Co grozi za spóźniony wniosek o upadłość

Trzeba również pamiętać o tym, że taki wniosek powinien zostać złożony przez odpowiednie osoby we właściwym terminie. W przeciwnym razie dłużnik może ponieść poważne negatywne konsekwencje spóźnienia. Osoby odpowiedzialne mogą odowiadać finansowo lub stracić prawo prowadzenia działalności.

Zgodnie z prawem upadłościowym i naprawczym dłużnik jest zobowiązany do złożenia we właściwym sądzie wniosku o ogłoszenie upadłości w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości.

Podstawą taką jest niewypłacalność dłużnika rozumiana jako niewykonywanie przez niego wymagalnych zobowiązań pieniężnych lub zaistnienie stanu nazywanego nadmiernym zadłużeniem, kiedy wartość zobowiązań przekracza wartość majątku.

Osobami, które są zobowiązane do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości są: sam dłużnik (w przypadku przedsiębiorcy jednoosobowego), a w przypadku spółek i innych podmiotów, wobec których może zostać ogłoszona upadłość, jest każda osoba, która ma prawo je reprezentować sama lub łącznie z innymi osobami (np. członek zarządu lub wspólnik spółki jawnej).

Ustawodawca jest w kwestii terminu na złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości niezwykle rygorystyczny i nie przewiduje możliwości przedłużenia go ponad wspomniane dwa tygodnie.

Złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości po upływie terminu ustawowego nie oznacza, co prawda, że sąd się nim nie zajmie (wniosek zostanie przez sąd rozpoznany, a postępowanie upadłościowe - jeśli zostały spełnione przesłanki - zostanie wszczęte), ale może wywołać szereg negatywnych skutków dla osób, na których ciąży obowiązek złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości.

W razie nieterminowego złożenia wniosku osoby takie ponoszą odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną wskutek nieterminowego wniosku (niezależnie od tego komu taka szkoda została wyrządzona).

Odpowiedzialność taka ma charakter materialny i obejmuje swoim zakresem majątek osobisty odpowiedzialnego.

Innego rodzaju konsekwencją jest możliwość nałożenia przez sąd na daną osobę zakazu prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek oraz pełnienia funkcji członka rady nadzorczej, reprezentanta lub pełnomocnika w spółce handlowej, przedsiębiorstwie państwowym, spółdzielni, fundacji lub stowarzyszeniu na okres od 3 do 10 lat.

Podstawą odpowiedzialności za szkody i nałożenia powyższego zakazu jest wykazanie winy za brak terminowego zgłoszenia upadłości.

Ponadto niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości może również skutkować odpowiedzialnością karną członków zarządu spółki oraz jej likwidatorów.

Konsekwencją może być grzywna, kara ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.

Dodatkowo, w przypadku członków zarządu spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, jeżeli egzekucja wobec spółki okaże się bezskuteczna a członek zarządu nie wykaże, że złożył wniosek o ogłoszenie jej upadłości we właściwym terminie (lub że stało się tak bez jego winy), stanie się on osobiście odpowiedzialny za długi spółki. Dotyczy to zarówno zobowiązań cywilnoprawnych jak również podatkowych.

Wojciech Trzciński

prawnik

Jacek Klimczak

partner, SSW Spaczyński, Szczepaniak i Wspólnicy

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. prawo upadłościowe i naprawcze