maksymalne skrócenie czasu, jaki upływa od momentu utraty dokumentu do zgłoszenia tego faktu. Często bowiem bywa tak, że zanim utracony dokument trafi do Systemu DZ (po wcześniejszym powiadomieniu policji i wydziału ewidencji ludności gminy), mija kilka lub nawet kilkanaście tygodni.
Emilia Ożarowska
Główny Specjalista ds. Marketingu, Centrum Prawa Bankowego i Informacji
Więcej: www.dokumentyzastrzezone.pl
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu