Czy można zaskarżyć wynagrodzenie kuratora

Czytelnik wniósł pozew przeciwko swemu pracownikowi. Miejsce pobytu pracownika nie było znane, w związku z czym sąd wyznaczył kuratora w osobie sekretarza sądowego. Kurator nie zdążył podjąć żadnych czynności, gdyż wkrótce pracownik zgłosił swój udział w procesie. Sąd przyznał mu jednak wysokie wynagrodzenie.

- Czy mogę zakwestionować jego wysokość, gdyż będzie płatne z wyłożonej przeze mnie zaliczki - pyta pan Grzegorz z Bydgoszczy.

Tak. Wysokość wynagrodzenie kuratora wyznaczonego dla osoby nieznanej z miejsca pobytu można zweryfikować składając zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji. Dopuszczalność zaskarżenia takiego postanowienia należy przyjąć przez analogię do zaskarżenia wynagrodzenia należnego biegłemu.

Zasady ustalania wynagrodzenia dla kuratorów sądowych ustanawianych w poszczególnych sprawach określają przepisy rozporządzenia ministra sprawiedliwości z 28 sierpnia 1982 r. w sprawie stawek, warunków przyznawania i wypłaty ryczałtu przysługującego sędziom i pracownikom sądowym za dokonanie oględzin oraz stawek należności kuratorów.

Z par. 3 ust. 2 tego rozporządzenia wynika, że wysokość wynagrodzenia kuratorów ustala się według przepisów określających opłaty za czynności zespołów adwokackich, z tym że wysokość wynagrodzenia kuratorów będących adwokatami nie może przekraczać stawek zasadniczego wynagrodzenia przewidzianego tymi przepisami, a wysokość wynagrodzenia innych kuratorów - 50 proc. tych stawek. Natomiast kryteria ustalania wysokości wynagrodzenia kuratorów określa par. 3 ust. 1 rozporządzenia, który stanowi, że wysokość wynagrodzenia kuratorów ustanowionych w poszczególnych sprawach zależy w każdym wypadku od rodzaju sprawy, stopnia jej zawiłości i nakładu pracy kuratora. Wynika z tego, że przepisy określają tylko maksymalną wysokość wynagrodzenia kuratora, stanowiąc, że nie może ono przekraczać 50 proc. zasadniczego wynagrodzenia adwokata. Natomiast dolna granica tego wynagrodzenia nie została unormowana.

Wynagrodzenie przysługuje kuratorowi za dokonane czynności i ich efektywność. Przesłanką powstania roszczenia o przyznanie wynagrodzenia jest bowiem nie samo ustanowienie kuratorem, lecz dokonanie konkretnych czynności związanych z reprezentacją strony nieznanej z miejsca pobytu i ich skutek. Oznacza to, że odpłatność za pracę kuratora nie ma charakteru bezwarunkowego i może doznawać ograniczeń.

Jeśli strona uważa, że przyznane kuratorowi wynagrodzenie jest zbyt wysokie w porównaniu do nakładu jego pracy, ma prawo uczynić te okoliczności podstawą swego zażalenia. Jeśli zarzuty okażą się słuszne, sąd odwoławczy może zmienić postanowienie sądu pierwszej instancji zmniejszając wynagrodzenie kuratora bądź nie przyznając go w ogóle, jeśli kurator faktycznie nie podjął żadnych czynności.

Rafał Krawczyk

sędzia Sądu Okręgowego w Toruniu

Art. 394 par. 1 ustawy z 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. nr 43, poz. 296 z późn. zm.).

Par. 3 rozporządzenia ministra sprawiedliwości z 28 sierpnia 1982 r. w sprawie stawek, warunków przyznawania i wypłaty ryczałtu przysługującego sędziom i pracownikom sądowym za dokonanie oględzin oraz stawek należności kuratorów (Dz.U. nr 27, poz. 197 z późn. zm.).