Odmowa doradcy nie zawsze skończy się karą

Karę nałożył na niego naczelnik łódzkiego urzędu skarbowego. Przyczyną było nieokazanie dokumentów księgowych pozwalających na ustalenie majątku spółki. Fiskus potrzebował tych informacji, by wyegzekwować zaległy VAT. Prosił o nie spółkę, ale ta poinformowała go, że dokumenty znajdują się w kancelarii doradcy podatkowego. Ten zaś odmówił ich udostępnienia, tłumacząc, że klient nie wyraził na to zgody, a jego wiąże tajemnica zawodowa.

Za brak współpracy nałożono na niego karę 1 tys. zł. Argumentem były przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2018 r. poz. 1314). Wynika z nich, że organ egzekucyjny może żądać informacji nie tylko od stron postępowania egzekucyjnego, ale też od innych podmiotów. Na osobę, która odmawia udzielenia informacji niezbędnych do prowadzenia postępowania (lub udziela informacji fałszywych), może być nałożona kara w wysokości 3,8 tys. zł.

Ukarany znów powołał się na tajemnicę zawodową. WSA w Łodzi stwierdził, że zasadniczo organ egzekucyjny ma prawo żądać udostępnienia dokumentów spółki znajdujących się w kancelarii profesjonalnego pełnomocnika. Wyjaśnił, że z ustawy o doradztwie podatkowym wynika tylko tyle, że pełnomocnik podatnika nie może być przesłuchiwany jako świadek. Stanął jednak po stronie doradcy. Stwierdził, że zamiast zaczynać od szukania informacji u niego, fiskus powinien najpierw zwrócić się do sądu powszechnego, który wyjawiłby mu majątek podatnika.

Doradca podatkowy wygrał również w NSA. Uzasadnienie sądu było jednak inne. Sędzia Marek Kraus wyjaśnił, że z art. 168d ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jednoznacznie wynika, że karę pieniężną można nałożyć w przypadku odmowy udzielenia informacji niezbędnych. – Organ egzekucyjny nie wykazał tej niezbędności, dlatego nie był uprawniony do nałożenia kary – stwierdził sędzia Kraus. ©℗

orzecznictwo

Wyrok NSA z 3 października 2018 r., sygn. akt II FSK 2775/16. www.serwisy.gazetaprawna.pl/ orzeczenia