Obywatel zapłaci za dostęp do danych

Obecnie obywatel, który chce wykorzystać informacje publiczną udzieloną przez urząd lub samorząd w innym celu, niż była ona pierwotnie wytworzona, może wystąpić ze zwykłym wnioskiem o udostępnianie informacji publicznej. W ten sposób można się domagać np. od komendanta policji, aby przedstawił statystyki wypadków drogowych w jakimś mieście, a potem dane wykorzystać do tworzenia serwisu ineterentowego lub nawigacji samochodowej informującej o najbardziej niebezpiecznych miejscach. Przekazywanie takich danych jest praktycznie bezpłatne, bo urząd lub organ ma prawo pobrać opłatę w wysokości odpowiadającej dodatkowym kosztom związanym z wybraną formą udostępnienia danych. Jeśli wiec obywatel wybierze drogę e-mailową - przesłanie mu odpowiedzi nic nie kosztuje.

Jednak już niebawem zasady udostępniania danych w innym celu, niż zostały one wytworzone, zmienią się. Trzeba będzie występować z wnioskiem o ponowne wykorzystywanie informacji publicznej. W pewnych okolicznościach strona publiczna będzie mogła pobrać od obywatela opłaty za przygotowanie informacji w sposób wskazany we wniosku. Stanie się tak za sprawą nowelizacji ustawy o dostępie do informacji publicznej, która w sposób szczególny ureguluje zasady ponownego wykorzystania informacji publicznej.

Nowelizacja gwarantuje każdemu prawo do ponownego wykorzystywania informacji publicznej. Definiuje też samo pojecie ponownego wykorzystania informacji publicznej. Będzie to każde wykorzystywanie przez osoby fizyczne, osoby prawne i jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej informacji publicznej w sposób inny niż jej pierwotny publiczny cel, dla którego informacja została wytworzona, niezależnie od sposobu jej utrwalenia (w postaci papierowej, elektronicznej, dźwiękowej, wizualnej lub audiowizualnej). Ponowne wykorzystanie informacji publicznej będzie mogło mieć cel komercyjny (np. przygotowanie nawigacji, systemu informacji prawnej) lub niekomercyjny (wykorzystanie danych do bezpłatnego serwisu internetowego jakiejś organizacji społecznej).

Co do zasady informacje publiczne będą udostępniane w celu ich ponownego wykorzystywania bez ograniczeń i bezpłatnie. Jednak nowela wprowadza od zasady tej wiele wyjątków. Urząd lub organ będzie mógł np. określić warunki ponownego wykorzystywania informacji publicznej dotyczące:

● obowiązku poinformowania o źródle, czasie wytworzenia i pozyskania informacji publicznej od podmiotu publicznego,

● obowiązku dalszego udostępniania innym użytkownikom informacji w pierwotnie pozyskanej formie,

● obowiązku informowania o przetworzeniu informacji ponownie wykorzystywanej,

● zakresu odpowiedzialności podmiotu zobowiązanego za przekazywane informacje.

Strona publiczna będzie miała obowiązek określić sposób korzystania z informacji publicznych spełniających cechy utworu w rozumieniu prawa autorskiego lub stanowiących bazę danych w rozumieniu ustawy o ochronie baz danych. Jednak w sposób zapewniający możliwość dowolnego wykorzystywania utworu lub bazy danych, do celów komercyjnych i niekomercyjnych, tworzenia i rozpowszechniania kopii utworu lub bazy danych (w całości lub we fragmentach), oraz wprowadzania zmian i rozpowszechniania utworów zależnych. Warunki ponownego wykorzystywania informacji publicznej będą obywatelowi przekazywane w postaci elektronicznej.

Strona publiczna będzie też mogła nałożyć opłatę za udostępnienie informacji publicznej w celu ponownego wykorzystywania, jeżeli przygotowanie informacji w sposób wskazany we wniosku wymaga poniesienia dodatkowych kosztów. Opłata ma uwzględniać koszty przygotowania i przekazania informacji publicznej w określony sposób i w określonej formie oraz inne czynniki, jakie będą brane pod uwagę przy nietypowych wnioskach o ponowne wykorzystywanie informacji publicznej, które mogą mieć wpływ w szczególności na koszt lub czas przygotowania i przekazania informacji. Jednak łączna wysokość opłaty nie może przekroczyć sumy kosztów poniesionych bezpośrednio w celu przygotowania i przekazania informacji publicznej do ponownego wykorzystywania w określony sposób i w określonej formie.

Wniosek o ponowne wykorzystywanie informacji publicznej będzie można złożyć też formie elektronicznej

Ewa Ivanova

ewa.ivanova@infor.pl

Ustawę podpisał prezydent. Wejdzie w życie po trzech miesiącach od opublikowania w Dzienniku Ustaw.

Ustawa z 16 września 2011 r. o zmianie ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz niektórych innych ustaw.