Inspekcja mediatorem w sporze z konsumentem

Postępowanie mediacyjne ma na celu doprowadzenie do polubownego załatwienia sporu pomiędzy konsumentem a przedsiębiorcą. Oznacza to możliwość rozwiązania sporu cywilnoprawnego konsumenta z przedsiębiorcą bez potrzeby angażowania sądu powszechnego, pełnomocników procesowych i ponoszenia wysokich kosztów sądowych. Instytucją, która prowadzi takie postępowanie w celu ochrony interesów i praw konsumentów, jest m.in. Inspekcja Handlowa.

Inspekcja Handlowa, przeprowadzając mediację nie rozstrzyga, która ze stron sporu ma rację, ale występuje w roli rozjemcy, który pomaga stronom zawrzeć porozumienie, jednocześnie dbając, aby odbyło się to zgodnie z przepisami prawa. Oznacza to, że Inspekcja Handlowa nie posiada uprawnień do działania władczego w stosunku do przedsiębiorcy. W związku z czym nie może zobowiązać go do uwzględnienia roszczenia konsumenta nawet w przypadku jego słuszności.

Zgodnie z przepisami, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej jest zobowiązany do podejmowania działań mediacyjnych w celu polubownego zakończenia sporu cywilnoprawnego między konsumentem a przedsiębiorcą. Postępowanie mediacyjne wszczyna się na wniosek konsumenta lub z urzędu, jeżeli wymaga tego ochrona interesu konsumenta. W jego toku wojewódzki inspektor zapoznaje przedsiębiorcę z roszczeniem konsumenta, przedstawia stronom sporu przepisy prawa mające zastosowanie w sprawie oraz ewentualne propozycje polubownego zakończenia sporu. Może on również wyznaczyć stronom termin do polubownego zakończenia sprawy. Wojewódzki inspektor odstępuje od postępowania mediacyjnego, jeżeli w wyznaczonym terminie sprawa nie została polubownie zakończona oraz w razie oświadczenia co najmniej przez jedną ze stron, że nie wyraża zgody na polubowne zakończenie sprawy.

Postępowanie mediacyjne jest dobrowolne zarówno dla konsumenta, jak i przedsiębiorcy. Oznacza to, że obie strony muszą wyrazić zgodę na rozwiązanie zaistniałego sporu w ten sposób. Konsument wyraża swoją zgodę, składając wniosek do Inspekcji Handlowej, przedsiębiorca natomiast przez samo przystąpienie do mediacji. W jej toku przedsiębiorca zatem może zaproponować rozwiązanie sporu, które nie będzie satysfakcjonowało konsumenta. Nie ma on obowiązku przyjmowania tej propozycji. Jeśli, jego zdaniem, mediacja nie przyniosła oczekiwanych skutków, przedsiębiorca nie przystąpił do mediacji lub podtrzymał swoje negatywne stanowisko. W takiej sytuacji konsumentowi pozostaje dochodzenie swoich praw na drodze powództwa sądowego przed sądem powszechnym. Przed skierowaniem sprawy do sądu konsument może złożyć wniosek do Stałego Polubownego Sądu Konsumenckiego.

Inspekcja prowadzi postępowanie mediacyjne na wniosek konsumenta bądź też urzędu, jeżeli wymaga tego interes konsumenta. Nie jest wymagany szczególny formularz, który konsument musi wypełnić, aby skorzystać z mediacji. Ważne jest, aby szczegółowo opisać sprawę i zawrzeć wymagane informacje. Niemniej jednak w każdym wniosku należy określić:

● dane osobowe konsumenta,

● dane przedsiębiorcy,

● przedmiot sporu,

● swoje żądania.

Do tak sporządzonego wniosku należy dołączyć kserokopie dokumentów mających związek ze sprawą. Wniosek powinien być ponadto opatrzony własnoręcznym podpisem. Wniosek należy skierować do właściwego terenowo inspektoratu, ze względu na miejsce zakupu lub siedzibę przedsiębiorcy, gwaranta.

Konsument może złożyć wniosek o wszczęcie procedury mediacyjnej na piśmie bądź ustnie do protokołu. Jeżeli we wniosku nie wskazano adresu wnoszącego i nie ma możliwości ustalenia tego adresu na podstawie posiadanych danych, wniosek jest pozostawiony bez rozpoznania. W przypadku gdy wniosek nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, mediator wzywa wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpoznania.

Po złożeniu wniosku wojewódzki inspektor zapoznaje przedsiębiorcę z roszczeniem konsumenta, przedstawia stronom sporu przepisy prawa mające zastosowanie w sprawie oraz ewentualne propozycje polubownego zakończenia sporu. Wojewódzki inspektor może również wyznaczyć stronom termin do polubownego zakończenia sprawy. W przypadku gdy w wyznaczonym terminie sprawa nie zostanie polubownie zakończona lub w razie oświadczenia co najmniej przez jedną ze stron, że nie wyraża zgody na polubowne zakończenie sprawy, wojewódzki inspektor odstępuje od postępowania mediacyjnego.

Mediacja może być przeprowadzana w siedzibie lub w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej przedsiębiorcy, w siedzibie wojewódzkiego inspektoratu Inspekcji Handlowej lub delegaturze, a także korespondencyjnie. Konsument nie ma obowiązku brać udziału w procedurze mediacji. O jej wynikach zostanie powiadomiony na piśmie. Ugoda zawarta przed mediatorem ma po jej zatwierdzeniu przez sąd moc prawną ugody zawartej przed sądem.

Konsument może złożyć wniosek o wszczęcie procedury mediacyjnej na piśmie bądź ustnie do protokołu

Hanna Wesołowska

gp@infor.pl

Ustawa z 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz.U. z 2009 r. nr 151, poz. 1219 z późn. zm.).