Na pokrycie długów może zostać sprzedana firma przedsiębiorcy

Gdy kontrahent nie ureguluje należności w terminie, przedsiębiorca może wystąpić z pozwem o zapłatę do sądu. Po uprawomocnieniu się wyroku zasądzającego roszczenie i zaopatrzeniu go w klauzulę wykonalności uzyska tytuł wykonawczy. Na podstawie tego tytułu komornik na wniosek wierzyciela wszczyna postępowanie egzekucyjne. We wniosku wierzyciel ma prawo wskazać majątek dłużnika, z którego będzie prowadzona egzekucja (np. z przedsiębiorstwa). Wtedy zaległe płatności mogą zostać wyegzekwowane z dochodów, które przedsiębiorca uzyskuje z prowadzonej działalności, albo z zajętego, a następnie sprzedanego przez komornika majątku firmy.

Egzekucja, która doprowadzi do wyegzekwowania długów, może polegać na sprzedaży przedsiębiorstwa dłużnika. Prowadzenie jej należy do sądu, w którego okręgu znajduje się siedziba tego przedsiębiorstwa. Chodzi tu o miejsce położenia przedsiębiorstwa wskazane w koncesji, zezwoleniu lub zaświadczeniu o wpisie do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej lub do rejestru przedsiębiorstw w KRS. Gdy przedsiębiorca nie dopełnił tych obowiązków, to wówczas siedzibą firmy jest miejsce zamieszkania osoby fizycznej, która prowadzi działalność gospodarczą, bądź siedziba spółki cywilnej osób fizycznych, a nawet miejsce zamieszkania jednego ze wspólników.

Na pokrycie zadłużenia komornik ma prawo sprzedać lokal firmy i ruchomości, które się w nim znajdują, na przykład: maszyny, urządzenia, materiały, towary i wyroby. Oprócz tego egzekucja może obejmować również prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości, które przysługują zadłużonemu przedsiębiorcy, a także prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości, wierzytelności, prawa z papierów wartościowych, środki pieniężne, koncesje, licencje, zezwolenia, patenty i inne prawa własności przemysłowej, majątkowe prawa autorskie oraz majątkowe prawa pokrewne.

Sąd, wydając postanowienie o wszczęciu egzekucji, może ustanowić przymusowy zarząd nad przedsiębiorstwem, które ma zostać sprzedane. To postanowienie sąd przesyła do sądu wieczystoksięgowego, który prowadzi księgę wieczystą dla nieruchomości wchodzącej w skład przedsiębiorstwa.

Gdy zadłużony przedsiębiorca wpisany jest do rejestru przedsiębiorców, to wówczas sąd przesyła postanowienie w celu złożenia go do akt rejestrowych. Następnie zarządza ogłoszenie postanowienia o wszczęciu egzekucji w dzienniku ogólnopolskim i w dzienniku poczytnym w siedzibie przedsiębiorstwa. Oprócz tego może ogłosić je również w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. Wszystkie te czynności w związku z wydanym postanowieniem sąd wykonuje w celu zabezpieczenia interesów wierzycieli.

Nawet wówczas, gdy prowadzona jest już egzekucja ze składników przedsiębiorstwa, to dłużnik lub wierzyciel (który ją prowadzi) mogą domagać się wszczęcia kolejnej egzekucji przez sprzedaż tego przedsiębiorstwa. Wszczęcie w takim wypadku egzekucji przez sprzedaż firmy jest możliwe również, gdy jest to oczywiste, że w ten sposób doprowadzi się do zaspokojenia wierzycieli, którzy wcześniej rozpoczęli ściąganie z tego przedsiębiorcy należnych im wierzytelności.

Gdy sąd zdecyduje się wydać postanowienie o wszczęciu egzekucji przez sprzedaż przedsiębiorstwa (bo uzna, że jego kondycja ekonomiczna umożliwi uzyskanie ze sprzedaży kwoty, która zaspokoi wierzycieli), to umorzy egzekucje prowadzone do tej pory z majątku tej firmy. Dotychczasowi wierzyciele z mocy prawa przystąpią wówczas do egzekucji polegającej na sprzedaży przedsiębiorstwa.

Po objęciu zarządu nad przedsiębiorstwem zarządca musi sporządzić bilans, czyli ustalić jego aktywa i pasywa. Natomiast cenę sprzedaży określają dłużnik i wszyscy wierzyciele. Gdy nie dojdą do porozumienia, to wyceny dokonuje wspólnie co najmniej dwóch biegłych. Gdyby jednak ich opinie różniły się, to wartość przedsiębiorstwa ustala sąd. Rozstrzyga wówczas rozbieżności w wycenie biegłych, którzy już wydali swoje opinie, natomiast nie dopuszcza nowych biegłych, aby sporządzili ekspertyzy.

Wierzyciel lub dłużnik mogą się domagać, aby zarządca sprzedał przedsiębiorstwo z wolnej ręki. Wtedy majątek przedsiębiorcy nie może zostać sprzedany poniżej wartości szacunkowej. Jednak dłużnik i wszyscy wierzyciele mogą wyrazić zgodę, aby cena była niższa. Orzekając o sprzedaży z wolnej ręki, sąd wyznacza termin, w którym ma to nastąpić, oraz tryb wyszukania nabywcy, gdy dłużnik i wierzyciele tego nie uzgodnili. Termin nie może być krótszy niż miesiąc i dłuższy niż dwa miesiące, licząc od dnia zamieszczenia ogłoszenia w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim lub w Monitorze Sądowym i Gospodarczym.

Dopiero, gdy sprzedaż z wolnej ręki nie dojdzie do skutku, zostanie przeprowadzona licytacja, pod warunkiem że wszyscy wierzyciele nie wyrażą zgody na ponowną sprzedaż z wolnej ręki. Licytację przeprowadzi zarządca pod nadzorem sędziego. Polegać ona będzie na licytacji ofert, co oznacza, że sędzia nadzorujący ją udzieli przybicia osobie, która zaoferuje najwyższą cenę.

Sprzedaż przedsiębiorstwa nastąpi w drodze umowy między zarządcą a licytantem, który uzyskał przybicie. Sporządza ją notariusz w formie aktu notarialnego. Umowa może zostać zawarta dopiero w ciągu miesiąca po zapłaceniu ceny. Gdy do zawarcia umowy nie dojdzie z winy zarządcy, to nabywca może żądać wypłaconej ceny. Przyjmuje się wówczas, że licytacja nie doszła do skutku.

Wierzyciel może się domagać przeprowadzenia egzekucji z dochodów, które dłużnikowi przynosi firma. W takim przypadku sąd (w którego okręgu znajduje się siedziba firmy) ustanowi przymusowy zarząd nad przedsiębiorstwem. Egzekucja obejmie wówczas składniki majątku przedsiębiorstwa oraz dochód, jaki dłużnik uzyskuje z działalności gospodarczej prowadzonej w ramach tego przedsiębiorstwa.

Występując z wnioskiem o wszczęcie egzekucji przez zarząd przymusowy, wierzyciel musi dokładnie określić, o jakie przedsiębiorstwo chodzi i dołączyć informację komornika o wszystkich postępowaniach egzekucyjnych prowadzonych przeciwko dłużnikowi z mienia, które wchodzi w skład przedsiębiorstwa.

Po rozpoznaniu wniosku na posiedzeniu niejawnym sąd wydaje postanowienie o wszczęciu lub odmowie wszczęcia egzekucji przez zarząd przymusowy. Sąd doręcza postanowienie dłużnikowi oraz wierzycielom: wnioskodawcy oraz innym wierzycielom, którzy prowadzą przeciwko przedsiębiorcy postępowanie egzekucyjne z majątku firmy. Postanowienie sądu wierzyciele i dłużnicy mogą zaskarżyć.

Po wydaniu postanowienia o wszczęciu egzekucji przez zarząd przymusowy sąd przesyła wniosek do sądu wieczystoksięgowego, który prowadzi księgę wieczystą dla nieruchomości wchodzącej w skład przedsiębiorstwa. Wnioskuje w nim o dokonanie wpisu o ustanowienie zarządu przymusowego. Gdy dla nieruchomości prowadzony jest zbiór dokumentów zamiast księgi wieczystej, to w nim zostanie złożony wniosek sądu.

Egzekucja przez zarząd przymusowy może zostać ograniczona tylko do gospodarczo wyodrębnionej pod względem technicznym, ekonomicznym i organizacyjnym części firmy, pod warunkiem że uzyskany z niej dochód wystarczy na zaspokojenie egzekwowanych roszczeń.

Po wszczęciu egzekucji dłużnik nie może swobodnie dysponować mieniem objętym zarządem przymusowym. Wszystkie czynności prawne, które podejmie wówczas odnośnie do tego mienia są nieważne i nie wywołują żadnych skutków prawnych.

Warszawa, 7 listopada 2011 r.

Do

Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy

I Wydział Cywilny

w Warszawie

Wierzyciel: Władysław Mąka

zam. w Warszawie,

ul. Staromostowa 17 m 33

Dłużnik: Franciszek Bąk,

zam. w Warszawie,

ul. Nadwiślańska 22 m 18

Wnoszę o wydanie postanowienia o wszczęcie egzekucji z dochodów uzyskanych przez dłużnika Franciszka Bąka z działalności gospodarczej w formie przedsiębiorstwa przez ustanowienie zarządu przymusowego nad przedsiębiorstwem Wszystko dla domu, Franciszek Bąk z siedzibą w Warszawie, przy ul. Podzamcze 23, które stanowi własność dłużnika. W skład przedsiębiorstwa wchodzi nieruchomość położona w Warszawie przy ul. Podzamcze 23 zapisana w Księdze Wieczystej KW nr 2810 Sądu Rejonowego w Warszawie, będąca przedmiotem egzekucji w sprawie sygn. akt IV Km 49/11 komornika Sądu Rejonowego - Rewir IV w Warszawie.

Prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy z 12 lutego 2011 r. sygn. akt C 152/10 opatrzonym klauzulą wykonalności została zasądzona od dłużnika Franciszka Bąka kwota 70 000 (słownie: siedemdziesiąt tysięcy) złotych wraz z odsetkami i kosztami procesu.

Dowód: załączony wyrok Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy z 12 lutego 2011 r.

Dlatego składam wniosek o wszczęcie egzekucji przez ustanowienie zarządu przymusowego nad przedsiębiorstwem dłużnika.

Władysław Mąka

(własnoręczny podpis)

Załączniki:

1) wyrok sądu

2) odpis wniosku i załącznika

Sąd, który prowadzi księgę wieczystą dla nieruchomości, z urzędu umieszcza w niej wpis o wszczęciu egzekucji albo składa postanowienie sądu do zbioru dokumentów, gdy dla nieruchomości zamiast księgi wieczystej prowadzony jest zbiór dokumentów

Małgorzata Piasecka-Sobkiewicz

malgorzata.piasecka@infor.pl

Ustawa z 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. nr 43, poz. 296 z późn. zm.)