Autopromocja
Dziennik Gazeta Prawana logo
Prawo cywilne

Nakłady na działalność gospodarczą spadkodawcy nie zmniejszą zadłużenia składkowego spadkobiercy

16 stycznia 2025
Ten tekst przeczytasz w 4 minuty

Mój ojciec prowadził działalność gospodarczą i miał duże zaległości składkowe. Po jego śmierci ZUS wydał decyzję, w której określił wysokość zadłużenia oraz stwierdził, że odpowiedzialność za te długi ponosimy ja i moje rodzeństwo. ZUS nie wziął pod uwagę, że przyjęliśmy spadek z dobrodziejstwem inwentarza, a jednocześnie przedstawiłam dowody, że poczyniłam nakłady na działalność gospodarczą ojca (sfinansowałam kosztowny remont). Czy decyzja jest prawidłowa?

W opisywanej sprawie trzeba przede wszystkim odwołać się do przepisów ordynacji podatkowej (dalej: ordynacja), które posiłkowo stosuje się do zaległości składkowych, oraz kodeksu cywilnego (dalej: k.c.). Zgodnie z art. 97 par. 1 ordynacji spadkobiercy podatnika (płatnika) przejmują przewidziane w przepisach prawa podatkowego (prawa ubezpieczeń społecznych) majątkowe prawa i obowiązki spadkodawcy. Zgodnie zaś z art. 98 par. 1 ordynacji do odpowiedzialności spadkobierców za zobowiązania podatkowe spadkodawcy stosuje się przepisy k.c. o przyjęciu i odrzuceniu spadku oraz o odpowiedzialności za długi spadkowe. Można tutaj przytoczyć np. art. 1012 k.c., na mocy którego spadkobierca może bądź przyjąć spadek bez ograniczenia odpowiedzialności za długi (przyjęcie proste), bądź z ograniczeniem tej odpowiedzialności (przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza), bądź też spadek odrzucić. Jak zaś wynika z art. 1030 k.c., do chwili przyjęcia spadku spadkobierca ponosi odpowiedzialność za długi spadkowe tylko ze spadku. Od chwili przyjęcia spadku ponosi odpowiedzialność za te długi z całego swego majątku.

!Spadkobierca, który został uznany za odpowiedzialnego za zadłużenie składkowe, nie może podważyć decyzji na tej podstawie, że zmarły przedsiębiorca nie zwrócił mu poczynionych na firmę nakładów.

W opisywanej sytuacji spadkobiercy przyjęli spadek z dobrodziejstwem inwentarza, co powoduje konieczność odwołania się do art. 1031 par. 2 k.c. Zgodnie z nim w razie przyjęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza spadkobierca ponosi odpowiedzialność za długi spadkowe tylko do wartości ustalonego w wykazie inwentarza albo spisie inwentarza stanu czynnego spadku. Powyższe ograniczenie odpowiedzialności odpada, jeżeli spadkobierca podstępnie pominął w wykazie inwentarza lub podstępnie nie podał do spisu inwentarza przedmiotów należących do spadku lub przedmiotów zapisów windykacyjnych albo podstępnie uwzględnił w wykazie inwentarza lub podstępnie podał do spisu inwentarza nieistniejące długi.

Źródło: Dziennik Gazeta Prawna

Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.

Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.