Brak dokumentacji uniemożliwia kontrolę sądową

Teza Niedołączenie do skargi załączników do wniosku o dofinansowanie projektu z budżetu UE nie wymaga wezwania strony do uzupełnienia braków skargi, ponieważ w art. 30c ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju ustawodawca zawarł odmienną regulację w porównaniu do art. 49 par. 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: p.p.s.a.) Braki w zakresie kompletności dokumentacji nie są brakami formalnymi skargi i dlatego nie podlegają usunięciu w trybie art. 49 par. 1 p.p.s.a.

Stan faktyczny Spółka złożyła do zarządu województwa wniosek o dofinansowanie ze środków UE. Początkowo jej projekt wpisano na listę rezerwową. Następnie zarząd województwa podjął uchwałę zmieniającą pierwszą uchwałę w ten sposób, że projekt z listy rezerwowej usunięto. Na skutek wniosku spółki o ponowną ocenę merytoryczną zarząd województwa poinformował w piśmie, że wniosek został odrzucony z uwagi na niespełnienie kryteriów zakwalifikowania beneficjenta do grupy przedsiębiorców o statusie MŚP. Spółka złożyła protest, który został przez organ rozpatrzony negatywnie. Od tego rozstrzygnięcia spółka wniosła skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Załączyła do niej listę projektów przyjętych do dofinansowania, wniosek o dofinansowanie, korespondencję z organem oraz informacje o ponownej ocenie formalnej. WSA pozostawił skargę bez rozpoznania. W uzasadnieniu wskazał, że jednym z warunków przyjęcia przez sąd do rozpatrzenia skargi przewidzianej w art. 30c ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (t.j. Dz.U. z 2009 r., nr 84, poz. 712 ze zm.) jest złożenie przez stronę skarżącą wraz ze skargą kompletnej dokumentacji w sprawie. Sąd I instancji stwierdził, że do skargi nie dołączono dokumentów, które wcześniej spółka przedstawiła wraz z wnioskiem organowi. Były to m.in. biznesplan, dokumenty rejestrowe beneficjenta, dokumenty potwierdzające sytuację finansową, kopia opisu technicznego inwestycji, oświadczenia w przedmiocie VAT oraz oświadczenia o posiadaniu statusu MŚP. Od postanowienia WSA spółka złożyła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Uzasadnienie NSA oddalił skargę kasacyjną. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że ustawa o zasadach prowadzenia polityki rozwoju reguluje postępowanie sądowoadministracyjne w sposób pod wieloma względami odmienny od przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270). W związku z przyjętą w tej ustawie regułą odpowiedniego stosowania przepisów p.p.s.a. skarga, aby sąd administracyjny ją rozpoznał, powinna być kompletna (a więc musi zawierać dokumentację wyraźnie określoną w art. 30c ust. 2 zd. 1 ustawy) oraz nie może zawierać braków formalnych jako pismo procesowe (a więc musi spełniać wymagania określone w art. 46, art. 47 par. 1 i art. 57 par. 1 p.p.s.a.). Skutki prawne złożenia skargi niekompletnej różnią się od skutków złożenia skargi zawierającej braki formalne. W przypadku wniesienia skargi obarczonej brakami formalnymi (to jest niespełniającej wymogów z art. 46, art. 47 par. 1 lub art. 57 par. 1 p.p.s.a.) - sąd wzywa stronę do uzupełnienia ich w trybie art. 49 p.p.s.a. Odmiennie natomiast uregulowane są skutki złożenia skargi niekompletnej (to jest niezawierającej dokumentacji określonej w art. 30c ust. 2 zd. 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju). W takim przypadku ustawodawca wyraźnie określił skutek w postaci pozostawienia skargi bez rozpoznania. NSA uznał za bezsporną okoliczność niedołączenia do skargi dokumentów, które spółka załączyła do wniosku o przyznanie dofinansowania projektu. NSA nie zgodził się jednocześnie z twierdzeniem spółki, że skoro w sprawie kwestionowana była sama możliwość dokonania powtórnej oceny wniosku przez organ, to dla rozstrzygnięcia przez sąd, czy taka ocena jest, czy nie jest dopuszczalna - nie mają znaczenia merytoryczne załączniki do wniosku. Odnosząc się do tego zarzutu, NSA stwierdził, że wynikający z art. 30c ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju obowiązek wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego wraz z kompletną dokumentacją sprawy ma na celu umożliwienie sądowi kontrolę oceny projektu. W postępowaniu sądowoadministracyjnym ze skargi, o której mowa w art. 30c ust. 1 cyt. ustawy, wyłączone jest stosowanie art. 52 - 55 p.p.s.a. Jak z tego wynika, na właściwej instytucji zarządzającej lub pośredniczącej nie ciąży obowiązek przedstawienia sądowi odpowiedzi na skargę wraz z aktami sprawy, zgodnie z art. 54 par. 2 p.p.s.a. Sąd I instancji, rozpoznając skargę, dysponuje zatem tylko dokumentacją wniesioną przez skarżącego. Jednocześnie w tym specyficznym postępowaniu nie wyłączono art. 134 p.p.s.a., stanowiącego, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wojewódzki sąd administracyjny, by mógł prawidłowo ocenić legalność zaskarżonego aktu, musi dysponować kompletną dokumentacją, która była przedmiotem oceny w toku procedury odwoławczej. Oznacza to, że wniosek o dofinansowanie, rozumiany jako obejmujący dofinansowanie oraz wszystkie dołączone (na etapie postępowania administracyjnego) załączniki, stanowiący niezbędny element kompletnej dokumentacji, powinien odpowiadać wnioskowi złożonemu w ramach konkursu. Braki w tym zakresie, jak słusznie stwierdził sąd I instancji, nie podlegają uzupełnieniu w trybie art. 49 p.p.s.a.

z 1 sierpnia 2012 r., sygn. akt II GSK 1147/12.

KOMENTARZ EKSPERTA

asystent sędziego NSA

Ustawa z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju przewiduje możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego negatywnej oceny projektu wnioskującego o dofinansowanie. Jednocześnie ustawa przewiduje w pewnym zakresie odrębny tryb postępowania sądowego od trybu ogólnego określonego w ustawie - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę, że skargę wnosi się w terminie 14 dni od dnia otrzymania negatywnej informacji bezpośrednio do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego wraz z kompletną dokumentacją w sprawie. Krótszy jest zatem termin do wniesienia skargi (w p.p.s.a. - 30 dni) oraz sposób wniesienia (nie wnosi się jej za pośrednictwem organu). Ponadto obowiązkiem skarżącego jest załączenie kompletnej dokumentacji pozwalającej sądowi na przeprowadzenie kontroli procedury konkursowej w ramach określonego programu. Kontrola sądowa odbywa się bowiem na podstawie dokumentów załączonych przez stronę, a nie - jak w ogólnym postępowaniu - w oparciu o akta administracyjne przekazane przez organ. Złożenie niekompletnej skargi, podobnie jak wniesienie jej po terminie lub bez uiszczenia opłaty sądowej, ma bardzo niekorzystne skutki. W takim wypadku sąd pozostawia skargę bez rozpoznania (art. 30c ust. 5 ustawy o prowadzeniu polityki rozwoju).