Co robić, gdy urząd odmówi wydania pozwolenia na budowę

Decyzja o pozwoleniu na budowę (pozwolenie) wydawana jest przez właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej, po rozpoznaniu wniosku inwestora o wydanie pozwolenia na budowę (wniosek). Właściwym organem dla wydania tej decyzji jest zasadniczo starosta. Od decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę (odmowa p.b.), wydanej przez organ pierwszej instancji, inwestor może się odwołać do organu drugiej instancji. Organem tym jest w stosunku do starosty wojewoda.

Na wniesienie odwołania od odmowy p.b. inwestor ma czternaście dni od dnia jej doręczenia (lub ogłoszenia, jeśli takowe ma miejsce). Zgodnie z art. 58 par. 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) termin do wniesienia do odwołania uważa się za zachowany m.in., jeżeli przed jego upływem odwołanie zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. Obecnie takim operatorem jest tylko Poczta Polska. Oznacza to, że w razie nadania odwołania za pomocą firmy kurierskiej 14-dniowy termin zostanie zachowany, tylko gdy przed jego upływem kurier dostarczy przesyłkę do biura podawczego organu. Podobnie w razie nadania odwołania w zagranicznej placówce pocztowej albo za pośrednictwem polskiego operatora pocztowego innego niż Poczta Polska termin zostanie zachowany, jeżeli przed jego upływem przesyłka zostanie doręczona właściwemu organowi administracji.

W razie niezawinionego przez inwestora uchybienia terminu do wniesienia odwołania istnieje możliwość ubiegania się o jego przywrócenie. Służy temu instytucja prośby (wniosku) o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. We wniosku konieczne jest wykazanie, że odwołujący się nie ponosi winy za opóźnienie w złożeniu odwołania (np. w okresie po doręczeniu odmowy p.b. złożony został ciężką chorobą, która spowodowała, że w ustawowym terminie 14 dni nie miał możliwości złożenia odwołania). Co istotne, ewentualną prośbę o przywrócenie terminu trzeba wnieść w nieprzekraczalnym terminie siedmiu dni od dnia ustania przyczyny, która uniemożliwiła wniesienie odwołania, a wraz wniesieniem prośby o przywrócenie terminu trzeba koniecznie wnieść także samo odwołanie.

Odwołanie od odmowy p.b. należy wnieść do organu wyższego stopnia, ale - co trzeba szczególnie podkreślić - za pośrednictwem organu, który wydał skarżoną decyzję. Oznacza to, że odwołanie adresujemy (w nagłówku pisma) do organu II instancji (wojewody), ale wysyłamy (składamy) do organu I instancji.

Odwołanie od odmowy p.b. nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Zgodnie z art. 128 zd. 2 k.p.a. wystarczy, jeżeli z odwołania wynika, że strona nie jest zadowolona z wydanej decyzji. Jednak z punktu widzenia interesów odwołującego się inwestora należy w sposób jak najbardziej wyczerpujący wskazać w odwołaniu zarzuty przeciwko odmowie p.b. W takim przypadku bowiem, jeżeli nawet organ I instancji nie znajdzie podstaw do uwzględnienia odwołania w ramach tzw. autokontroli i akta sprawy zostaną przekazane organowi odwoławczemu, wskazanie zarzutów ułatwi temu ostatniemu prawidłowe rozpoznanie sprawy.

Z oczywistych względów zarzuty będą różne w zależności od okoliczności konkretnego przypadku. Mogą one dotyczyć w szczególności naruszenia przepisów prawa materialnego (np. prawa budowlanego) czy zasad postępowania administracyjnego (np. brak prawidłowego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji).

Zasadniczo organ II instancji ma miesiąc na rozpatrzenie odwołania. Uwaga - termin ten liczy się dopiero od dnia otrzymania odwołania przez organ II instancji (organ I Instancji powinien to uczynić w ciągu 7 dni od dnia otrzymania odwołania).

Po otrzymaniu odwołania organ I instancji ma obowiązek zawiadomić o tym fakcie wszystkie strony postępowania. Zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Stronami w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę mogą być zatem w szczególności właściciele działek sąsiadujących. Nie można wykluczyć, że w związku z wniesionym przez inwestora odwołaniem od odmowy p.b. mogą oni zaktywizować swoje działania przeciwko planowanej inwestycji, co może wpłynąć na wydłużenie postępowania.

O ile materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu przed organem I instancji na to pozwala, organ odwoławczy powinien przede wszystkim dążyć do merytorycznego rozpoznania sprawy, tj. wydania pozwolenia lub utrzymania w mocy odmowy p.b. W razie wydania przez organ odwoławczy decyzji o uchyleniu odmowy p.b. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji od ponownego rozstrzygnięcia organu I instancji inwestorowi będzie znów przysługiwać odwołanie do organu II instancji (na ww. zasadach).

Odwołanie od odmowy p.b. jest wolne od opłat. Do składanego w postępowaniu odwoławczym dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa należy dołączyć dowód uiszczenia opłaty skarbowej. W obecnym stanie prawnym opłacie skarbowej podlega złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa (a także każdego odpisu, wypisu lub kopii takiego dokumentu) w sprawie z zakresu administracji publicznej lub w postępowaniu sądowym. Obecnie stawka opłaty skarbowej wynosi w każdym przypadku 17 zł. Uwaga jeżeli jeden dokument (jego kopia itp.) obejmuje więcej niż jedno pełnomocnictwo, kwotę 17 zł należy odpowiednio przemnożyć.

Jeżeli po rozpatrzeniu odwołania organ II instancji wyda decyzję, w której utrzyma w mocy zaskarżoną decyzję, inwestorowi przysługuje skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Termin na wniesienie skargi wynosi 30 dni od dnia doręczenia inwestorowi decyzji organu II instancji. Z uwagi na zasadę dwuinstancyjności postępowania przed sądami administracyjnymi w dalszej kolejności w grę może wejść także skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

@RY1@i02/2010/184/i02.2010.184.087.0006.001.jpg@RY2@

Wzór

@RY1@i02/2010/184/i02.2010.184.087.0006.002.jpg@RY2@

Renata Małgorzta Bonecka

Renata Małgorzta Bonecka

radca prawny, adwokat, senior associate w Kancelarii KPMG D. Dobkowski

Ustawa z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2006 r., nr 156, poz. 1118 z późn. zm.).