Niepełnosprawny ma zagwaranowane pierwszeństwo przy przyjęciu do pracy, ale nie zawsze

2. Kto skorzysta z pierwszeństwa w zatrudnieniu w przypadku, gdy w toku naboru na stanowisko związane z obronnością kraju w urzędzie, którego wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych jest niższy niż 6 proc., w gronie pięciu najlepszych kandydatów znajdzie się osoba niepełnosprawna i osoba zwolniona z zawodowej służby wojskowej?

OPINIA PRAWNA z 13 lipca 2012 r., znak: DP.3563-2(2)/12/EŁ

Odnosząc się do pytań Urzędu X, Departament Prawny Kancelarii Prezesa Rady Ministrów wyraża następującą opinię.

Przepis art. 6 ustawy z 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej (Dz. U. Nr 227, poz. 1505, z późn. zm.), dalej: ustawa, stanowi, iż każdy obywatel ma prawo do informacji o wolnych stanowiskach pracy w służbie cywilnej, a nabór do służby cywilnej jest otwarty oraz konkurencyjny. Realizację tej zasady zapewnia m.in. nałożony na dyrektora generalnego urzędu obowiązek upowszechniania informacji o wolnych stanowiskach pracy (art. 28 ust. 1 ustawy). Przepisy ustawy określają również minimalny zakres informacji, które powinno zawierać ogłoszenie o naborze na wolne stanowisko pracy w służbie cywilnej. Zgodnie z art. 28 ust. 2 pkt 5 i 6 ustawy do obligatoryjnych elementów ogłoszenia należy m.in. wskazanie wymaganych dokumentów, a także termin i miejsce ich złożenia przez kandydata. Przepisy ustawy nie regulują kwestii związanych z ewentualnym usuwaniem braków formalnych w dokumentach złożonych przez kandydatów. O dopuszczalności takiej praktyki, a także sposobie jej stosowania, powinny przesądzać wewnętrzne procedury obowiązujące u pracodawcy. Należy jednak pamiętać, że procedury te nie mogą naruszać zasady konkurencyjności naboru, tj. muszą gwarantować wszystkim kandydatom przystępującym do naboru takie same prawa.

Zgodnie z art. 29a ust. 2 ustawy, jeżeli w urzędzie wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych, w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, w miesiącu poprzedzającym datę upublicznienia ogłoszenia o naborze jest niższy niż 6 proc., pierwszeństwo w zatrudnieniu przysługuje osobie niepełnosprawnej, o ile znajduje się w gronie pięciu najlepszych kandydatów, spełniających wymagania niezbędne oraz w największym stopniu spełniających wymagania dodatkowe. Stosownie do art. 28 ust. 2 pkt 4b ustawy, w ogłoszeniu o naborze zawarta jest informacja dotycząca ww. wskaźnika, co oznacza, że przystępując do naboru, kandydat wie o możliwości skorzystania z przedmiotowego uprawnienia. Jednocześnie przepisy stanowią, że kandydat, który zamierza skorzystać z pierwszeństwa w zatrudnieniu, jest obowiązany do złożenia wraz z dokumentami kopii dokumentu potwierdzającego niepełnosprawność (art. 28 ust. 2b).

Mając na uwadze powyższe kandydat, który zamierza skorzystać z uprawnienia określonego w art. 29a ust. 2 ustawy, powinien złożyć wraz z pozostałymi wymaganymi dokumentami także dokument potwierdzający niepełnosprawność, nawet jeśli ogłoszenie o naborze nie wymieniało go wśród wymaganych dokumentów. Obowiązek ten wynika wprost z przepisów ustawy.

W opinii Departamentu Prawnego Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, w sytuacji gdy kandydat nie złożył takiego dokumentu w terminie określonym w ogłoszeniu o naborze, może zostać wezwany do uzupełnienia brakujących dokumentów tylko w sytuacji, gdy wewnętrzne procedury obowiązujące u pracodawcy gwarantują takie prawo wszystkim kandydatom biorącym udział w naborze. W przeciwnym wypadku pracodawca może narazić się na zarzut nierównowago traktowania i naruszenia zasady otwartego i konkurencyjnego naboru.

Odnosząc się natomiast do kwestii pierwszeństwa w przypadku naboru na stanowiska związane z obronnością kraju w urzędzie, którego wskaźnik zatrudnienia jest niższy niż 6 proc., Departament Prawny Kancelarii Prezesa Rady Ministrów wyraża pogląd, że przepisy art. 26 ust. 3 oraz 29a ust. 2 ustawy mają charakter równorzędny. Zatem w sytuacji gdy w toku naboru na stanowisko związane z obronnością kraju w urzędzie, którego wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych jest niższy niż 6 proc., w gronie pięciu najlepszych kandydatów znajdzie się zarówno osoba niepełnosprawna, jak i osoba zwolniona z zawodowej służby wojskowej, o pierwszeństwie w zatrudnieniu powinien przesądzić poziom spełnienia przez tych kandydatów wymagań określonych na obsadzanym stanowisku pracy.

Dobrosław Dowiat-Urbański,

Zastępca Dyrektora

Ewa Łukasik,

Radca Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów

Michał Graczyk,

Radca Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów

@RY1@i02/2013/103/i02.2013.103.088000500.802.jpg@RY2@