Wstęp - Nowelizacja prawa wyborczego

Kolejna ważna zmiana, która będzie omówiona w tej części komentarza, dotyczy zasad wygaszania mandatu radnego (rady gminy, rady powiatu, sejmiku województwa). Chodzi głównie o pozbawienie funkcji z powodu wydania orzeczenia, które powoduje utratę biernego prawa wyborczego. Może to nastąpić np. z powodu skazania prawomocnym wyrokiem na karę pozbawienia wolności za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego. Dotychczas wygaszanie mandatu stwierdzał komisarz wyborczy w drodze postanowienia. Od następnej kadencji to się zmieni. Zgodnie bowiem z nowym art. 383a kodeksu wyborczego sąd przesyła komisarzowi wyborczemu, wojewodzie oraz przewodniczącemu rady gminy odpisy prawomocnych orzeczeń, o których mowa w art. 10 par. 2 i art. 11 par. 2, niezwłocznie po ich uprawomocnieniu się. W odpisie umieszcza się datę uprawomocnienia się orzeczenia. O wygaśnięciu mandatu radnego z ww. przyczyny komisarz wyborczy informuje w drodze obwieszczenia, na co ma 14 dni od dnia doręczenia odpisu orzeczenia. Informację komisarza wyborczego ogłasza się w wojewódzkim dzienniku urzędowym oraz podaje do publicznej wiadomości w Biuletynie Informacji Publicznej. Co więcej, znowelizowane przepisy kodeksu wyborczego pozbawiają skazanego rajcę możliwości kwestionowania aktu komisarza wyborczego przed sądem administracyjnym. Ta nowa procedura na pewno przyśpieszy wygaszanie mandatów radnych.

Kolejna zmiana wiąże się z modyfikacją systemu wyborczego. Dotychczas większościowy system obowiązywał w miejscowościach niebędących miastami na prawach powiatu. W tegorocznych wyborach system ten obowiązywać będzie w miastach liczących do 20 tys. mieszkańców. Powyżej tej liczby obowiązuje proporcjonalny system wyborczy (taki, jak dotychczas w miastach na prawach powiatu). To z kolei przełoży się na zasady uzupełniania składu rady (sejmiku) związane m.in. z utratą mandatu. Tylko bowiem w większościowym systemie wyborczym przeprowadza się wybory uzupełniające. ©℗

Kolejna i ostatnia część komentarza ukaże się 19 września

TYDZIEŃ Z KOMENTARZAMI – baza publikacji

Dotychczas w tygodniku Samorząd i Administracja komentowaliśmy ustawy:

• z 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych

• z 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej

• z 22 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych

• z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

• z 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy

• z 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (chodzi o program 500+)

• z 10 czerwca 2016 r. o zmianie ustawy o działalności leczniczej oraz niektórych innych ustaw

• z 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej

• z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

• z 14 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy jednostek organizacyjnych, jednostek pomocniczych gminy, budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz pomniki oraz ustawy o zmianie ustawy o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej.

Przeoczyłeś tygodnik? Znajdziesz go w wydaniach DGP na www.edgp.gazetaprawna.pl

Wykaz skrótów

• JST – jednostka (jednostki) samorządu terytorialnego.

• konstytucja – ustawa z 2 kwietnia 1997 r. – Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej (Dz.U. nr 78, poz. 483 ze zm.).

• k.c. – ustawa z 23 kwietnia 1963 r. – Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1025 ze zm.).

• k.w. – ustawa z 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 754 ze zm.).

• PKW – Państwowa Komisja Wyborcza.

• p.p.s.a. – ustawa z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302).

• p.u.s.p. – ustawa z 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 23 ze zm.).

• u.p.p. – ustawa z 27 czerwca 1997 r. o partiach politycznych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 580).

• u.s.g. – ustawa z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 994 ze zm.).

• u.s.p. – ustawa z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 995 ze zm.).

• us.w. – ustawa z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (t.j. Dz.U. z z 2018 r. poz. 913 ze zm.).

• u.u.i. – ustawa z 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944–1990 oraz treści tych dokumentów (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 2186 ze zm.).

• u.z.u.o.p. – ustawa z 11 stycznia 2018 r. o zmianie niektórych ustaw w celu zwiększenia udziału obywateli w procesie wybierania, funkcjonowania i kontrolowania niektórych organów publicznych (Dz.U. z 2018 r. poz. 130).