Więcej jawności w sądach

Jak wynika z ustaleń DGP, Mateusz Morawiecki polecił szefowi resortu Zbigniewowi Ziobrze przygotowanie planu zwiększenia transparentności w sądownictwie. Premier oczekuje konkretnych propozycji rozwiązań, które zmuszą sądy do pokazywania w internecie swojego dorobku i umożliwią zainteresowanym nagrywanie rozpraw, a nawet ich publiczną transmisję.

Ramy prawne dla takich rozwiązań istnieją już dzisiaj. Treść wyroków jest informacją publiczną i powinna znaleźć się w centralnym portalu orzeczeń sądów prowadzonym przez MS lub na stronach BIP. Wyjątkiem są sytuacje wyłączonej jawności, np. w postępowaniach o zgwałcenie, ubezwłasnowolnienie czy w sporach rozwodowych.

Jak uważa Krzysztof Izdebski z Fundacji ePaństwo, próba wzmocnienia zaufania do sądów poprzez zwiększenie ich transparentności może wiązać się z ryzykiem dużej ingerencji w prywatność. Podobnego zdania jest prezes Fundacji Court Watch Bartosz Pilitowski. - Nie widzę za to przeszkód do publikowania danych firm, instytucji czy osób publicznych - dodaje.

Na razie z zadania publikacji najlepiej wywiązują się sądy administracyjne. Najgorzej - sądy rejonowe, gdzie zapada gros orzeczeń.

- Obowiązki związane z publikacją wyroków są dla sekretariatów ogromnym obciążeniem. Sędziowie wiedzą, że ich anonimizacja to mozolna praca wykonywana kosztem ważniejszych zadań. Często wybierają opcję "nie publikować" - tłumaczy sędzia Piotr Mgłosiek z wrocławskiego sądu rejonowego.

Sceptycyzm ekspertów wywołuje pomysł transmitowania rozpraw. - To ogromna inwestycja, a sądy coraz częściej zgadzają się, aby osoby same nagrywały przebieg rozprawy i transmitowały ją na ogólnodostępnych kanałach - mówi Krzysztof Izdebski. ⒸⓅ B6

Emilia Świętochowska

emilia.swietochowska@infor.pl