Przedawnienie składek na ubezpieczenia następuje po dziesięciu latach od dnia ich wymagalności

Składki na ubezpieczenia społeczne należne i nieprzedawnione przed 31 grudnia 2002 r. ulegają przedawnieniu po upływie dziesięciu lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne (art. 24 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Sąd Najwyższy w postanowieniu z 7 stycznia 2009 r. (III UZP 2/08, niepubl.) potwierdził wcześniejszą linię orzeczniczą tego sądu i odmówił udzielenia odpowiedzi na pytanie prawne sądu apelacyjnego. Dotyczyło ono problemu, czy zobowiązania do zapłaty składek na ubezpieczenia społeczne oraz na Fundusz Pracy, powstałe przed 1 stycznia 2003 r. i nieprzedawnione na tę datę, ulegają przedawnieniu z upływem pięciu lat czy też dziesięciu lat, od dnia ich wymagalności. Sąd ten w uzasadnieniu przyjął, że stanowisko wyrażone przez Sąd Najwyższy w wydanych wyrokach i uchwałach narusza konstytucyjną zasadę lex retro non agit. Przeprowadził także analizę przepisów dotyczących przedawnienia składek na ubezpieczenia społeczne i zobowiązań podatkowych, zwracając uwagę na gwarancje prawne ochrony interesu jednostki i zasady przyzwoitej legislacji, w tym należytego formułowania przepisów przejściowych. Zagadnienie prawne powstało na tle następującego stanu faktycznego.