Odszkodowanie za przeoczenie terminu

W ostatnich miesiącach w kilku szpitalach doszło do egzekucji komorniczych na poczet odszkodowań, jakich domagali się pacjenci za złe leczenie przed specjalną komisją wojewody. Bezpośrednim powodem było niedochowanie przez placówkę medyczną ustawowych terminów. Komisja orzeka o zaistnieniu lub braku zdarzenia medycznego (np. błędnej diagnozy lub zakażenia szpitalnego), ale nie decyduje o wysokości odszkodowania. Ta zależy wyłącznie od uznania zakładu ubezpieczeń (lub samej placówki, gdy ta nie posiada specjalnej polisy). Ubezpieczyciel lub szpital ma 30 dni na ustosunkowanie się do propozycji odszkodowania, jakiego domagał się pacjent lub jego rodzina. Konsekwencje niedotrzymania tego terminu są dla lecznic dotkliwe.

Jego przeoczenie powoduje, że komisja wystawia pacjentom lub ich rodzinie zaświadczenie, w którym stwierdza fakt nieprzedstawienia propozycji przez zakład ubezpieczeń. Ci z tym dokumentem mają prawo udać się prosto do komornika. W ten sposób mogą uzyskać najwyższe możliwe odszkodowanie (100 tys. zł, a w przypadku śmierci nawet 300 tys. zł), jeśli taką kwotę zaproponowali we wniosku do komisji.

Praktyka wydawania zaświadczeń i traktowania ich jako tytuł wykonawczy do egzekucji komorniczej obowiązuje we wszystkich województwach oprócz Małopolski. Jeden ze składów tutejszej komisji w analogicznej sytuacji nie wystawił tytułu do egzekucji, mimo że doszło do zdarzenia medycznego oraz przeoczenia terminu. Aneta Gil, koordynatorka małopolskiej komisji ds. orzekania o zdarzeniach medycznych, odmówiła wczoraj DGP wyjaśnień w tej sprawie.

Jednak wątpliwości co do prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie zaświadczenia od komisji miała także Krystyna Barbara Kozłowska, rzecznik praw pacjenta (RPP). Wystąpiła więc z prośbą o stanowisko w tej sprawie do resortu sprawiedliwości.

- Minister sprawiedliwości jednoznacznie potwierdził, że zaświadczenie wojewódzkiej komisji stanowi tytuł wykonawczy będący podstawą egzekucji i może być skierowane przez wnioskodawcę bezpośrednio do komornika - podkreśla Barbara Kozłowska.

Interpretacja ta jest zgodna z praktyką sądową. Na początku stycznia Sąd Okręgowy we Wrocławiu oddalił pozew szpitala, który domagał się od rodziny zmarłego pacjenta zwrotu 250 tys. zł zajętych przez komornika na podstawie zaświadczenia wydanego przez tamtejszą komisję. Lecznica domagała się pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności, czyli oddania zajętej już kwoty. Sąd oddalił jej powództwo.

Dyrektorzy szpitali są zbulwersowani zajęciami komorniczymi na podstawie zaświadczeń komisji, ponieważ do przeoczenia terminu nie zawsze dochodzi z ich winy. Jak przyznają nieoficjalnie, zdarza się, że z przedstawieniem propozycji spóźnia się ubezpieczyciel.

Jednak, jak wskazują eksperci, istnieje sposób, aby ten błąd naprawić.

Z ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 159 z późn. zm.) wynika, że w postępowaniu przed komisjami wojewódzkimi stosuje się niektóre przepisy kodeksu postępowania cywilnego, m.in. te, które odnoszą się do przywrócenia terminu.

- Szpital, który nie złożył ustosunkowania się do propozycji wnioskodawcy w ciągu wymaganych 30 dni, może to zrobić później, ale pod jednym warunkiem. Musi złożyć wniosek o przywrócenie terminu i uzasadnić, że to opóźnienie nie nastąpiło z jego winy. Będzie to podstawą do wstrzymania egzekucji komorniczej - wyjaśnia Sławomir Krześ, adwokat, członek komisji ds. orzekania o zdarzeniach medycznych we Wrocławiu.

Beata Lisowska

beata.lisowska@infor.pl