W jakim przypadku przysługuje zażalenie

Pracodawca, będący dłużnikiem, wniósł skargę na czynność komornika, która polegała na wszczęciu egzekucji i zajęciu jego ruchomości. Sąd oddalił jego skargę. Czy można zaskarżyć to postanowienie do sądu drugiej instancji?

Nie. W przypadku opisanym w pytaniu postanowienie sądu jest niezaskarżalne z uwagi na rodzaj czynności komornika, którą chce podważyć dłużnik. Z tego względu pracodawca nie będzie miał również prawa domagać się od sądu sporządzenia pisemnego uzasadnienia tego postanowienia.

Strony niezadowolone z rozstrzygnięcia sądu dotyczącego skargi na czynności komornika tylko w niektórych przypadkach mają prawo zakwestionować to postanowienie, składając zażalenie do sądu okręgowego. Zgodnie z art. 767⁴ par. 1 kodeksu postępowania cywilnego zażalenie na postanowienie sądu, rozstrzygające skargę na czynności komornika, przysługuje tylko w wypadkach wskazanych w ustawie - np. ukarania przez komornika grzywną (art. 768 k.p.c.), zawieszenia lub umorzenia postępowania przez komornika (art. 828 k.p.c.), czy też orzeczenia o kosztach egzekucyjnych (art. 770 k.p.c.). Poza tym w postępowaniu egzekucyjnym zażalenie przysługuje na postanowienie sądu kończące postępowanie w sprawie. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że dotyczy to również zakończenia wyodrębnionego etapu postępowania egzekucyjnego, szczególnie przy egzekucji z nieruchomości.

Jako typowe przykłady niezaskarżalnych postanowień sądu rejonowego wskazuje się natomiast te, które dotyczyły rozstrzygnięcia skargi podważającej prawidłowość zajęcia ruchomości, rachunku bankowego, wynagrodzenia za pracę lub świadczenia dłużnika z ubezpieczenia społecznego. Takie czynności nie kończą ani całości postępowania egzekucyjnego, ani żadnego jego etapu. Z tego względu rozstrzygnięcie sądu rejonowego, którym oddalono taką skargę, jest niezaskarżalne, a sąd rejonowy nie musi w ogóle uzasadniać swojego postanowienia (por. uchwała Sądu Najwyższego z 20 listopada 2008 r., III CZP 107/08, OSNC 2009/10/139).

Rafał Krawczyk

sędzia Sądu Okręgowego w Toruniu

Podstawa prawna

Art. 767⁴ par. 1 ustawy z 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. nr 43, poz. 296 z późn. zm.).