Jak podwyższyć kapitał zakładowy w spółce z o.o.

W sensie prawnym podwyższenie kapitału zakładowego polega na zwiększeniu określonej w umowie wysokości kapitału zakładowego wyrażonego w złotych. Może to wpłynąć na zmianę struktury właścicielskiej, jeśli podwyższenie nie jest dokonywane w istniejących proporcjach udziałowych.

Zgodnie z art. 257 par. 1 kodeksu spółek handlowych podwyższenie kapitału zakładowego może odbyć się w dwóch trybach:

● na mocy dotychczasowych postanowień umowy spółki,

● w drodze zmiany umowy spółki.

Zwykle do podwyższenia kapitału dochodzi w trybie zmiany umowy spółki.

Podwyższenie na mocy dotychczasowych postanowień umowy spółki z o.o. jest możliwe wyłącznie wówczas, gdy treść umowy spółki wyraźnie przewiduje możliwość podwyższenia kapitału zakładowego bez zmiany umowy spółki, wskazując jednocześnie na: n maksymalną kwotę takiego podwyższenia oraz n końcowy termin, w którym dokonanie takiego podwyższenia będzie możliwe.

Samo ogólnikowe postanowienie w umowie spółki o dopuszczalności podwyższenia kapitału zakładowego bez zmiany umowy spółki (bez sprecyzowania maksymalnej kwoty podwyższenia oraz ostatecznego terminu podwyższenia) nie jest wystarczające i takie podwyższenie wymagać będzie zmiany umowy spółki.

Istotne jest, że przy podwyższeniu kapitału zakładowego bez zmiany umowy spółki, do podwyższenia konieczna jest uchwała zgromadzenia wspólników, podjęta bezwzględną większością głosów, chyba że umowa spółki stanowi inaczej. Nie ma obowiązku zaprotokołowania takiej uchwały przez notariusza. Oczywiście konieczne jest także późniejsze dokonanie stosownych zmian w KRS.

W przypadku podwyższenia kapitału zakładowego w trybie zmiany umowy spółki istnieje konieczność podjęcia uchwały zgromadzenia wspólników, zaprotokołowanej przez notariusza. Uchwała taka winna być podjęta większością co najmniej 2/3 głosów, jeżeli umowa spółki nie ustanawia surowszych warunków w tym zakresie.

Zawsze należy pamiętać, że – niezależnie od trybu podwyższenia – w sytuacji gdy cały kapitał nie zostanie objęty, lub też w sytuacji gdy nie dojdzie do zarejestrowania w KRS podwyższenia kapitału, podwyższenie kapitału nie jest skuteczne.

Podwyższenie kapitału zakładowego – jak wynika z art. 257 par. 2 k.s.h. – może być dokonane poprzez:

● podwyższenie wartości nominalnej istniejących udziałów,

● utworzenie nowych udziałów.

W pierwszym przypadku środki na pokrycie całości wartości nominalnej udziałów pozyskuje się od dotychczasowych wspólników, natomiast utworzenie nowych udziałów umożliwia dostęp do spółki inwestorom zewnętrznym.

W praktyce metoda druga jest wykorzystywana zdecydowanie częściej, nawet gdy samo podwyższenie nie wiąże się z przystąpieniem do spółki nowych wspólników. Złożenie oświadczenia o objęciu nowych udziałów lub podwyższenia wartości nominalnej rodzi obowiązek pokrycia podwyższonego kapitału zakładowego wkładami pieniężnymi lub niepieniężnymi, czyli aportem, co zwiększa majątek spółki.

Szczególnym przypadkiem podwyższenia kapitału zakładowego przez zmianę umowy spółki jest tzw. papierowe podwyższenie, gdzie na podwyższenie kapitału są przeznaczane środki z kapitału zapasowego lub kapitałów (funduszy) rezerwowych utworzonych z zysku spółki (art. 260 k.s.h.). Podwyższenie kapitału zakładowego ze środków własnych spółki może być dokonane, jeżeli przewiduje to umowa spółki, a także w sytuacji gdy spółka dysponuje środkami finansowymi, które mogą zostać przyznane na pokrycie podwyższonego kapitału zakładowego. Tym samym nie jest to forma dofinansowania spółki środkami zewnętrznymi – nie powoduje zwiększenia majątku spółki, a jedynie przesunięcie pomiędzy pozycjami bilansowymi.

Zarząd spółki zobowiązany jest zgłosić podwyższenie kapitału zakładowego do sądu rejestrowego (art. 262 k.s.h.). Do zgłoszenia należy dołączyć przede wszystkim:

● uchwałę o podwyższeniu kapitału zakładowego lub zmianie umowy spółki,

● oświadczenie o objęciu udziałów w podwyższonym kapitale zakładowym, a jeżeli do spółki przystępują nowi wspólnicy, również oświadczenia o przystąpieniu do spółki,

● oświadczenie wszystkich członków zarządu spółki, że wkład na podwyższony kapitał zakładowy został w całości wniesiony.

Wpis do rejestru ma charakter konstytutywny, co oznacza, iż skutek w postaci podwyższenia kapitału zakładowego następuje dopiero z chwilą zarejestrowania podwyższenia kapitału zakładowego w rejestrze prowadzonym dla spółki. W przypadku przystąpienia do spółki nowego wspólnika dopiero z dniem zarejestrowania przez sąd podwyższenia kapitału zakładowego, nowy wspólnik nabywa wszelkie prawa związane z posiadaniem udziałów.