Jak ustalić wynagrodzenie członka zarządu spółki kapitałowej

Na jakiej podstawie mogą być zatrudniani i pobierać wynagrodzenie członkowie zarządu spółek kapitałowych?

Charakter stosunków prawnych mogących powstać i istnieć pomiędzy spółką kapitałową a członkiem jej zarządu opierać się może na dwóch płaszczyznach: organizacyjnej (uchwała zgromadzenia wspólników lub rady nadzorczej) lub umownej (umowa o pracę lub cywilnoprawna). Powołanie członka zarządu spółki kapitałowej na mocy uchwały zgromadzenia wspólników (w przypadku spółki z o.o.) lub rady nadzorczej (w przypadku spółki akcyjnej) tworzy stosunek organizacyjny pomiędzy osobą fizyczną a spółką. Stosunek ten w sposób wyczerpujący reguluje kodeks spółek handlowych. Jego przepisy określają kompetencje, obowiązki i odpowiedzialność członka zarządu spółki z o.o. oraz spółki akcyjnej. Z samego powołania mocą uchwały członka zarządu nie wynikają obowiązki i uprawnienia typowe dla stosunków zatrudnienia, a zwłaszcza uprawnienie członka zarządu do wynagrodzenia za świadczoną pracę. Członka zarządu nie można automatycznie traktować jako zatrudnionego w spółce, gdyż członkostwo w zarządzie spółki jest odrębną więzią prawną od stosunku pracy czy cywilnoprawnego stosunku zatrudnienia. Mogą one współistnieć ze sobą, lecz może być również tak, że członkostwu w zarządzie nie towarzyszy stosunek zatrudnienia.

Niezależnie od powołania pomiędzy spółką kapitałową a członkiem zarządu może powstać drugi stosunek prawny na podstawie umów. Członek zarządu w spółce kapitałowej może wykonywać swe obowiązki w szczególności na podstawie: umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej (tj. kontraktu menedżerskiego oraz umowy-zlecenia czy świadczenia usług). Zawarcie z członkiem zarządu umowy o pracę, umowy-zlecenia czy umowy o zarządzanie rodzi odrębny stosunek zobowiązaniowy, którego istotą jest świadczenie pracy (usług menedżerskich) za wynagrodzeniem.

Kodeks spółek handlowych wprowadza pewne dodatkowe wymogi, od których spełnienia zależy ważność umowy zawieranej pomiędzy członkiem zarządu a spółką. Dotyczy to wszystkich rodzajów umów. W umowie między spółką a członkiem zarządu oraz w sporze z nim spółkę reprezentuje rada nadzorcza lub pełnomocnik powołany uchwałą zgromadzenia wspólników (w przypadku spółki z o.o.) lub uchwałą walnego zgromadzenia (w przypadku spółki akcyjnej).

W świetle tych trzech form zatrudnienia istnieją następujące sposoby wynagradzania członków zarządu w spółce akcyjnej: gdy członek zarządu nie ma zawartej ze spółką żadnej umowy, a jedynie powołany jest na mocy uchwały. Wówczas w uchwale powinny być określone kwestie związane z wysokością wynagrodzenia przyznanego członkowi zarządu oraz jego składniki. Gdy członek zarządu ma zawartą ze spółką umowę cywilnoprawną - wynagrodzenie i jego składniki określone są w umowie, a w przypadku spółki akcyjnej ustala je rada nadzorcza mocą uchwały, Jeśli zaś członek zarządu ma zawartą umowę o pracę - wynagrodzenie i jego składniki określone są w umowie, a w przypadku spółki akcyjnej ustala je rada nadzorcza mocą uchwały.

Członek zarządu zasadniczo może pobierać wynagrodzenie z dwóch źródeł, tj. z tytułu umowy oraz uchwały. Te rodzaje wynagrodzeń mogą być łączone, jednakże pamiętać należy, że wynagrodzenia takie powinny dotyczyć wykonywania różnych obowiązków. W ramach umowy członek zarządu powinien wykonywać inne czynności aniżeli w ramach powołania mocą uchwały do pełnienia funkcji członka zarządu.

@RY1@i02/2010/114/i02.2010.114.087.002b.001.jpg@RY2@

Sylwia Zarzycka, radca prawny, wspólnik komplementariusz z Casus Zzrzycka & Wspólnicy Kancelaria Prawna spółka komandytowa z siedzibą we Wrocławiu

Sylwia Zarzycka

radca prawny, wspólnik komplementariusz z Casus Zzrzycka & Wspólnicy Kancelaria Prawna spółka komandytowa z siedzibą we Wrocławiu

Ustawa z 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz.U. nr 94, poz. 1037 ze zm.).